Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, ka thënë se Teherani është gati të lehtësojë kalimin e anijeve japoneze përmes Ngushticës së Hormuzit, një arterie kyçe për dërgesat globale të energjisë, dhe se negociatat me Japoninë për këtë çështje janë duke vazhduar.
“Ne nuk e kemi mbyllur ngushticën. Është e hapur”, tha Araghchi në një intervistë telefonike me Kyodo News të premten. Ai theksoi gjithashtu se Irani, i cili u sulmua nga Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli në fund të shkurtit, nuk po kërkon “një armëpushim, por një fund të plotë, gjithëpërfshirës dhe të qëndrueshëm të luftës”.
Araghchi tha se Irani nuk e ka mbyllur rrugën ujore strategjike, por ka vendosur kufizime për anijet që u përkasin vendeve të përfshira në sulme kundër Iranit, ndërsa ofron ndihmë për të tjerët mes shqetësimeve të shtuara për sigurinë.
Ai shtoi se Irani është i përgatitur të sigurojë kalim të sigurt për vende si Japonia nëse ato koordinohen me Teheranin.
Japonia mbështetet në Lindjen e Mesme për mbi 90 përqind të importeve të naftës së papërpunuar, shumica e të cilave kalojnë nëpër ngushticë.
Çështja e lundrimit nëpër ngushticë nga anijet japoneze u diskutua në bisedimet e tij të fundit me ministrin e jashtëm të Japonisë, Toshimitsu Motegi, tha Araghchi, duke vënë në dukje se diskutimet po vazhdojnë, por detajet nuk mund të zbulohen.
Araghchi, një ish-ambasador në Japoni, ka zhvilluar dy herë bisedime telefonike me Motegin që nga nisja e sulmeve ndaj Iranit më 28 shkurt. Diplomati më i lartë iranian tha se kishte diskutuar me Motegin kalimin e anijeve japoneze nëpër ngushticë.
Në bisedën e tyre më të fundit në fillim të javës, Motegi i kërkoi Iranit të sigurojë sigurinë e të gjitha anijeve në ngushticë.
Lufta është përshkallëzuar në një konfrontim më të gjerë që ka ngritur shqetësime në lidhje me stabilitetin rajonal dhe sigurinë e furnizimeve me energji që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit.
Në Tokio, një zyrtar i Ministrisë së Jashtme tha se Japonia do t’i vlerësojë me kujdes vërejtjet e Araghchi-t, duke shtuar se edhe nëse anijet japoneze janë në gjendje të lundrojnë, rritja e çmimeve të energjisë do të vazhdojë.
Një zyrtar i qeverisë japoneze tha se “negociatat e drejtpërdrejta me palën iraniane” janë “mënyra më efektive” për të hequr bllokadën e ngushticës, ndërsa vuri në dukje nevojën për të shmangur provokimin e Shteteve të Bashkuara.
Anije nga vende të tilla si India, Pakistani dhe Turqia thuhet se kanë kaluar nëpër ngushticë.
Irani ka hedhur poshtë thirrjet për një armëpushim të përkohshëm, duke këmbëngulur që çdo rezolutë duhet të përfshijë garanci kundër sulmeve të ardhshme, si dhe kompensim për dëmet e shkaktuara gjatë konfliktit.
Araghchi e përshkroi luftën si “të imponuar ndaj Iranit”, duke thënë se Teherani kishte qenë i angazhuar në negociata me Shtetet e Bashkuara kur filluan sulmet.
“Ky ishte një akt i paligjshëm dhe i paprovokuar agresioni”, tha ai, duke shtuar se përgjigja e Iranit përbën vetëmbrojtje dhe do të vazhdojë “për aq kohë sa të duhet”.
Ai i bëri thirrje bashkësisë ndërkombëtare, përfshirë Japoninë, të mbajë qëndrim kundër sulmeve, ndërsa shprehu vlerësim për qëndrimin tradicionalisht “të balancuar dhe të drejtë” të Tokios dhe lidhjet miqësore afatgjata me Iranin.
