{"id":808419,"date":"2026-06-27T09:25:53","date_gmt":"2026-06-27T07:25:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=808419"},"modified":"2026-06-27T16:00:42","modified_gmt":"2026-06-27T14:00:42","slug":"the-albanin-file","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2026\/06\/27\/the-albanin-file\/","title":{"rendered":"The Albanian file","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #000000;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-688604\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/1200-630-auron-tare.jpg\" alt=\"\" width=\"1200\" height=\"630\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/1200-630-auron-tare.jpg 1200w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/1200-630-auron-tare-300x158.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/1200-630-auron-tare-1024x538.jpg 1024w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/1200-630-auron-tare-768x403.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Nga Auron Tare<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">&#8220;Asnj\u00ebher\u00eb mos i l\u00ebr arkitekt\u00ebt t\u00eb udh\u00ebheqin \u00ebndrrat e tua. Ata gjithmon\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb p\u00ebrjet\u00ebsin\u00eb e tyre.&#8221;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ishin k\u00ebto fjal\u00ebt e nj\u00eb burri t\u00eb qet\u00eb, i cili at\u00eb m\u00ebngjes maji, duke sh\u00ebtitur n\u00ebp\u00ebr pyllin magjeps\u00ebs t\u00eb Butrintit, mahnitej nga natyra e qytetit antik. Personi q\u00eb shikonte me kureshtje muret pellazgjike ishte nj\u00eb arkitekt britanik. Kishte ardhur s\u00eb bashku me nj\u00eb mik t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt n\u00eb Butrint dhe, pasi vizitoi t\u00eb gjith\u00eb qytetin, shkuam n\u00eb fush\u00ebn e madhe t\u00eb Vrin\u00ebs p\u00ebr t\u00eb par\u00eb gjurm\u00ebt e uj\u00ebsjell\u00ebsit t\u00eb nd\u00ebrtuar n\u00eb koh\u00ebn e Perandorit August.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sapo i tregova se Butrinti kishte nj\u00eb uj\u00ebsjell\u00ebs romak, ai donte shum\u00eb ta shikonte, duke folur shpesh p\u00ebr zellin e madh t\u00eb Augustit p\u00ebr nd\u00ebrtimet monumentale, si nj\u00eb shprehje e dominimit t\u00eb vullnetit t\u00eb tij mbi hap\u00ebsirat perandorake. Tek ndoq\u00ebm gjurm\u00ebt prej 3 km n\u00eb fush\u00ebn e madhe t\u00eb Vrin\u00ebs, biseda mbi arkitektur\u00ebn dhe ndikimin e saj n\u00eb peizazh ishte nj\u00eb leksion i jasht\u00ebzakonsh\u00ebm p\u00ebr mua.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Arkitekti q\u00eb po mrekullohej me peizazhet e Butrintit quhej Richard Rogers, nj\u00eb em\u00ebr q\u00eb at\u00ebher\u00eb nuk m\u00eb thoshte asgj\u00eb. Pas nj\u00eb dite t\u00eb gjat\u00eb n\u00eb k\u00ebmb\u00eb, u kthyem n\u00eb Korfuz, ku n\u00eb dark\u00ebn e shtruar n\u00eb nj\u00eb ish-gurore t\u00eb kthyer n\u00eb nj\u00eb nga hap\u00ebsirat me uj\u00eb m\u00eb t\u00eb bukur n\u00eb Mesdhe, kam d\u00ebgjuar nj\u00eb nga leksionet m\u00eb interesante mbi arkitektur\u00ebn dhe ndikimin e saj n\u00eb peizazh.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ishte nj\u00eb debat midis disa arkitekt\u00ebve, t\u00eb cil\u00ebt, si\u00e7 kuptova, kishin qen\u00eb shok\u00eb q\u00eb n\u00eb rinin\u00eb e hershme dhe kishin punuar bashk\u00eb p\u00ebr shum\u00eb koh\u00eb n\u00eb projekte t\u00eb ndryshme n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb. Diku ishin ndar\u00eb, pasi k\u00ebndv\u00ebshtrimet e tyre nuk p\u00ebrputheshin m\u00eb, por kishin mbetur miq t\u00eb mir\u00eb. M\u00eb von\u00eb, shum\u00eb m\u00eb von\u00eb, m\u00ebsova se kisha pasur fatin t\u00eb merrja pjes\u00eb n\u00eb nj\u00eb p\u00ebrplasje \u201ctitan\u00ebsh\u201d t\u00eb zhvilluar n\u00eb at\u00eb tavolin\u00eb buz\u00eb ish-gurores mesjetare.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrve\u00e7 personit q\u00eb kishte bredhur me mua n\u00eb fushat e Vrin\u00ebs n\u00eb gjurm\u00ebt e uj\u00ebsjell\u00ebsit romak, at\u00eb nat\u00eb ishte edhe nj\u00eb arkitekt i quajtur Norman Foster. N\u00eb tavolin\u00ebn prej guri, nd\u00ebr temat q\u00eb silleshin p\u00ebrqark shum\u00eb veprave moderne apo antike, Butrinti zinte vendin par\u00ebsor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cE sheh,\u201d m\u2019u drejtua nj\u00eb \u00e7ast Richard Rogers, duke buz\u00ebqeshur, \u201cmbaj mend \u00e7far\u00eb t\u00eb thash\u00eb n\u00eb m\u00ebngjes, mos i l\u00ebr arkitekt\u00ebt t\u00eb udh\u00ebheqin \u00ebndrrat e tua. Ne k\u00ebrkojm\u00eb pavdek\u00ebsin\u00eb n\u00eb ato q\u00eb krijojm\u00eb.\u201d<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">M&#8217;u kujtuan t\u00eb gjitha k\u00ebto, kur rilexova jo vet\u00ebm letr\u00ebn e arkitektit holandez mbi propozimin e tij p\u00ebr kuror\u00ebn mbret\u00ebrore shqiptare, por edhe faqet e atij libri q\u00eb tashm\u00eb ka marr\u00eb vler\u00ebn e nj\u00eb d\u00ebshmie.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Fjal\u00ebt e nj\u00ebrit prej mjesht\u00ebrve m\u00eb t\u00eb shquar t\u00eb arkitektur\u00ebs s\u00eb shekullit XX Richard Rogers, m\u00eb ting\u00ebllojn\u00eb ende n\u00eb kujtese. Autokracit\u00eb nuk k\u00ebnaqen duke sunduar njer\u00ebzit, ato k\u00ebrkojn\u00eb t\u00eb rob\u00ebrojn\u00eb edhe peizazhin, edhe kujtes\u00ebn historike. \u00c7do despot ushqen iluzionin se pushteti i tij do t\u00eb zgjas\u00eb m\u00eb tep\u00ebr se koha dhe se emri i tij do t\u00eb mbetet i gdhendur n\u00eb qytetet q\u00eb nd\u00ebrton apo pejsazhet qe shkat\u00ebrron.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Prandaj, The Albanian File nuk \u00ebsht\u00eb thjesht rr\u00ebfimi i nj\u00eb projekti arkitekturor. Ai \u00ebsht\u00eb anatomia e nj\u00eb mend\u00ebsie. Nj\u00eb mend\u00ebsi q\u00eb nuk mjaftohet t\u00eb ndryshoj\u00eb peizazhin e trash\u00ebguar nga historia, por synon t&#8217;i imponoj\u00eb historis\u00eb vul\u00ebn e vet. Nuk i mjafton t\u00eb prek\u00eb monumentet, k\u00ebrkon t\u00eb zot\u00ebroj\u00eb edhe kujtes\u00ebn q\u00eb ato mbartin. Nuk i mjafton t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb mbi tok\u00eb, d\u00ebshiron t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb mbi nd\u00ebrgjegjen e nj\u00eb kombi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dhe kur pushteti fillon t\u00eb besoj\u00eb se historia \u00ebsht\u00eb l\u00ebnda e par\u00eb e ambicies s\u00eb tij, at\u00ebher\u00eb arkitektura pushon s\u00eb qeni art dhe shnd\u00ebrrohet n\u00eb veg\u00ebl t\u00eb vanitetit politik.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-808421 size-full\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/732036198_2405924946571331_329953108529408907_n-e1782545064935.jpg\" alt=\"\" width=\"996\" height=\"1260\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/732036198_2405924946571331_329953108529408907_n-e1782545064935.jpg 996w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/732036198_2405924946571331_329953108529408907_n-e1782545064935-237x300.jpg 237w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/732036198_2405924946571331_329953108529408907_n-e1782545064935-809x1024.jpg 809w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/732036198_2405924946571331_329953108529408907_n-e1782545064935-768x972.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 996px) 100vw, 996px\" \/><\/span><\/p>\n<p class=\"PDq2pG_selectionAnchorContainer\" data-start=\"0\" data-end=\"429\"><span style=\"color: #000000;\">Richard George Rogers, Baroni Rogers of Riverside (23 korrik 1933 \u2013 18 dhjetor 2021) ishte nj\u00eb arkitekt britanik me origjin\u00eb italiane, i njohur p\u00ebr projektet e tij moderniste dhe funksionaliste n\u00eb fush\u00ebn e arkitektur\u00ebs s\u00eb teknologjis\u00eb s\u00eb lart\u00eb (high-tech architecture). Ai ishte Partner i Lart\u00eb n\u00eb studion Rogers Stirk Harbour + Partners, e njohur m\u00eb par\u00eb si Richard Rogers Partnership, deri n\u00eb qershor t\u00eb vitit 2020.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"431\" data-end=\"704\"><span style=\"color: #000000;\">Rogers njihet ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr projektimin e Qendr\u00ebs Pompidou n\u00eb Paris, nd\u00ebrtes\u00ebs Lloyd&#8217;s dhe Millennium Dome n\u00eb Lond\u00ebr, nd\u00ebrtes\u00ebs s\u00eb Senedd (Parlamentit t\u00eb Uellsit) n\u00eb Cardiff, si dhe godin\u00ebs s\u00eb Gjykat\u00ebs Evropiane t\u00eb t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut n\u00eb Strasburg.<\/span><\/p>\n<p data-start=\"706\" data-end=\"992\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\"><span style=\"color: #000000;\">Gjat\u00eb karrier\u00ebs s\u00eb tij ai u nderua me disa nga \u00e7mimet m\u00eb prestigjioze n\u00eb arkitektur\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb Medaljen e Art\u00eb t\u00eb RIBA, Medaljen Thomas Jefferson, \u00c7mimin RIBA Stirling, Medaljen Minerva dhe \u00c7mimin Pritzker, i konsideruar si \u00e7mimi m\u00eb i lart\u00eb n\u00eb bot\u00ebn e arkitektur\u00ebs.<\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Auron Tare &#8220;Asnj\u00ebher\u00eb mos i l\u00ebr arkitekt\u00ebt t\u00eb udh\u00ebheqin \u00ebndrrat e tua. Ata gjithmon\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb p\u00ebrjet\u00ebsin\u00eb e tyre.&#8221; Ishin k\u00ebto fjal\u00ebt e nj\u00eb burri t\u00eb qet\u00eb, i cili at\u00eb m\u00ebngjes maji, duke sh\u00ebtitur n\u00ebp\u00ebr pyllin magjeps\u00ebs t\u00eb Butrintit, mahnitej nga natyra e qytetit antik. Personi q\u00eb shikonte me kureshtje muret pellazgjike ishte nj\u00eb arkitekt [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":49,"featured_media":688604,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[],"class_list":["post-808419","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ballina"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/808419","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/49"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=808419"}],"version-history":[{"count":99999,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/808419\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":808488,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/808419\/revisions\/808488"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/688604"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=808419"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=808419"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=808419"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}