Organizata globale e shëndetit CEPI do t’i japë rreth 60 milionë dollarë kompanisë Moderna dhe dy grupeve të tjera për të përshpejtuar zhvillimin e vaksinave kundër Ebolas, virusi vdekjeprurës që ka përfshirë pjesën lindore të Republikës Demokratike të Kongos.
Koalicioni për Inovacionet në Gatishmërinë ndaj Epidemive (CEPI) ishte një nga investitorët e hershëm që ndihmoi në zhvillimin e një vaksine gjatë kulmit të pandemisë COVID-19.
Richard Hatchett, drejtues i CEPI-t, i tha Reuters të hënën se është e mundur që vaksinat kundër Ebolas të jenë gati për prova klinike brenda pak muajsh.
Aktualisht nuk ka vaksina apo trajtime të miratuara kundër BDBV-së.
Hatchett tha se perspektiva e vaksinave në një të ardhme jo shumë të largët duhet të ndihmojë në nisjen e diskutimeve se kush do t’i blejë ato dhe kush do të financojë shpërndarjen e tyre.
Megjithatë, ai paralajmëroi se zhvillimi i vaksinave është i paparashikueshëm dhe se situata e vështirë e sigurisë në lindje të Kongos do t’i bëjë provat klinike veçanërisht komplekse.
Sipas Qendrave Afrikane për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (Africa CDC) dhe Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), në Kongo janë konfirmuar 282 raste, përfshirë 42 vdekje, si dhe rreth 1,100 raste të dyshuara.
Nëntë raste të tjera janë konfirmuar në Ugandë, përfshirë një vdekje.
Agjencitë globale të shëndetit e kanë shpallur shpërthimin e sëmundjes një emergjencë të shëndetit publik.
Testime të hershme klinike për vaksinën e Moderna-s
CEPI ka angazhuar deri në 50 milionë dollarë për të mbështetur zhvillimin paraklinik dhe testimet e hershme klinike të kandidatit eksperimental të Moderna-s kundër BDBV-së.
Financimi do mbështesë gjithashtu prodhimin dhe kalimin në prova më të avancuara nëse rezultatet e para do të jenë pozitive, tha Moderna.
“Ne kemi punuar mbi Ebolën në modele paraklinike dhe kemi parë rezultate shumë të mira,” tha drejtori ekzekutiv i Moderna-s, Stéphane Bancel, në një intervistë telefonike.
Duke pasur parasysh shkallën e lartë të vdekshmërisë së Ebolës, synimi është krijimi i një vaksine që parandalon sëmundjen, duke u përpjekur njëkohësisht të thjeshtojë skemën e dozimit, tha ai.
Për momentin nuk është e qartë nëse vaksina do të kërkojë një apo dy doza. Kjo do të përcaktohet gjatë provës klinike të Fazës 1, para se të kalohet në studime më të mëdha, të cilat sipas tij do të duhet të zhvillohen në Afrikë.
“Qëllimi ynë është të ecim sa më shpejt që të mundemi pa kompromentuar sigurinë dhe të jemi sa më të dobishëm që të jetë e mundur,” tha ai.
Projekte të tjera të financuara
CEPI njoftoi gjithashtu se do të investojë deri në 8.6 milionë dollarë për një vaksinë të zhvilluar nga Universiteti i Oksfordit dhe të prodhuar nga Serum Institute of India, si dhe një financim fillestar prej 3.2 milionë dollarësh për një vaksinë të zhvilluar nga Iniciativa Ndërkombëtare për Vaksinën kundër AIDS-it (IAVI).
Kandidati i IAVI-t për vaksinën e Ebolas me një dozë përdor të njëjtën teknologji si vaksina e miratuar Ervebo e kompanisë Merck kundër variantit Zaire të Ebolës, lloji i parë i virusit që u zbulua në atë që atëherë quhej Zaire, sot Republika Demokratike e Kongos.
Kjo vaksinë ka treguar përfitime mbijetese në studimet me kafshë.
Drejtori ekzekutiv i IAVI-t, Mark Feinberg, tha gjatë një konference për shtyp se ende nuk është e qartë se cilët partnerë do jenë përgjegjës për organizimin apo zhvillimin e provave klinike të kandidatit për vaksinë.
Ai kujtoi se gjatë shpërthimit të Ebolës në Afrikën Perëndimore në vitet 2014–2016 u zhvilluan disa studime të mbështetura nga agjenci amerikane dhe OBSH-ja.
“Ne kemi kuptuar nga OBSH-ja kohët e fundit se ajo nuk do ta marrë përsipër këtë rol në të ardhmen,” tha Feinberg, duke shtuar se do të nevojiten “dhjetëra miliona dollarë derisa të jemi në gjendje të hyjmë në fazën klinike”.
OBSH nuk sqaroi menjëherë qëndrimin e saj lidhur me sponsorizimin ose zhvillimin e provave klinike.
Vaksina e Oksfordit
Kandidati i Universitetit të Oksfordit, ChAdOx1 Bundibugyo, përdor të njëjtën teknologji si vaksina kundër COVID-19 e zhvilluar nga Oxford/AstraZeneca.
Hatchett tha se Oksfordi dhe Serum Institute kishin treguar gjatë një shpërthimi tjetër vitin e kaluar se mund të prodhonin doza të gatshme për prova klinike brenda rreth gjashtë javësh, shumë më shpejt sesa afatet tradicionale që në të kaluarën zgjateshin me vite.
Pasi të zhvillohet një vaksinë, sfida tjetër do të jetë sigurimi i aksesit te dozat në zonat ku nevojiten më shumë, tha Hatchett.
Ai kujtoi se rreth 300,000 doza të vaksinës Ervebo u nevojitën për të vënë nën kontroll shpërthimin e Ebola Zaire gjatë viteve 2018–2020 në një rajon të ngjashëm të Kongos.
Veçmas, aleanca globale e vaksinave Gavi njoftoi të premten një angazhim financiar deri në 50 milionë dollarë për përgjigjen ndaj shpërthimit të Ebolës, ndërsa Fondi i Pandemive i Bankës Botërore shpalli grante deri në 220.6 milionë dollarë, shkruan Reuters.
