Presidenti i SHBA-së Trump bashkë me shefin e CIA-s Ratcliffe
CIA po vepron në mënyrë diskrete për të vendosur një prani të përhershme amerikane në terren në Venezuelë, si pjesë e planeve të administratës Trump për të ushtruar ndikim mbi të ardhmen politike të vendit, sipas disa burimeve të njohura me procesin e planifikimit.
Diskutimet mes CIA-s dhe Departamentit të Shtetit janë përqendruar në përcaktimin e formës që do të marrë prania amerikane brenda Venezuelës, si në afat të shkurtër ashtu edhe në atë afatgjatë, pas kapjes së bujshme të ish-presidentit Nicolás Maduro në fillim të këtij muaji.
Megjithëse Departamenti i Shtetit pritet të jetë shtylla kryesore diplomatike e SHBA-së në planin afatgjatë, administrata Trump ka gjasa të mbështetet gjerësisht te CIA për të nisur procesin e rikthimit amerikan në vend. Kjo lidhet me tranzicionin politik në vazhdim dhe me situatën e brishtë të sigurisë në Venezuelën pas Maduros, thanë burimet.
“Departamenti i Shtetit vendos flamurin, por CIA ushtron ndikimin real,” tha për CNN një burim i përfshirë në planifikim, duke theksuar se objektivat afatshkurtra të agjencisë përfshijnë përgatitjen e terrenit për diplomacinë, ndërtimin e kontakteve lokale dhe garantimin e sigurisë.
Në fazën fillestare, zyrtarët amerikanë mund të veprojnë nga një aneks i CIA-s përpara hapjes së një ambasade zyrtare. Kjo do t’u mundësonte atyre të krijonin kontakte joformale me fraksione të ndryshme të qeverisë venezueliane, me figura të opozitës, si dhe të identifikonin aktorë të tretë që mund të përbëjnë kërcënime, sipas burimit, duke e krahasuar këtë qasje me operacionet e agjencisë në Ukrainë.
“Ngritja e një aneksi është prioriteti kryesor. Përpara diplomacisë formale, ai mundëson krijimin e kanaleve të ndërlidhjes me inteligjencën venezueliane dhe hap rrugën për biseda që diplomatët nuk mund t’i zhvillojnë,” tha një ish-zyrtar amerikan që ka punuar me venezuelianët.
CIA nuk pranoi të komentojë.
SHBA ka përdorur shpesh drejtorë të CIA-s ose zyrtarë të lartë të inteligjencës për takime delikate me udhëheqës botërorë mbi çështje konfidenciale që lidhen me inteligjencën amerikane. Drejtori i CIA-s, John Ratcliffe, ishte zyrtari i parë i lartë i administratës Trump që vizitoi Venezuelën pas operacionit kundër Maduros, duke u takuar në fillim të këtij muaji me presidenten e përkohshme Delcy Rodríguez dhe udhëheqjen ushtarake të vendit.
Një pjesë kyçe e mesazhit të Ratcliffe për udhëheqjen e re ishte se Venezuela nuk mund të shërbejë më si strehë e sigurt për kundërshtarët e Shteteve të Bashkuara.
Sipas një burimi tjetër të njohur me diskutimet, CIA pritet të marrë rolin kryesor në informimin e autoriteteve venezueliane mbi inteligjencën amerikane që lidhet me këta kundërshtarë, përfshirë Kinën, Rusinë dhe Iranin.
“Nëse SHBA do të informonte Venezuelën mbi shqetësimet lidhur me Kinën, Rusinë dhe Iranin, këtë nuk do ta bënte Departamenti i Shtetit. Zyra e Drejtorit të Inteligjencës Kombëtare do të vendoste çfarë mund të deklasifikohej dhe më pas informimi do të kryhej nga oficerët e inteligjencës,” tha ish-zyrtari.
Roli vendimtar i CIA-s në operacionin kundër Maduros
Oficerë të CIA-s ishin aktivë në Venezuelë muaj përpara operacionit kundër Maduros. Në gusht, agjencia kishte futur në mënyrë klandestine një ekip të vogël në vend për të monitoruar modelet e lëvizjes, vendndodhjet dhe rutinën e Maduros, çka forcoi ndjeshëm operacionin e realizuar në fillim të këtij muaji, sipas burimeve.
Operacioni u mbështet edhe nga një burim i CIA-s brenda qeverisë venezueliane, i cili ndihmoi SHBA-në të gjurmonte lëvizjet dhe vendndodhjen e Maduros përpara kapjes së tij, kishte raportuar më herët CNN.
Vendimi politik i administratës Trump për të mbështetur Delcy Rodríguez-in në vend të udhëheqëses së opozitës Maria Machado u bazua gjithashtu në një analizë të klasifikuar të CIA-s mbi ndikimin e largimit të Maduros nga pushteti dhe pasojat e menjëhershme të kësaj lëvizjeje, sipas CNN.
Ky produkt inteligjence, i porositur nga politikëbërës të nivelit të lartë, pritej të pasohej nga rekomandime të tjera të ngjashme mbi zhvillimet e udhëheqjes në Venezuelë, sipas burimeve.
Pas kapjes së Maduros, CIA ka zhvendosur fokusin drejt ushtrimit të ndikimit amerikan nga brenda Venezuelës dhe vlerësimit të performancës së udhëheqjes së re që ndihmoi të instalohej.
Megjithatë, zyrtarët amerikanë të përfshirë në fazat e hershme të planifikimit thanë se ende presin që Shtëpia e Bardhë të artikulojë qartë objektivat më të gjera të misionit, pavarësisht deklaratave të Presidentit Donald Trump se administrata e tij do ta “drejtojë” vendin pas Maduros.
“Kjo e ndërlikon procesin,” pranoi një nga burimet, duke shtuar se ndërsa planet për vendosjen e një pranie amerikane po ecin përpara, objektivat konkrete pritet të përcaktohen më vonë.
Si rrjedhojë, strategjia afatgjatë e administratës Trump për Venezuelën mbetet e paqartë, përfshirë edhe afatin për rihapjen e ambasadës amerikane në Karakas.
SHBA tërhoqi diplomatët e saj dhe pezulloi operacionet e ambasadës në Karakas në vitin 2019, ndërsa Njësia e Çështjeve të Venezuelës ka funksionuar nga Bogota me një ekip diplomatësh amerikanë.
Javën e kaluar, Departamenti i Shtetit njoftoi emërimin e diplomates me përvojë Laura Dogu në krye të Njësisë së Çështjeve të Venezuelës, një post që më parë mbahej nga ushtruesi i detyrës së ambasadorit amerikan në Kolumbi, John McNamara.
Një zyrtar i lartë i Departamentit të Shtetit deklaroi se plani i administratës “kërkon një të Ngarkuar me Punë me kohë të plotë” dhe se Dogu është “e pozicionuar në mënyrë ideale për të udhëhequr ekipin gjatë kësaj faze tranzicioni”.
Edhe pse Departamenti ka identifikuar disa oficerë të shërbimit të jashtëm që pritet të kthehen në Venezuelë, zyrtarët i thanë CNN-it se ende nuk kanë marrë një strategji të qartë dhe të koordinuar nga nivelet më të larta të administratës apo nga Shtëpia e Bardhë.
Hapat drejt rihapjes së ambasadës
Departamenti i Shtetit ka nisur hapat e parë për rihapjen e ambasadës. Në fillim të janarit, pak pas rrëzimit të Maduros, një ekip diplomatik dhe sigurie u dërgua në Karakas për të kryer një vlerësim fillestar mbi mundësinë e rifillimit gradual të operacioneve.
Një zyrtar i lartë konfirmoi se “një numër i kufizuar personeli diplomatik dhe teknik amerikan ndodhet në Karakas për të realizuar këto vlerësime”.
Edhe pse ndërtesa e ambasadës ishte ruajtur nga personel lokal gjatë mungesës së diplomatëve, kjo nuk garanton se ajo është gati për një rifillim të shpejtë të funksionimit, sipas një burimi tjetër.
Këto vizita nënvizojnë synimin e administratës Trump për të rivendosur një prani diplomatike në Venezuelë, një vend që presidenti ka deklaruar se SHBA do ta “drejtojë”.
Ish-diplomatë theksuan se mungesa e një pranie amerikane në terren do ta bënte më të vështirë rindërtimin dhe vendosjen e mekanizmave të llogaridhënies. Trump ka shprehur dëshirën që kompanitë amerikane të naftës të rikthehen në Venezuelë dhe të ndihmojnë në rindërtimin e vendit, duke shtuar javën e kaluar se SHBA-së “iu kërkua” të rihapte ambasadën, pa dhënë detaje.
Ndërkohë, situata e sigurisë mbetet e pasigurt dhe mund të ndikojë ndjeshëm planet e administratës. Meqë oficerët diplomatikë zakonisht nuk janë të trajnuar për vetëmbrojtje, kjo është një nga arsyet pse CIA pritet të marrë një rol të hershëm dhe të zgjeruar gjatë kësaj periudhe tranzicioni.
Mbetet e paqartë se si do të reagojë opinioni publik venezuelian ndaj një pranie më të dukshme të CIA-s pas Maduros. Për vite me radhë, ai e kishte paraqitur agjencinë si një armik imagjinar, duke e akuzuar vazhdimisht – pa prova – për përpjekje për rrëzim të regjimit të tij.
CIA ka luajtur një rol kyç në largimin e Maduros dhe është e pozicionuar të ndihmojë në menaxhimin aktiv të marrëdhënieve mes administratës Trump dhe udhëheqjes së re të Venezuelës.
VINI RE: Ky material është pronësi intelektuale e CNN
