Microsoft të martën prezantoi një çip të ri për kompjuterët kuantikë, të cilin e ka ridizajnuar me ndihmën e inteligjencës artificiale, duke deklaruar se tani beson se do të ketë makina kuantike komercialisht të dobishme deri në vitin 2029.
Ky afat e vendos Microsoft në një trajektore të ngjashme me rivalin IBM, i cili muajin e kaluar tha se planifikon të shpenzojë 10 miliardë dollarë për zhvillimin e sistemeve kuantike dhe ka krijuar gjithashtu një kompani të re për prodhimin e çipave kuantikë për të tjerët, me mbështetje nga administrata e Presidentit Donald Trump.
Microsoft më parë nuk kishte dhënë një vit të saktë për arritjen e këtij objektivi, duke thënë vetëm se bëhej fjalë për “vite, jo dekada”.
Gara globale për kompjuterët kuantikë
Microsoft dhe IBM janë në garë me Alphabet, Amazon dhe disa projekte kineze për të zhvilluar sisteme kuantike që mund të zgjidhin probleme në mjekësi, kimi dhe siguri kibernetike që do t’u merrnin kompjuterëve klasikë mijëra vjet.
Të martën, Microsoft prezantoi një çip të ri të quajtur Majorana 2, pasardhës i çipit të parë Majorana të prezantuar vitin e kaluar.
Përparim në materiale falë AI
Ndryshimi kryesor në çipin e ri është përdorimi i materialeve krejtësisht të reja. Ndryshe nga shumë kompani të tjera që përdorin alumin për qarqet superpërcjellëse, Microsoft po përdor plumb, një atom më i madh.
Sipas kompanisë, ky ndryshim u bë i mundur me ndihmën e mjeteve të inteligjencës artificiale për shkencën e materialeve, duke sjellë një përmirësim deri në 1,000 herë në disa aspekte të performancës së çipit.
Një nga sfidat kryesore ishte gjetja e mënyrës për të përdorur plumbin pa u dëmtuar gjatë procesit të prodhimit, pasi ai tretet në ujë.
Debat shkencor dhe skepticizëm
Microsoft mbështet qasjen e tij në konceptin e “Majorana-s”, një lloj kuazigrimce që nuk është vërtetuar plotësisht nga shkenca eksperimentale, por që kompania pretendon se e ka vëzhguar.
Këto pretendime kanë shkaktuar kritika nga fizikanë që thonë se kompania nuk ka publikuar mjaftueshëm të dhëna për t’i verifikuar rezultatet. Revista Science ka hapur një hetim mbi studimet e mëparshme të Microsoft, ndërsa disa studiues thonë se problemet e metodologjisë mbeten ende, shkruan Reuters.
“Microsoft nuk mund të mbrohet nga parimi bazë shkencor që rezultatet duhet të jenë të riprodhueshme,” tha fizikania Henry Legg.
Nga ana e saj, Microsoft thotë se disa të dhëna mbeten konfidenciale për arsye tregtare, por se ato janë ndarë me Agjencinë amerikane DARPA, e cila po vlerëson teknologji të ndryshme kuantike.
Zyrtarët e kompanisë thonë se kanë “të dhëna të forta fizike” dhe besim se qasja e tyre është e drejtë, pavarësisht kritikave.
