Balendra Shah dhe partia e tij, Rastriya Swatantra Party, kanë fituar bindshëm zgjedhjet në Nepal — të parat që zhvillohen që nga protestat e vitit të kaluar të udhëhequra nga të rinjtë, të cilat rrëzuan qeverinë e atëhershme.
RSP mori 182 mandate në rezultatin përfundimtar — vetëm dy vende më pak nga shumica e cilësuar prej dy të tretash në dhomën e ulët të parlamentit. Megjithatë, kjo është fitorja më e madhe e një partie të vetme në Nepal në dekada.
Nepali Congress doli në vendin e dytë me 38 mandate, ndërsa Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist) (CPN-UML) u rendit e treta me 25 mandate. Pjesëmarrja në votime ishte rreth 60% e afro 19 milionë votuesve me të drejtë vote.
Rezultati e vendos Balendra Shah, një reper që u kthye në politikan, në rrugë për t’u bërë udhëheqësi i ardhshëm i vendit. Pritet që formimi i qeverisë së re të zgjasë të paktën një javë.
Fitorja përbën një kthesë të jashtëzakonshme për RSP-në, e cila u themelua vetëm në vitin 2022 dhe në zgjedhjet e po atij viti kishte dalë në vendin e katërt. Vetë Shah, ashtu si edhe partia që iu bashkua vetëm së fundmi, konsiderohet politikisht i paprovuar — përvoja e tij e vetme deri tani ka qenë si kryetar bashkie i kryeqytetit, Kathmandu.
Fitorja është edhe më domethënëse sepse sistemi politik i përzier i Nepalit — që kombinon sistemin mazhoritar me një raund dhe përfaqësimin proporcional — është projektuar matematikisht pikërisht për të penguar dominimin e një partie të vetme.
Rezultati i zgjedhjeve pasqyron një dëshirë të fortë për ndryshim, e cila u shfaq gjatë fushatës zgjedhore, ku partitë u përpoqën të tërhiqnin votuesit e rinj duke premtuar zgjidhje për probleme si:
papunësia
stagnimi ekonomik
pabarazia sociale.
Këto janë të njëjtat probleme që çuan në protestat e vitit të kaluar të udhëhequra nga të rinjtë, të cilat fillimisht shpërthyen kundër një ndalimi të rrjeteve sociale, por më pas u përshkallëzuan.
Protestuesit kritikuan sistemin politik të Nepalit dhe simbolikën e pabarazisë së klasave, duke përmendur edhe fenomenin e “nepo babies” — fëmijët e politikanëve të vendit që përfitojnë nga lidhjet familjare.
Në protestat u vranë gjithsej 77 persona, dhe një hetim i BBC zbuloi se shefi i policisë së vendit kishte dhënë urdhër për përdorimin e forcës vdekjeprurëse kundër mijëra protestuesve të paarmatosur, shkruan BBC.
Demonstratat përfundimisht çuan në rrëzimin nga pushteti të liderit të atëhershëm, KP Sharma Oli. Megjithatë, ai vendosi të kandidojë përsëri për postin e kryeministrit, duke shprehur besim se do të rizgjidhej.
Jo vetëm që partia e tij, Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist), përfundoi në vendin e tretë, por vetë Oli u mund bindshëm nga Balendra Shah në zonën zgjedhore Jhapa-5, që më parë konsiderohej bastion i tij politik për politikanin 74-vjeçar.
Edhe Gagan Thapa, lideri i ri i Nepali Congress — partia më e vjetër demokratike e vendit — humbi mandatin e tij, pasi u mund nga një kandidat i Rastriya Swatantra Party.
