SHBA dhe Irani kanë arritur një marrëveshje për një memorandum mirëkuptimi 60-ditor që zgjat armëpushimin aktual dhe nis negociata mbi programin bërthamor të Iranit, por marrëveshja ende kërkon miratimin përfundimtar të Presidentit Donald Trump, konfirmuan burime amerikane për Fox News.
Marrëveshja vjen pas javësh bisedimesh të shoqëruara nga tensione të rritura pas ndërhyrjes së SHBA-së me sulme mbrojtëse ndaj Iranit. SHBA filloi të hënën sulme “vetëmbrojtëse” në Iranin jugor, me Komandën Qendrore Amerikane (CENTCOM) që deklaroi se SHBA kishte shënjestruar anije iraniane të vëzhguara duke vendosur mina në Ngushticën e Hormuzit.
CENTCOM gjithashtu pretendoi se një raketë iraniane kishte shënjestruar avionë luftarakë amerikanë. SHBA u përgjigj duke shkatërruar si anijet e Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) që po vendosnin mina, ashtu edhe një sistem raketor tokë-ajër (SAM) në Bandar Abbas, sipas zyrtarëve amerikanë të cituar më herët nga Fox News.
Më pas SHBA rrëzoi një numër dronësh iranianë në Ngushticën e Hormuzit të mërkurën, pak para se Irani të lëshonte një sulm me raketë balistike ndaj aleatit amerikan, Kuvajtit. Edhe pse forcat kuvajtiane e interceptuan me sukses raketën, CENTCOM e cilësoi lëshimin si një “shkelje të rëndë të armëpushimit”.
Trump tha të mërkurën se Irani po “negocion me pak forcë të mbetur” dhe se palët ende nuk kishin arritur marrëveshje. “Deri tani nuk kanë arritur aty. Ne nuk jemi të kënaqur me këtë, por do të jemi. Përndryshe do të na duhet thjesht ta përfundojmë punën,” tha ai.
Çështja kryesore për të dy palët mbetet programi bërthamor i Iranit. Trump ka mbajtur prej kohësh qëndrimin se Irani nuk mund të ketë armë bërthamore, një pozicion që e përsëriti edhe të mërkurën. “Irani nuk mund të ketë armë bërthamore,” tha ai, duke shtuar se me Operacionin “Epic Fury”, forcat amerikane po sigurojnë që “sponsori numër një i terrorizmit në botë të mos marrë kurrë armë bërthamore”.
Irani, nga ana e tij, ka deklaruar gjithashtu se çështja bërthamore është “vijë e kuqe”. Ebrahim Azizi, kreu i komitetit të sigurisë kombëtare në parlamentin iranian, shkroi në një postim në X se vijat e kuqe të Iranit përfshijnë të drejtën për pasurimin e uraniumit, mbajtjen e rezervave të uraniumit të pasuruar, kontrollin mbi Ngushticën e Hormuzit dhe heqjen e sanksioneve.
“Është e qartë se Trump, duke kërkuar një rrugëdalje nga kjo ngërç strategjik, alternon mes kërcënimeve dhe thirrjeve për marrëveshje,” shkroi Azizi në X.
Axios ishte i pari që raportoi për arritjen e këtij memorandumi mirëkuptimi më herët gjatë ditës.
