Mund të duhen gjashtë muaj për të pastruar plotësisht Ngushticën e Hormuzit nga minat e vendosura nga ushtria iraniane, dhe çdo operacion i tillë nuk ka gjasa të kryhet derisa lufta e SHBA-së me Iranin të përfundojë, ka informuar Pentagoni Kongresin — një vlerësim që do të thotë se ndikimi ekonomik i konfliktit mund të zgjatet deri në fund të këtij viti ose edhe më tej.
Një zyrtar i lartë i Departamentit të Mbrojtjes ndau këtë vlerësim, i cili nuk është raportuar më parë, gjatë një informimi të klasifikuar të martën për anëtarët e Komitetit të Shërbimeve të Armatosura të Dhomës së Përfaqësuesve, thanë tre zyrtarë të njohur me diskutimin. Afati kohor — i pritur me frustrim si nga demokratët ashtu edhe nga republikanët, thanë dy prej këtyre personave — është ndoshta shenja më e qartë se çmimet e benzinës dhe naftës mund të mbeten të larta shumë kohë pasi të arrihet ndonjë marrëveshje paqeje.
Përtej çdo pasoje ekonomike, një rezultat i tillë mund të ketë gjithashtu implikime të rëndësishme politike në Shtetet e Bashkuara — veçanërisht për republikanët — ndërsa zgjedhjet e ndërmjetme të nëntorit afrohen. Vendimi i Presidentit Donald Trump për të nisur luftën ka rezultuar jopopullor për shumicën e amerikanëve, kanë treguar sondazhet e fundit, dhe ka përçarë bazën e tij politike, e cila e votoi atë pjesërisht mbi premtimet e tij të përsëritura për të shmangur përfshirjet ushtarake jashtë vendit dhe për t’u fokusuar më shumë në çështjet e brendshme.
Tre zyrtarë, duke folur në kushte anonimiteti për shkak të ndjeshmërisë së diskutimit, thanë se ligjvënësve u është thënë se Irani mund të ketë vendosur 20 ose më shumë mina në dhe rreth Ngushticës së Hormuzit, një rrugë ujore jetike për lëvizjen e naftës së Lindjes së Mesme përmes Gjirit Persik. Disa janë lëshuar në mënyrë të largët duke përdorur teknologji GPS, gjë që e ka bërë të vështirë për forcat amerikane të zbulojnë minat ndërsa vendosen, u tha ligjvënësve zyrtari i lartë i mbrojtjes. Të tjera besohet se janë vendosur nga forcat iraniane duke përdorur varka të vogla.
Pentagoni nuk iu përgjigj të mërkurën pyetjeve për vlerësimin ushtarak mbi sa kohë mund të duhet për të pastruar minat. Komanda Qendrore e SHBA-së, e cila mbikëqyr operacionet në rajon, refuzoi të komentojë. Shtëpia e Bardhë i referoi pyetjet te Pentagoni.
Bllokimi i trafikut detar në Ngushticën e Hormuzit është shfaqur si një pikë tensioni e qëndrueshme në luftë, me Iranin që e ka shpallur atë të mbyllur dhe madje ka sulmuar disa anije si një mënyrë për të shkaktuar dëm ndaj ekonomisë globale dhe administratës Trump, ndërsa Uashingtoni dhe Teherani shtyjnë secili kërkesat e tyre për t’i dhënë fund luftës. Para luftës, rreth 20 për qind e naftës botërore kalonte përmes ngushticës, me Japoninë, Korenë e Jugut, Kinën dhe vende të tjera aziatike ndër ato që varen shumë nga energjia e Lindjes së Mesme.
Trump ka këmbëngulur që Irani të përfundojë programin e tij bërthamor, të dorëzojë të gjithë uraniumin e tij shumë të pasuruar dhe të rihapë plotësisht ngushticën, duke kërcënuar me veprime të mëtejshme ushtarake nëse Teherani nuk bie dakord. Irani ka thënë se nuk do të vazhdojë negociatat me zyrtarët amerikanë nëse Trump nuk i jep fund një bllokade detare që ai vendosi këtë muaj për të mbytur ekonominë e Iranit të bazuar në naftë.
Irani filloi të vendoste mina në ngushticë në mars, ndërsa forcat amerikane dhe izraelite vazhdonin sulmet ndaj vendit, një detaj i raportuar më parë nga CNN. Trump, nga ana e tij, kërcënoi se Irani do të përballej me pasoja “në një nivel të paprecedentë” nëse nuk hiqte çdo minë që “mund të jetë vendosur”.
Pentagoni në ditët pasuese theksoi një përpjekje për të sulmuar anijet iraniane që mund të vendosin mina. Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth, duke folur në rrjetet sociale, tha se forcat amerikane po shkatërronin ato anije me “saktësi të pamëshirshme,” dhe se Shtetet e Bashkuara “nuk do të lejojnë terroristët të mbajnë peng Ngushticën e Hormuzit.”
Zëvendësministri i jashtëm i Iranit, Majid Takht-Ravanchi, u përgjigj duke mohuar se Irani po vendoste mina. The New York Times, duke cituar zyrtarë amerikanë, raportoi këtë muaj se duket se Irani nuk është në gjendje të gjejë të gjitha minat që ka vendosur.
Vlerësimi më i fundit i Pentagonit iu shpërnda ligjvënësve pasi Trump tha në rrjetet sociale se “Irani, me ndihmën e SHBA-së, ka hequr, ose po heq, të gjitha minat detare” nga Ngushtica e Hormuzit. Ky pretendim, i bërë të premten mes një vale mesazhesh të postuara nga presidenti në platformën e tij Truth Social, përkoi me përpjekjet e tij të dukshme për të qetësuar tregjet dhe për të projektuar besim se një marrëveshje për t’i dhënë fund luftës ishte afër.
Trump të martën tha se po zgjaste një armëpushim dyjavor në mënyrë të pacaktuar. Udhëheqja e Iranit, tha ai, është “seriozisht e fragmentuar” dhe duhet të “dalë me një propozim të unifikuar.” Komentet e tij erdhën mes shenjave se zyrtarët iranianë hezitonin të takoheshin për një raund tjetër negociatash.
Është e paqartë se çfarë plani do të zbatonte ushtria amerikane për të kryer një operacion pastrimi të minave. Zyrtarët kanë ngritur mundësinë e përdorimit të helikopterëve, dronëve dhe zhytësve për asgjësimin e mjeteve shpërthyese.
Disa anije tregtare kaluan përmes Ngushticës së Hormuzit këtë muaj gjatë armëpushimit, por trafiku detar u ndal përsëri fundjavën e kaluar pasi forcat iraniane hapën zjarr ndaj anijeve cisternë dhe shpallën sërish rrugën ujore të mbyllur.
Richard Nephew, një ekspert për diplomacinë iraniane dhe studiues i lartë në Universitetin Columbia, tha se afati gjashtëmujor për pastrimin e ngushticës nga minat ka gjasa të trondisë tregjet e naftës dhe gazit duke pasur parasysh shqetësimin që do të kenë siguruesit, pronarët e anijeve dhe kapitenët për të lëvizur në një rrugë detare të minuara, shkruan Washington Post.
“Nuk do të keni shumë njerëz që duan të marrin atë rrezik,” tha ai. Prania e minave mund të mos shkaktojë një “ndërprerje totale,” tha Nephew, por pasojat e një ngushtice me dy korsi pjesërisht të papërdorshme mund të jenë të konsiderueshme.
