Irani tha të shtunën se po rivendoste kontrolle të rrepta mbi tranzitin përmes Ngushticës së Hormuzit , duke paralajmëruar se korridori kryesor i transportit detar do të mbetej praktikisht i mbyllur për sa kohë që vazhdon bllokada amerikane e porteve iraniane.
Ky veprim përmbys një rihapje të shkurtër të njoftuar një ditë më parë dhe shton pasiguri të re në tregjet globale të energjisë, si dhe në përpjekjet e brishta diplomatike për t’i dhënë fund konfliktit.
Komanda e përbashkët ushtarake e Iranit tha se “kontrolli i Ngushticës së Hormuzit është rikthyer në gjendjen e mëparshme” nën mbikëqyrje të plotë ushtarake. Zyrtarët thanë se vetëm anijet e autorizuara nga Irani dhe në disa raste të detyruara të ndjekin rrugët dhe kushtet e përcaktuara do të lejohen të kalojnë.
Burime të sigurisë detare dhe zyrtarë perëndimorë raportuan incidente të shumta sigurie brenda dhe përreth ngushticës.
Agjencia e Operacioneve Tregtare Detare të Mbretërisë së Bashkuar e Britanisë, ose UKMTO, tha se një anije cisternë u qëllua nga dy anije luftarake të lidhura me Gardën Revolucionare të Iranit rreth 20 milje detare në verilindje të Omanit. Kapiteni i anijes tha se anijet hapën zjarr pa lëshuar një paralajmërim në radio. Nuk u raportuan të lënduar dhe anije cisternë mbeti në gjendje pune.
UKMTO tha se një anije kontejnerësh u godit nga një predhë e panjohur afërsisht 25 milje detare në verilindje të Omanit, duke dëmtuar disa kontejnerë, por duke mos shkaktuar viktima të raportuara apo ndikim në mjedis.
UKMTO raportoi gjithashtu një incident të tretë në të cilin kapiteni i një anijeje turistike vërejti një spërkatje uji aty pranë rreth 3 milje detare në lindje të Omanit, megjithëse nuk u raportuan dëme.
Reuters dhe burime të tjera detare thanë se të paktën dy anije tregtare u qëlluan ndërsa përpiqeshin të kalonin ngushticën. Të dhënat e gjurmimit të anijeve dhe monitorët e industrisë raportuan se anijet përfshirë të paktën një supertanker me flamur indian që transportonte naftë irakiane u detyruan të ktheheshin prapa.
Wall Street Journal raportoi se rreth 20 anije që prisnin të kalonin nëpër rrugën ujore ndryshuan kurs pas njoftimit të Iranit.
Përshkallëzimi erdhi disa orë pas shenjave të hershme të rifillimit të trafikut, me të dhënat e gjurmimit që tregonin një konvoj prej tetë cisternash që lëviznin nëpër ngushticë tranziti i parë i rëndësishëm që nga fillimi i luftës shtatë javë më parë, shkruan Ynet.
Irani tha se më parë kishte lejuar kalim të kufizuar sipas marrëveshjeve të arritura në negociata, por akuzoi Shtetet e Bashkuara për shkelje të këtyre marrëveshjeve dhe përfshirje në “pirateri” përmes bllokadës së saj.
Zëvendëspresidenti i parë iranian, Mohammad Reza Aref, tha se Teherani do t’i siguronte të drejtat e tij ose përmes negociatave ose “në fushën e betejës”, sipas mediave iraniane.
Një mesazh që i atribuohet Mojtaba Khameneit, djalit të Udhëheqësit Suprem Ajatollah Ali Khamenei, tha se marina e Iranit ishte gati t’u shkaktonte “disfata të reja të hidhura” armiqve të saj.
Zhvillimet vijnë në një kohë kur armëpushimi SHBA-Iran pritet të skadojë të mërkurën. Presidenti Donald Trump tha se bllokada ndaj porteve iraniane do të mbetet në fuqi dhe paralajmëroi se veprimet ushtarake mund të rifillojnë nëse nuk arrihet një marrëveshje më e gjerë.
Irani hodhi poshtë pretendimet e SHBA-së për përparim, përfshirë edhe në programin e tij bërthamor. Zëvendësministri i Jashtëm Saeed Khatibzadeh tha se Teherani nuk do të dorëzonte uraniumin e pasuruar dhe sinjalizoi se nuk ishte planifikuar asnjë raund i ri bisedimesh të drejtpërdrejta.
Pavarësisht përshkallëzimit, ndërmjetësit përfshirë Pakistanin thonë se përpjekjet po vazhdojnë për të siguruar një marrëveshje, me diskutime që potencialisht mund të rifillojnë në Islamabad në ditët në vijim.
