{"id":723772,"date":"2025-02-10T07:39:13","date_gmt":"2025-02-10T06:39:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=723772"},"modified":"2025-02-10T07:39:13","modified_gmt":"2025-02-10T06:39:13","slug":"shqiperia-rekord-per-energjine-e-rinovueshme-ne-europe-por-calon-te-transporti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2025\/02\/10\/shqiperia-rekord-per-energjine-e-rinovueshme-ne-europe-por-calon-te-transporti\/","title":{"rendered":"Shqip\u00ebria, rekord p\u00ebr energjin\u00eb e rinovueshme n\u00eb Europ\u00eb, por \u00e7alon te transporti","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

Shqip\u00ebria, s\u00eb bashku me Norvegjin\u00eb, jan\u00eb dy vendet e vetme q\u00eb prodhuan m\u00eb shum\u00eb energji elektrike nga burimet e rinovueshme sesa sasia totale e energjis\u00eb elektrike q\u00eb konsumuan n\u00eb vitin 2023, duke arritur nj\u00eb p\u00ebrqindje m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se 100%, sipas nj\u00eb raporti t\u00eb fundit t\u00eb Eurostat p\u00ebr energjin\u00eb e rinovueshme.<\/span><\/p>\n

P\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, treguesi ishte 105% dhe Norvegjin\u00eb 116%. P\u00ebrqindja e lart\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb lidhet kryesisht me energjin\u00eb e prodhuar nga hidro, p\u00ebrmes hidrocentraleve.<\/span><\/p>\n

Por, vendi \u00e7alon p\u00ebr pjes\u00ebn e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme (p\u00ebrfshir\u00eb biokarburantet e l\u00ebngshme, hidrogjenin, biometanin, energjin\u00eb elektrike t\u00eb gjelb\u00ebr, etj.) q\u00eb p\u00ebrdoret n\u00eb sektorin e transportit, n\u00eb vet\u00ebm 0.4%.<\/span><\/p>\n

Eurostat, n\u00eb raportin e fundit p\u00ebr energjin\u00eb e rinovueshme, thekson se t\u00eb b\u00ebhesh kontinenti i par\u00eb neutral ndaj klim\u00ebs deri n\u00eb vitin 2050 k\u00ebrkon masa ambicioze p\u00ebr t\u2019u mund\u00ebsuar qytetar\u00ebve dhe bizneseve europiane t\u00eb p\u00ebrfitojn\u00eb nga tranzicioni i gjelb\u00ebr i q\u00ebndruesh\u00ebm.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrdorimi i energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme ka shum\u00eb p\u00ebrfitime t\u00eb mundshme, duke p\u00ebrfshir\u00eb uljen e emetimeve t\u00eb gazeve serr\u00eb, diversifikimin e furnizimeve me energji dhe zvog\u00eblimin e var\u00ebsis\u00eb nga tregjet e karburanteve fosile (ve\u00e7an\u00ebrisht nafta dhe gazi).<\/span><\/p>\n

Rritja e burimeve t\u00eb energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme gjithashtu mund t\u00eb stimuloj\u00eb pun\u00ebsimin n\u00eb BE, duke krijuar vende t\u00eb reja pune n\u00eb teknologjit\u00eb e gjelbra, t\u00eb cilat do t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb nga shtyllat kryesore t\u00eb Marr\u00ebveshjes s\u00eb Industris\u00eb s\u00eb Past\u00ebr n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/span><\/p>\n

Eurostat ka dh\u00ebn\u00eb informacion mbi p\u00ebrqindjen e energjis\u00eb nga burime t\u00eb rinovueshme n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi dhe n\u00eb tre fusha kryesore t\u00eb konsumit (prodhimi i energjis\u00eb elektrike, ngrohja dhe ftohja, si dhe transporti) n\u00eb Bashkimin Europian (BE).<\/span><\/p>\n

Burimet e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme p\u00ebrfshijn\u00eb energjin\u00eb e er\u00ebs, energjin\u00eb diellore (termike, fotovoltaike dhe t\u00eb p\u00ebrqendruar), hidroenergjin\u00eb, energjin\u00eb e batic\u00ebs, energjin\u00eb gjeotermale, nxeht\u00ebsin\u00eb e ambientit t\u00eb kapur nga pompat e nxeht\u00ebsis\u00eb, biokarburantet dhe pjes\u00ebn e rinovueshme t\u00eb mbetjeve.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrqindja e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme pothuajse u trefishua midis viteve 2004 dhe 2023<\/strong><\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 2023, BE-ja arriti nj\u00eb p\u00ebrqindje prej 24.5% t\u00eb konsumit t\u00eb saj t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb energjis\u00eb nga burime t\u00eb rinovueshme, rreth 1.5 pik\u00eb p\u00ebrqindjeje (pp) m\u00eb shum\u00eb se n\u00eb vitin 2022 dhe pothuajse trefish m\u00eb shum\u00eb krahasuar me vitin 2004 (9.6%).<\/span><\/p>\n

Direktiva e BE-s\u00eb 2023\/2413 p\u00ebr promovimin e p\u00ebrdorimit t\u00eb energjis\u00eb nga burime t\u00eb rinovueshme ka rishikuar objektivin p\u00ebr vitin 2030, duke e rritur at\u00eb nga 32% n\u00eb 42.5% (me synimin p\u00ebr ta \u00e7uar n\u00eb 45%).<\/span><\/p>\n

Prandaj, vendet e BE-s\u00eb duhet t\u00eb intensifikojn\u00eb p\u00ebrpjekjet e tyre p\u00ebr t\u00eb arritur objektivin e ri p\u00ebr vitin 2030, q\u00eb k\u00ebrkon rritjen e pjes\u00ebs s\u00eb burimeve t\u00eb rinovueshme n\u00eb konsumin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb energjis\u00eb n\u00eb BE me pothuajse 20 pp.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

N\u00eb vitin 2023, Suedia u rendit e para nd\u00ebr vendet e BE-s\u00eb, me dy t\u00eb tretat (66.4%) t\u00eb konsumit t\u00eb saj t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb energjis\u00eb q\u00eb vinin nga burime t\u00eb rinovueshme, kryesisht nga biokarburantet e ngurta, hidroenergjia dhe energjia e er\u00ebs.<\/span><\/p>\n

Finlanda ndoqi me 50.8%, gjithashtu duke u mb\u00ebshtetur te biokarburantet e ngurta, era dhe hidroenergjia, nd\u00ebrsa Danimarka u rendit e treta me 44.9%, duke e siguruar pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme nga biokarburantet e ngurta dhe era.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrqindjet m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta t\u00eb energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme u regjistruan n\u00eb Luksemburg (11.6%), Belgjik\u00eb (14.7%) dhe Malt\u00eb (15.1%).<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Era e uji prodhojn\u00eb shumic\u00ebn e energjis\u00eb elektrike t\u00eb rinovueshme; dielli burimi me rritjen m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb<\/span><\/strong><\/p>\n

Rregullat e llogaritjes n\u00eb Direktiv\u00ebn (BE) 2018\/2001 p\u00ebrcaktojn\u00eb q\u00eb energjia elektrike e gjeneruar nga hidrocentrali dhe era duhet t\u00eb normalizohet p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb parasysh ndryshimet vjetore t\u00eb motit (hidroenergjetika normalizohet mbi 15 vitet e fundit dhe era mbi 5 vitet e fundit, duke ndar\u00eb normalizimin e er\u00ebs n\u00eb tok\u00eb dhe n\u00eb det).<\/span><\/p>\n

Rritja e prodhimit t\u00eb energjis\u00eb elektrike nga burimet e rinovueshme gjat\u00eb periudh\u00ebs 2013-2023 reflekton zgjerimin e dy burimeve kryesore t\u00eb rinovueshme n\u00eb BE: energjin\u00eb e er\u00ebs dhe energjin\u00eb diellore.<\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 2023, burimet e rinovueshme p\u00ebrb\u00ebnin 45.3% t\u00eb konsumit t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb energjis\u00eb elektrike n\u00eb BE, m\u00eb shum\u00eb se 4 pp m\u00eb lart se nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb (41.2% n\u00eb 2022).<\/span><\/p>\n

Energjia e er\u00ebs dhe hidroenergjetika p\u00ebrb\u00ebnin m\u00eb shum\u00eb se dy t\u00eb tretat e totalit t\u00eb energjis\u00eb elektrike t\u00eb gjeneruar nga burimet e rinovueshme (38.5% dhe 28.2%, respektivisht).<\/span><\/p>\n

Pjesa e mbetur e energjis\u00eb elektrike t\u00eb gjeneruar vinte nga energjia diellore (20.5%), biokarburantet e ngurta (6.2%) dhe burime t\u00eb tjera t\u00eb rinovueshme (6.6%). Energjia diellore \u00ebsht\u00eb burimi me rritjen m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb: n\u00eb vitin 2008, ajo p\u00ebrb\u00ebnte vet\u00ebm 1%.<\/span><\/p>\n

Kjo do t\u00eb thot\u00eb se rritja e prodhimit t\u00eb energjis\u00eb elektrike nga energjia diellore ka qen\u00eb e jasht\u00ebzakonshme, duke u rritur nga vet\u00ebm 7.4 TWh n\u00eb vitin 2008 n\u00eb 252.1 TWh n\u00eb vitin 2023.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Nd\u00ebr vendet e BE-s\u00eb, m\u00eb shum\u00eb se 75% e energjis\u00eb elektrike t\u00eb konsumuar n\u00eb vitin 2023 u prodhua nga burime t\u00eb rinovueshme n\u00eb Austri (87.8%), Suedi (87.5%) dhe Danimark\u00eb (79.4%). Konsumi i energjis\u00eb elektrike nga burimet e rinovueshme ishte gjithashtu i lart\u00eb n\u00eb Portugali (63.0%), Kroaci (58.8%), Spanj\u00eb (56.9%), Letoni (54.3%) dhe Finland\u00eb (52.4%), duke p\u00ebrb\u00ebr\u00eb m\u00eb shum\u00eb se gjysm\u00ebn e konsumit total t\u00eb energjis\u00eb elektrike.<\/span><\/p>\n

Nga ana tjet\u00ebr, p\u00ebrqindja e energjis\u00eb elektrike nga burimet e rinovueshme ishte m\u00eb pak se 20% n\u00eb Malt\u00eb (10.7%), \u00c7eki (16.4%), Luksemburg (18.0%) dhe Hungari (19.5%). Shteti i EFTA-s, Norvegjia, dhe vendi kandidat Shqip\u00ebria prodhuan m\u00eb shum\u00eb energji elektrike nga burimet e rinovueshme sesa sasia totale e energjis\u00eb elektrike q\u00eb konsumuan n\u00eb vitin 2023, duke arritur k\u00ebshtu nj\u00eb p\u00ebrqindje m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se 100%.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Pothuajse nj\u00eb e kat\u00ebrta e energjis\u00eb p\u00ebr ngrohje dhe ftohje vjen nga burime t\u00eb rinovueshme<\/span><\/strong><\/p>\n

N\u00eb vitin 2023, energjia e rinovueshme p\u00ebrb\u00ebnte 26.2% t\u00eb p\u00ebrdorimit total t\u00eb energjis\u00eb p\u00ebr ngrohje dhe ftohje n\u00eb BE, duke u rritur nga 11.7% n\u00eb vitin 2004. Zhvillimet n\u00eb sektorin industrial, sh\u00ebrbime dhe familje kontribuuan n\u00eb k\u00ebt\u00eb rritje.<\/span><\/p>\n

Gjithashtu, energjia e ambientit e kapur nga pompat e nxeht\u00ebsis\u00eb p\u00ebr ngrohje dhe ftohja e rinovueshme jan\u00eb marr\u00eb parasysh n\u00eb k\u00ebt\u00eb vler\u00ebsim.<\/span><\/p>\n

Nd\u00ebr vendet e Bashkimit Evropian, energjia e rinovueshme p\u00ebr ngrohje dhe ftohje zinte m\u00eb shum\u00eb se gjysm\u00ebn e totalit n\u00eb Suedi (67.1%), Estoni (66.7%), Letoni (61.4%), Finland\u00eb (61.3%), Danimark\u00eb (54.9%) dhe Lituani (53.6%). N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt, vendet me p\u00ebrqindjen m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt t\u00eb energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme p\u00ebr ngrohje dhe ftohje \u2013 n\u00ebn 10% \u2013 ishin Irlanda (7.9%) dhe Holanda (9.6%).<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

10.8% e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme u p\u00ebrdor n\u00eb transport n\u00eb vitin 2023<\/span><\/strong><\/p>\n

Bashkimi Europian ka vendosur nj\u00eb objektiv t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt prej 29% p\u00ebr pjes\u00ebn e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme (p\u00ebrfshir\u00eb biokarburantet e l\u00ebngshme, hidrogjenin, biometanin, energjin\u00eb elektrike t\u00eb gjelb\u00ebr, etj.) q\u00eb do t\u00eb p\u00ebrdoret n\u00eb sektorin e transportit deri n\u00eb vitin 2030.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrqindja mesatare e energjis\u00eb nga burime t\u00eb rinovueshme n\u00eb transport \u00ebsht\u00eb rritur nga 1.6% n\u00eb vitin 2004 n\u00eb 10.8% n\u00eb vitin 2023.<\/span><\/p>\n

Nd\u00ebr vendet e BE-s\u00eb, p\u00ebrqindja e energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme n\u00eb konsumin e karburanteve t\u00eb transportit varionte nga nivelet m\u00eb t\u00eb larta n\u00eb Suedi (33.6%) dhe Finland\u00eb (20.6%), deri te nivelet m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta, n\u00ebn 5%, n\u00eb Kroaci (0.9%), Letoni (1.4%) dhe Greqi (3.9%).<\/span><\/p>\n

Vendi i EFTA-s, Norvegjia, raportoi gjithashtu nj\u00eb p\u00ebrqindje t\u00eb lart\u00eb t\u00eb energjis\u00eb s\u00eb rinovueshme n\u00eb sektorin e transportit (27.7%), nd\u00ebrsa vendet kandidate dhe ato me status t\u00eb mundsh\u00ebm kandidat shfaq\u00ebn p\u00ebrqindje shum\u00eb t\u00eb ul\u00ebta, duke filluar nga zero deri n\u00eb rreth 1%.<\/span><\/p>\n

VINI RE<\/strong><\/span>: Ky material \u00ebsht\u00eb pron\u00ebsi intelektuale e Monitor<\/a><\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"

Shqip\u00ebria, s\u00eb bashku me Norvegjin\u00eb, jan\u00eb dy vendet e vetme q\u00eb prodhuan m\u00eb shum\u00eb energji elektrike nga burimet e rinovueshme sesa sasia totale e energjis\u00eb elektrike q\u00eb konsumuan n\u00eb vitin 2023, duke arritur nj\u00eb p\u00ebrqindje m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se 100%, sipas nj\u00eb raporti t\u00eb fundit t\u00eb Eurostat p\u00ebr energjin\u00eb e rinovueshme. P\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, treguesi ishte […]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":51,"featured_media":723773,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-723772","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/723772","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=723772"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/723772\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":723780,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/723772\/revisions\/723780"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/723773"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=723772"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=723772"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=723772"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}