Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, kërcënoi me sulme të mëtejshme mbi qendrën e eksportit të naftës në Ishullin Kharg të Iranit dhe u kërkoi aleatëve të vendosin anije luftarake për të siguruar Ngushticën e Hormuzit — një arterie kryesore për furnizimet globale të energjisë — ndërkohë që Teherani u zotua të intensifikojë përgjigjen e tij.
Me luftën SHBA-Izrael kundër Iranit tashmë në javën e saj të tretë, Trump tha se sulmet amerikane kishin “shkatërruar plotësisht” pjesën më të madhe të ishullit dhe paralajmëroi për të tjera, duke i thënë NBC News të shtunën: “Mund ta godasim edhe disa herë të tjera, sa për qejf.”
Këto komente shënuan një përshkallëzim të fortë nga Trump, i cili më parë kishte deklaruar se SHBA po shënjestronte vetëm pikat ushtarake në Kharg, dhe i dhanë një goditje përpjekjeve diplomatike. Administrata e tij ka injoruar përpjekjet e aleatëve të Lindjes së Mesme për të hapur bisedime, sipas tre burimeve për Reuters, ndërkohë që konflikti rritet.
Lufta nuk dha asnjë shenjë përfundimi, dhe presioni mbi tregjet e naftës — me Iranin që praktikisht ka mbyllur Ngushticën jetike të Hormuzit — duket se do të zgjasë. Trump tha se Teherani dukej i gatshëm për të bërë një marrëveshje për t’i dhënë fund konfliktit, por se “kushtet nuk janë ende mjaftueshëm të mira.”
Aftësia e Teheranit për të bllokuar qarkullimin përmes Ngushticës së Hormuzit — porta për një të pestën e naftës në botë — është shndërruar nga një rrezik i hershëm në një pikë zjarri urgjente, duke përballur SHBA-në dhe aleatët me një krizë që mund të përmbysë ekonominë globale. Çmimet e energjisë janë rritur ndjeshëm pasi lufta ka shkaktuar ndërprerjen më të madhe të furnizimit me naftë në histori.
“Vendet e botës që marrin naftë përmes Ngushticës së Hormuzit duhet të kujdesen për atë kalim, dhe ne do të ndihmojmë — SHUMË!” shkroi Trump në një postim në rrjetet sociale të shtunën.
Përgjigjet ushtarake dhe viktimat
Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi, tha se Irani do t’i përgjigjet çdo sulmi ndaj objekteve të tij energjetike. Garda Revolucionare e Iranit njoftoi të dielën se kishte kryer sulme me raketa dhe dronë mbi objektiva në Izrael dhe në tre baza amerikane në rajon, duke i quajtur sulmet si raundin e parë të hakmarrjes për punëtorët e vrarë në zonat industriale të Iranit.
Ushtria izraelite deklaroi se po ndërhynte për të asgjësuar mjetet fluturuese sulmuese. Ndërkohë, Arabia Saudite njoftoi se kishte shkatërruar 10 dronë në Rijad dhe në lindje të vendit.
Lufta, të cilën Trump dhe Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu e nisën më 28 shkurt, ka vrarë më shumë se 2,000 njerëz, kryesisht në Iran. Të paktën 15 persona u vranë kur një sulm ajror goditi një fabrikë frigoriferësh dhe ngrohësesh në qytetin qendror iranian të Isfahanit, sipas agjencisë Fars, shkruan Reuters.
