Gjykata Kushtetuese ka urdhëruar Gjykatën e Lartë që të rishqyrtojë vendimin për masën ‘arrest me burg’, e dhënë për kryebashkiakun e Tiranës Erion Veliaj.
Pesë nga tre gjyqtarët e Kushtetueses, e kanë cilësuar këtë masë si jo proporcionale gjithashtu dhe mbylljen në kafazin e qelqit gjatë seancave gjyqësore.
Këshilltarët ndërkombëtarë ligjorë të të parit të Tiranës Kasowitz dhe Mishcon de Reya, me anë të një deklarate publike, bëjnë thirrje për zbatim të menjëhershëm të vendimit të Gjykatës Kushtetuese.
“Pasi Gjykata e Lartë e Shqipërisë të kryejë me besnikëri rishikimin e kërkuar nga vendimi i sotëm, të peshojë me kujdes secilën nga mangësitë e identifikuara nga Gjykata Kushtetuese, dhe të zbatojë standardet përkatëse, ne presim plotësisht që ajo të konkludojë se vazhdimi i paraburgimit të Kryebashkiakut Veliaj nuk mund të mbështetet në mënyrë kushtetuese dhe do të urdhërojë lirimin e tij të menjëhershëm”, thuhet në deklaratë.
Deklarata e plotë
“Gjykata Kushtetuese meriton vlerësime për zbatimin e kujdesshëm, të pavarur dhe parimor të Kushtetutës së Shqipërisë. Ky është vendimi i dytë ku Gjykata Kushtetuese njeh mangësi të konsiderueshme kushtetuese në trajtimin që Shteti ka kryer ndaj Kryebashkiakut Veliaj.
Gjykata Kushtetuese ka kryer saktësisht funksionin që i është besuar nga Kushtetuta e Shqipërisë: sigurimin që, edhe në çështje që përfshijnë zyrtarë publikë dhe pretendime për sjellje kriminale, garancitë kushtetuese mbeten plotësisht të zbatueshme. Të drejtat kushtetuese ekzistojnë pikërisht për të siguruar që çështjet e vështira të vendosen sipas ligjit dhe jo sipas oportunitetit.
Ky vendim përforcon një parim që ndahet nga demokracitë kushtetuese në të gjithë Evropën dhe në Shtetet e Bashkuara: liria personale nuk mund të kufizohet pa shqyrtim gjyqësor rigoroz dhe pa respektim besnik të garancive kushtetuese. Tani Gjykata Kushtetuese ka kërkuar pikërisht atë rishikim të thelluar, dhe një anëtar i Gjykatës doli në përfundimin se provat nuk arritën kurrë të plotësonin standardin kushtetues të nevojshëm për të justifikuar paraburgimin e Kryebashkiakut Veliaj që në fillim. Pasi Gjykata e Lartë e Shqipërisë të kryejë me besnikëri rishikimin e kërkuar nga vendimi i sotëm, të peshojë me kujdes secilën nga mangësitë e identifikuara nga Gjykata Kushtetuese, dhe të zbatojë standardet përkatëse, ne presim plotësisht që ajo të konkludojë se vazhdimi i paraburgimit të Kryebashkiakut Veliaj nuk mund të mbështetet në mënyrë kushtetuese dhe do të urdhërojë lirimin e tij të menjëhershëm.
Kur këto mangësi kushtetuese të merren parasysh, bashkë me përdorimin e identifikuar publikisht të dy paditësve fiktivë të pretenduar, ekzistenca e të cilëve nuk është vërtetuar kurrë, dhe pjesëmarrjen e një prokurori i cili pranoi se i mungonin kualifikimet ligjore të kërkuara për të qëndruar në detyrë, gjyqësorit shqiptar duhet përfundimisht t’i kërkohet të përcaktojë nëse efekti kumulativ i këtyre mangësive ka komprometuar aq shumë integritetin e këtyre proceseve sa ndjekja penale mund të vazhdohet në përputhje me garancitë e një procesi të rregullt ligjor, Kushtetutën e Shqipërisë, dhe Konventën Evropiane të të Drejtave të Njeriut.
Si përfundim, sundimi i ligjit matet jo nga të drejtat kushtetuese të shkruara në letër, por nga gatishmëria e gjykatave të pavarura për t’i zbatuar këto të drejta atëherë kur zbatimi i tyre është më i vështirë. Gjykatat e pavarura që zbatojnë me besnikëri parimet kushtetuese, pa frikë dhe pa favorizim, janë të domosdoshme për qeverisjen demokratike, besimin publik në administrimin e drejtësisë, dhe mbrojtjen e lirive themelore të çdo qytetari. Ne mbetemi me shpresë se institucionet gjyqësore të Shqipërisë do të mbështesin këto parime kushtetuese të qëndrueshme.”
