Për një dekadë, Gustavo González López mbikëqyri burgjet e torturës dhe rrjetet e spiunazhit në Venezuelë. Policia e tij sekrete u shndërrua në një mjet shtypës për liderin autoritar Nicolás Maduro. Kundërshtarët politikë zhdukeshin, protestuesit arrestoheshin masivisht dhe González u sanksionua nga SHBA, BE dhe Mbretëria e Bashkuar.
Ai “dinte, mori pjesë dhe kontribuoi në kryerjen e shkeljeve të rënda të të drejtave të njeriut dhe krimeve, disa prej të cilave arrinin nivelin e krimeve kundër njerëzimit”, shkroi OKB në vitin 2022.
Tani, në një përpjekje për të forcuar pushtetin, presidentja e përkohshme e mbështetur nga SHBA, Delcy Rodríguez, ka emëruar 65-vjeçarin me pamje rinore në postin e ministrit të Mbrojtjes.
Sipas analistëve, ky vendim përmbledh ndryshimet në qeverinë e Venezuelës që prej momentit kur SHBA transferoi Maduron në një burg në Brooklyn në janar: i njëjti regjim brutal, por me figura më të pranueshme për Uashingtonin.
“Ai sinjalizon vazhdimësinë e diktaturës represive që kemi përjetuar. Është një hap në drejtimin e gabuar… ai ka qenë kryetorturuesi përgjegjës për shtypjen politike,” tha Ricardo Hausmann, ish-ministër venezuelian në vitet 1990 dhe aktualisht profesor në Harvard.
González ka qenë figurë qendrore në shtypjen e protestave që shpërthyen në vitet 2014, 2017 dhe 2019. Qindra persona u burgosën në institucione si El Helicoide, një qendër tregtare e papërfunduar që u shndërrua në dhomën më famëkeqe të torturës në vend. Një burg tjetër, i quajtur “varri”, u zgjerua në bodrumin e selisë së agjencisë së inteligjencës Sebin në qendër të Karakasit.
Në vitin 2018, këshilltari i opozitës Fernando Albán vdiq gjatë kohës që mbahej në paraburgim në selinë e Sebin, pasi ra nga një dritare në katin e dhjetë. Autoritetet deklaruan se ai kreu vetëvrasje, por OKB tha se kishte “arsye të bazuara për të besuar” se vdekja e tij “ishte rezultat i veprimeve të agjentëve shtetërorë”.
Rodríguez e emëroi González pas një riorganizimi të qeverisë që largoi ose uli në detyrë më shumë se një duzinë ministrash të epokës së Maduro-s, përfshirë ministrin e gjatë në detyrë të Mbrojtjes, Vladimir Padrino.
Largimi i Padrino-s hoqi një kërcënim të mundshëm për Rodríguez dhe mund të ketë ndihmuar gjithashtu në përmirësimin e marrëdhënieve me mbështetësin e saj më të rëndësishëm — presidentin amerikan Donald Trump. Ndërsa Padrino i jepte përparësi marrëdhënieve me Rusinë dhe Iranin, besohet se González ka një rrjet kontaktesh në SHBA. Kur drejtori i CIA-s John Ratcliffe vizitoi Karakasin, ai u prit nga González.
“Njerëz si González López, që kanë qenë kaq lart në shërbimet e inteligjencës, kanë qenë gjithmonë në komunikim me amerikanët,” tha një oficer venezuelian i inteligjencës, duke folur në kushte anonimiteti. “Amerikanët duhet ta kenë miratuar emërimin e tij në këtë post.”
Një zyrtar i Shtëpisë së Bardhë deklaroi: “Siç ka thënë presidenti Trump, marrëdhëniet mes Venezuelës dhe Shteteve të Bashkuara kanë qenë të jashtëzakonshme për ne dhe për popullin venezuelian. Ne po bashkëpunojmë shumë mirë me presidenten Delcy Rodríguez dhe përfaqësuesit e saj.”
Gjatë dhjetë viteve në detyrë, Padrino mbikëqyri gjithashtu një rrjet korrupsioni, trafikimi droge dhe minierash ilegale që ndihmoi në mbajtjen në këmbë të regjimit të Maduro-s, sipas analistëve dhe ish-zyrtarëve ushtarakë.
“Ulja në detyrë e Padrino-s tregoi një nivel besimi se ajo mund ta ndërmerrte këtë hap tani pa destabilizuar regjimin e saj,” tha Nicholas Watson, ekspert për Amerikën Latine në kompaninë konsulente Teneo me bazë në Londër.
Pozicioni i Padrino-s ishte bërë i paqëndrueshëm pasi forcat speciale amerikane kapën Maduron dhe bashkëshorten e tij në një kompleks ushtarak fort të mbrojtur në Karakas. Dhjetëra truproja venezuelianë dhe kubanë të Maduro-s u vranë pa asnjë humbje nga pala amerikane, ndërsa raketat kundërajrore ruse dhe iraniane të siguruara nga ish-ministri i Mbrojtjes rezultuan të padobishme.
Në detyrë mbetet Diosdado Cabello, ministri i fuqishëm i Brendshëm që kontrollon policinë dhe forcat paraushtarake të vendit, ndërsa vajza e tij, figurë e njohur e jetës mondane, është ngritur në postin e ministres së Turizmit.
“Rodríguez qartazi nuk ndihet mjaftueshëm e sigurt për të goditur Cabello-n,” tha Watson. “Në fakt, duket se ajo po kërkon të sigurojë mbështetjen e tij.”
Që prej marrjes së presidencës, Rodríguez — së bashku me vëllain e saj Jorge, i cili drejton parlamentin — ka ndërmarrë një seri reformash nën presion të fortë nga Uashingtoni, përfshirë një reformë të madhe që hap sektorin e naftës ndaj investimeve të huaja.
Qindra të burgosur politikë janë liruar, megjithëse më shumë se 500 mbeten ende në burg, sipas organizatës së të drejtave të njeriut Foro Penal. Protestat kundër qeverisë dhe demonstratat për paga të ulëta janë toleruar, diçka e paimagjinueshme para arrestimit të Maduro-s.
Megjithatë, Rodríguez nuk gëzon popullaritet në një pjesë të madhe të opinionit publik venezuelian; kompania vendase e sondazheve Meganalisis raportoi se niveli i miratimit për të ishte 4.8 për qind më herët gjatë këtij muaji, shkruan FT.
Edhe disa nga mbështetësit e saj po vënë në pikëpyetje ndryshimet e fundit në qeveri.
“Ata po eliminojnë gjithçka që la pas Maduro,” tha një anëtar i një grupi lokal të lidhur me qeverinë, duke folur në mënyrë anonime nga frika e ndëshkimit. “Por ekipi i Maduro-s duhet të qëndrojë i bashkuar si një bllok i vetëm.”
Juan Barreto, ish-kryetar bashkie i Karakasit, dikur i afërt me Hugo Chávez, themeluesin e ndjerë të shtetit socialist të Venezuelës, por që më pas u nda nga Maduro, tha se ndryshimet në personel përfaqësojnë “zëvendësime dhe jo riorientime të vërteta”.
“Nuk ka pasur asnjë hetim për atë që ndodhi” kur Maduro u kap, tha Barreto.
Liderja më e njohur e opozitës, fituese e Çmimit Nobel për Paqen, María Corina Machado, i tha Financial Times se e sheh pozicionin e González si “të paqëndrueshëm” në planin afatgjatë.
“Ai është një individ i sanksionuar, i hetuar qartë për krime kundër njerëzimit dhe një nga torturuesit më të këqij që ka pasur vendi,” tha ajo.
