{"id":715016,"date":"2024-12-16T12:18:02","date_gmt":"2024-12-16T11:18:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=715016"},"modified":"2024-12-16T17:07:24","modified_gmt":"2024-12-16T16:07:24","slug":"mbishkrimi-para-krishterimit-ne-shqip","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2024\/12\/16\/mbishkrimi-para-krishterimit-ne-shqip\/","title":{"rendered":"Mbishkrimi para krisht\u00ebrimit n\u00eb shqip","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #000000;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715036\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121737.png\" alt=\"\" width=\"544\" height=\"439\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121737.png 544w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121737-300x242.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 544px) 100vw, 544px\" \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Nga Niko Stillo<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715019\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120018.png\" alt=\"\" width=\"529\" height=\"375\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120018.png 529w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120018-300x213.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 529px) 100vw, 529px\" \/><span style=\"color: #0000ff;\"><em>Mbishkrim nga Bylisi i Epirit q\u00eb gjendet n\u00eb Muzeun e Apolonis\u00eb.<\/em> <\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb librin &#8220;Albanien, Sch\u00e4tze aus dem Land der Skipetaren&#8221;<span style=\"color: #ff0000;\">1<\/span> gjejm\u00eb edhe mbishkrimin e m\u00ebsip\u00ebrm q\u00eb \u00ebsht\u00eb gjetur n\u00eb qytetin antik t\u00eb Bylisit n\u00eb Epir dhe sot ndodhet n\u00eb Muzeun e qytetit fqinj t\u00eb Apolonis\u00eb, nd\u00ebrtimi i t\u00eb cilit n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr p\u00ebrcaktohet n\u00eb shekullin II pas Krishtit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr k\u00ebt\u00eb mbishkrim, arkeologu shqiptar Dr. Neritan Ceka shkruan: <em>&#8220;N\u00eb provincat jugore ilire mbishkrimet latine u gjet\u00ebn vet\u00ebm n\u00eb num\u00ebr t\u00eb kufizuar dhe kryesisht n\u00eb kolonit\u00eb romake dhe zonat p\u00ebrreth. K\u00ebtu p\u00ebrfshihet edhe guri i varrit t\u00eb Caecilia Venusta. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb pllak\u00eb e thjesht\u00eb, por e ndryshme nga stelat e provincave romake per\u00ebndimore. N\u00eb k\u00ebt\u00eb epitaf, p\u00ebr gruan dhe burrin p\u00ebrshkruajn\u00eb origjin\u00ebn e tyre. Edhe pse kan\u00eb emra romak\u00eb, gruaja vjen nga qyteti ilir Bylis, i cili u shnd\u00ebrrua n\u00eb koloni, dhe burri vjen nga qyteti dardan Naissus (Nish) n\u00eb Ilirin\u00eb qendrore.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Mbishkrimi n\u00eb gurin e varrit thekson se Venusta, si nj\u00eb grua e virtytshme, jetoi me lakmi me burrin e saj p\u00ebr dyzet e dy vjet pa u grindurkurr\u00eb me t\u00eb.\u201d<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke lexuar shkrimet e z. Ceka, dhe duke supozuar se ato q\u00eb shkruan jan\u00eb shkruar edhe n\u00eb tekstin e mbishkrimit, u p\u00ebrpoqa edhe un\u00eb ta lexoja. Duke mos pasur asnj\u00eb rezultat pozitiv, dhe duke marr\u00eb parasysh latinishten q\u00eb m\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00ebsuar n\u00eb gjimnaz disa dekada m\u00eb par\u00eb p\u00ebr t\u00eb mos qen\u00eb e mjaftueshme, duke k\u00ebrkuar ndihm\u00eb nga nj\u00eb mik imi, m\u00ebsues i gjuh\u00ebs latine, mora p\u00ebrgjigjen se gjuha n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn \u00ebsht\u00eb shkruar ky mbishkrim nuk \u00ebsht\u00eb latine.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke supozuar se gjuha n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn \u00ebsht\u00eb shkruar ky mbishkrim, duhet t\u00eb jet\u00eb gjuha, ose nj\u00eb nga gjuh\u00ebt, q\u00eb flitej n\u00eb vendin ku \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb, e th\u00ebn\u00eb ndryshe gjuha shqip, kam arritur ta lexoj dhe m\u00eb posht\u00eb e p\u00ebrs\u00ebris tekstin e tij qart\u00eb, t\u00eb shkruara dhe me ndarje n\u00eb fjal\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"text-decoration: underline; color: #ff0000;\">1* Albanien, Sch\u00e4tze aus dem Land der Skipetaren, 1988, Verlag Philipp von Zabern, Mainz, \u03c3. 420<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715038\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121910.png\" alt=\"\" width=\"687\" height=\"567\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121910.png 687w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121910-300x248.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 687px) 100vw, 687px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Para se t\u00eb procedoj p\u00ebr t\u00eb komentuar p\u00ebrmbajtjen e tekstit, p\u00ebr fjal\u00ebn SCUM, e cila n\u00eb k\u00ebt\u00eb tekst \u00ebsht\u00eb shkruar n\u00eb dy m\u00ebnyra t\u00eb ndryshme, pra e shkruar dhe, dua t\u00eb sqaroj se fjala, \u00ebsht\u00eb shkruar n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb, pra me shkronjat V (U) dhe M bashkuar, sepse ajo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fjal\u00eb me nj\u00eb rrokje, n\u00eb krahasim me fjal\u00ebn q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb dyrrokshe, sepse shkronja M \u00ebsht\u00eb vet\u00eb nj\u00eb rrokje, ose m\u00eb mir\u00eb me E pa z\u00eb ose memec, q\u00eb n\u00eb alfabetin e sot\u00ebm shqip e shkruajn\u00eb \u00cb, p\u00ebr shkrimin e s\u00eb cil\u00ebs shumica e alfabeteve t\u00eb lashta nuk kishin simbol ose shkronj\u00eb. Transliterimi korrekt i k\u00ebtyre fjal\u00ebve n\u00eb alfabetin aktual shqip \u00ebsht\u00eb SHUM dhe SHUM\u00cb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke l\u00ebn\u00eb pa komente shkrimet e arkeologut shqiptar Dr. Neritan Ceka p\u00ebr p\u00ebrmbajtjen e tekstit t\u00eb saj, thjesht do t\u00eb them se nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mbishkrim funeral i Caecilia Venusta, si\u00e7 e karakterizon ajo, por mbishkrimi p\u00ebr , t\u00eb cilin si per\u00ebndesh\u00eb n\u00eb romak\u00ebt e gjejm\u00eb me emrin , i cili konsiderohet ekuivalent me Af\u00ebrdit\u00ebn greke.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> Ky em\u00ebr q\u00eb, duke ditur se n\u00eb shqip do t\u00eb thot\u00eb (SHE SHILLIA), mund t\u00eb themi se n\u00eb greqisht n\u00eb p\u00ebrkthim quhet Manto (Orakull). Em\u00ebr me t\u00eb cilin n\u00eb shkrimet e lashta greke dhe latine nuk gjejm\u00eb asnj\u00eb per\u00ebndesh\u00eb, apo heroin\u00eb, dhe em\u00ebr me t\u00eb cilin kryesisht n\u00eb Kish\u00ebn Katolike gjejm\u00eb nj\u00eb shenjtore, e madje t\u00eb paraqitur, si n\u00eb ikon\u00ebn m\u00eb posht\u00eb, me kuror\u00eb mbret\u00ebrore mbi kok\u00eb, pra si mbret\u00ebresh\u00eb, dhe me nj\u00eb instrument muzikor n\u00eb duart e saj.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715021\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120222.png\" alt=\"\" width=\"637\" height=\"360\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120222.png 637w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120222-300x170.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 637px) 100vw, 637px\" \/><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #000000;\"> Duke marr\u00eb parasysh m\u00ebnyr\u00ebn e shkrimit t\u00eb emrit n\u00eb tekstin e m\u00ebsip\u00ebrm, i cili n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn m\u00ebnyr\u00eb \u00ebsht\u00eb shkruar n\u00eb shfaqjen e radh\u00ebs nga qyteti i Praenestos n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb Lazio t\u00eb Italis\u00eb, mund t\u00eb themi se transliterimi i tij n\u00eb latinisht VENUS \u00ebsht\u00eb i pasakt\u00eb, sepse, si\u00e7 e shohim, n\u00eb emrin VENVS, V-ja e par\u00eb latin\u00ebt e transkriptojn\u00eb V dhe t\u00eb dytin U. Duke transliteruar n\u00eb emrin VENVS shkronj\u00ebn V p\u00ebr U, kemi UENUS, dhe me nj\u00eb ndarje n\u00eb fjal\u00eb UE NUS, q\u00eb n\u00eb p\u00ebrkthim do t\u00eb thot\u00eb &#8220;mendje uji&#8221;. Nj\u00eb shprehje q\u00eb arvanitasit e p\u00ebrdorin edhe sot n\u00eb vend t\u00eb greqishtes &#8220;\u03bc\u03c5\u03b1\u03bb\u03cc \u03c0\u03bf\u03c5 \u03c4\u03c1\u03ad\u03c7\u03b5\u03b9&#8221; (mendje q\u00eb rrjedh), t\u00eb cil\u00ebn n\u00eb p\u00ebrkthim t\u00eb lir\u00eb mund ta quajm\u00eb t\u00eb men\u00e7ur dhe t\u00eb gjith\u00ebdijsh\u00ebm.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715022\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120315.png\" alt=\"\" width=\"649\" height=\"353\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120315.png 649w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120315-300x163.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 649px) 100vw, 649px\" \/><em>P\u00ebrfaq\u00ebsimi n\u00eb kapakun e nj\u00eb tenxhereje bronzi t\u00eb shekullit t\u00eb III p.e.s. nga Praenesti. Muzeu Komb\u00ebtar<\/em><\/span><br \/>\n<span style=\"color: #000000;\"><em>(Lindje) Berlin 3467.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke marr\u00eb parasysh edhe informacionin se C\u00e6cilia, ose e quajtur ndryshe VENUS, nga dashuria hedh hi mbi syt\u00eb e saj dhe u verbua, mund t\u00eb shpjegojm\u00eb pse romak\u00ebt e konsideronin per\u00ebndesh\u00ebn Venus, per\u00ebndesh\u00ebn e dashuris\u00eb, d\u00ebshir\u00ebs erotike dhe bukuris\u00eb. Pa komentuar pse ky informacion nuk gjendet tek shkrimtar\u00ebt e lasht\u00eb grek\u00eb dhe latin\u00eb, un\u00eb e transferoj p\u00ebrfaq\u00ebsimin tjet\u00ebr n\u00eb nj\u00eb pasqyr\u00eb tyrrheniane, ku, si\u00e7 e shohim, prapa nga shqiptar\u00ebt, Dioniso nga grek\u00ebt, dhe (DIOUEM) nga tyrrhen\u00ebt, \u00ebsht\u00eb me fytyr\u00ebn e saj t\u00eb mbuluar, dhe p\u00ebrball\u00eb gruaja e tij e re.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715023\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120454.png\" alt=\"\" width=\"734\" height=\"436\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120454.png 734w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120454-300x178.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 734px) 100vw, 734px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pasqyr\u00eb bronzi e shekullit t\u00eb V p.e.s., nga Orbetello n\u00eb provinc\u00ebn e Grossetos Toscanas, vendosur n\u00eb Muzeun e Luvrit n\u00eb Paris, 1728.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr, sipas karakterizimit ,, thjesht do t\u00eb them se ai \u00ebsht\u00eb Dionisi i par\u00eb ose m\u00eb i vjet\u00ebr, duke pasur parasysh se kishte m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb Dionis.2<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr gruan e re t\u00eb marr\u00eb nga Dionisi i par\u00eb, i paraqitur n\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsimin e m\u00ebsip\u00ebrm me emrin e saj t\u00eb palexuar, sipas informacionit q\u00eb ajo ishte , dhe me fjal\u00eb t\u00eb tjera t\u00eb \u0391 ose t\u00eb Parit ose Mbretit Bilie ose Bije ose Vajz\u00eb, si dhe faktit q\u00eb mbishkrimi \u00ebsht\u00eb gjetur n\u00eb qytetin Byllis, transferoj dhe bustin tjet\u00ebr q\u00eb \u00ebsht\u00eb gjetur n\u00eb Apolloni, marr\u00eb edhe at\u00eb nga libri I lartp\u00ebrmendur, librin &#8220;Albanien, Sch\u00e4tze aus dem Land der Skipetaren&#8221;, ku, nga Sk\u00ebnder Anamali \u00ebsht\u00eb shkruar teksti i m\u00ebposht\u00ebm: Busti paraqet nj\u00eb grua t\u00eb re, Billia Dikaiosyne-Justitia; Ajo vjen si nj\u00eb dekorat\u00eb varri nga nekropoli i Apollonis\u00eb, ku doli n\u00eb drit\u00eb si nj\u00eb gjetje e rast\u00ebsishme gjat\u00eb pun\u00ebs bujq\u00ebsore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> Sipas emrit, e reja duhet t&#8217;i ket\u00eb p\u00ebrkitur familjes s\u00eb njohur t\u00eb Billiasit t\u00eb Apollonis\u00eb, gj\u00eb q\u00eb p\u00ebrmendet edhe n\u00eb nd\u00ebrtimin e Buleuterionit t\u00eb qytetit. Skulptori nga Apollonia ka punuar n\u00eb portret me kujdes t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb; Billia ishte e njohur p\u00ebr virtytet e saj dhe vdiq shum\u00eb e re. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u00c7do tipar i k\u00ebtij portreti shpreh pik\u00ebllimin: kok\u00ebn pak t\u00eb p\u00ebrkulur n\u00eb t\u00eb majt\u00eb, shikimin e pajet\u00eb t\u00eb syve n\u00eb form\u00eb bajameje me nx\u00ebn\u00ebsit e theksuar, qepallat e r\u00ebnda, fytyr\u00ebn e but\u00eb dhe faqet e plota deri n\u00eb buz\u00eb dhe goj\u00eb. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">T\u00eb gjitha tiparet i japin portretit but\u00ebsi dhe freski, q\u00eb korrespondojn\u00eb me rinin\u00eb e gruas s\u00eb portretizuar. Skulptori paraqet fytyr\u00ebn e bukur me hairstyle (stil flok\u00ebsh) mode t\u00eb koh\u00ebs. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Portreti i Villias tregon t\u00eb nj\u00ebjtat tipare stilistike si portretet e tjera bashk\u00ebkohore, si ai i statuj\u00ebs s\u00eb Faustin\u00ebs n\u00eb Dresden. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb vep\u00ebr e klasit t\u00eb par\u00eb nga koha e perandorit Hadrian (117-138 pas Krishtit) dhe \u00ebsht\u00eb produkt i punishteve t\u00eb famshme t\u00eb Apollonis\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715024\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120523.png\" alt=\"\" width=\"761\" height=\"443\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120523.png 761w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120523-300x175.png 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120523-250x145.png 250w\" sizes=\"auto, (max-width: 761px) 100vw, 761px\" \/>\u201cDuke l\u00ebn\u00eb gjithashtu pa koment edhe shkrimet e arkeologut dhe historianit shqiptar Skender Anamali, si\u00e7 e shohim, p\u00ebr gruan e paraqitur n\u00eb k\u00ebt\u00eb bust, emri i saj \u00ebsht\u00eb shkruar n\u00eb dy gjuh\u00eb me alfabetin grek. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Emri n\u00eb shqip, dhe m\u00eb sakt\u00eb n\u00eb dialektin toskerisht t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe, dhe n\u00eb greqisht. Duke e shkruar emrin me alfabetin shqiptar kemi emrin Bilia, dhe me alfabetin e J. G. von Hahn b\u03af\u03bbj\u03b13, q\u00eb n\u00eb greqisht quhet KO\u03a1H (KORI = Bilie ose Bije ose Vajz\u00eb), t\u00eb cil\u00ebn e gjejm\u00eb t\u00eb ilustruar edhe n\u00eb disa monedha t\u00eb lashta, nga t\u00eb cilat jan\u00eb edhe dy t\u00eb tjera, ku n\u00eb t\u00eb par\u00ebn \u00ebsht\u00eb shkruar emri \u039a\u039f\u03a1\u0397 \u03a3\u03a9\u03a4\u0395\u0399\u03a1\u0391 (KORI SOTEIRA), dhe n\u00eb t\u00eb dyt\u00ebn vet\u00ebm \u03a3\u03a9\u03a4\u0395\u0399\u03a1\u0391 (SOTEIRA = SHP\u00cbTIMTARE).), Tetradrachme e shekullit IV p.e.s. t\u00eb Kyziku n\u00eb Mysia e Azis e Vog\u00ebl.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715025\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120626.png\" alt=\"\" width=\"559\" height=\"232\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120626.png 559w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120626-300x125.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 559px) 100vw, 559px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, k\u00ebtu do t\u00eb sqaroj se alfabeti dorik i Apolonis\u00eb, si dhe i qyteteve q\u00eb konsiderohen si themelueset e saj, dometh\u00ebn\u00eb alfabetet e Korfuzit dhe Korintit, p\u00ebrve\u00e7 shkronj\u00ebs B, e cila shqiptohet b, kan\u00eb edhe shkronj\u00ebn q\u00eb, si\u00e7 e shohim edhe n\u00eb fragmentin e ardhsh\u00ebm nga tabela e alfabeteve t\u00eb lashta greke, \u00ebsht\u00eb ekuivalenti i \u03b2 grek ionik.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Ekstrakt nga tabela me alfabete t\u00eb lashta greke (Karl Folmann)<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-715026\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120700.png\" alt=\"\" width=\"721\" height=\"191\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120700.png 438w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120700-300x79.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 721px) 100vw, 721px\" \/>Si prov\u00eb e k\u00ebsaj, transferoj edhe fotografin\u00eb e m\u00ebposhtme t\u00eb baz\u00ebs s\u00eb llamp\u00ebs prej qeramike nga Bylisi, me emrin e ipeshkvit FELIX BYLLIS t\u00eb shkruar me alfabetin latin, i cili p\u00ebrfaq\u00ebsoi k\u00ebt\u00eb qytet n\u00eb vitin 431 n\u00eb Sinodin e Tret\u00eb Ekumenik n\u00eb Efes.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715027\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120741.png\" alt=\"\" width=\"527\" height=\"209\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120741.png 527w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120741-300x119.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 527px) 100vw, 527px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Baza e llampave prej qeramike nga qyteti i lasht\u00eb Bylis. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, k\u00ebtu do t\u00eb them se dy A t\u00eb ndryshme, q\u00eb n\u00eb alfabetin e Korinthit jan\u00eb shkruar dhe , dhe n\u00eb alfabetin e Korfuzit dhe , n\u00eb alfabetin e inskripcionit jan\u00eb shkruar dhe shkronja q\u00eb gjithashtu jan\u00eb shkruar dhe i gjejm\u00eb edhe n\u00eb alfabetin ku jan\u00eb shkruar emrat n\u00eb paraqitjen e ardhshme, dhe me fjal\u00eb t\u00eb tjera edhe n\u00eb alfabetin e qytetit shqiptar Praeneste ne Lazio te Italise.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715028\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120748.png\" alt=\"\" width=\"743\" height=\"391\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120748.png 743w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120748-300x158.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 743px) 100vw, 743px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dhe shkronja q\u00eb, si\u00e7 shohim, shkruar si n\u00eb alfabetin korinthian i gjejm\u00eb edhe n\u00eb unaz\u00ebn e ardhshme para krishterimit q\u00eb \u00ebsht\u00eb gjetur n\u00eb Koman t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb Veriore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715029\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120924.png\" alt=\"\" width=\"554\" height=\"188\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120924.png 554w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120924-300x102.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 554px) 100vw, 554px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr emrin grek , duke e ditur se per\u00ebndesh\u00ebn e Drejt\u00ebsis\u00eb grek\u00ebt e quanin Themis, jap gjithashtu nj\u00eb foto t\u00eb statuj\u00ebs s\u00eb saj nga Ramnunda e lasht\u00eb e Attik\u00ebs, ku mund te themi se n\u00eb fytyr\u00ebn e saj dhe n\u00eb fytyr\u00ebn e &#8211; ngjashm\u00ebrit\u00eb jan\u00eb t\u00eb m\u00ebdha.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715030\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120932.png\" alt=\"\" width=\"672\" height=\"394\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120932.png 672w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-120932-300x176.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 672px) 100vw, 672px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke ditur gjithashtu se per\u00ebndesh\u00ebn e Drejt\u00ebsis\u00eb romak\u00ebt e quanin IUSTITIA, jap edhe dy monedha romake t\u00eb m\u00ebposhtme me emrin IVSTITIA t\u00eb shkruar p\u00ebr gruan e ilustruar n\u00eb to, e cila madje n\u00eb t\u00eb dyt\u00ebn prej tyre \u00ebsht\u00eb ilustruar duke u ulur n\u00eb nj\u00eb fron.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715031\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121229.png\" alt=\"\" width=\"514\" height=\"221\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121229.png 514w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121229-300x129.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 514px) 100vw, 514px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke marr\u00eb parasysh ato q\u00eb jan\u00eb shkruar n\u00eb tekstin e m\u00ebsip\u00ebrm se , e cila u verbua vet\u00eb, &#8220;la himne t\u00eb tingujve t\u00eb holl\u00eb (t\u00eb ndjesh\u00ebm)&#8221;, e gjej shum\u00eb interesante gjithashtu q\u00eb te t\u00eb krishter\u00ebt Sh\u00ebn Caecilia konsiderohet p\u00ebrve\u00e7se mbrojt\u00ebse e t\u00eb verb\u00ebrve edhe mbrojt\u00ebse e muzik\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Si prov\u00eb se Sh\u00ebn Caecilia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb huazim i t\u00eb krishter\u00ebve nga kultet parakristiane, transferoj ikon\u00ebn e m\u00ebposht\u00ebme t\u00eb saj, ku e kemi t\u00eb paraqitur me nj\u00eb lyre t\u00eb lasht\u00eb n\u00eb duar, pastaj duke dh\u00ebn\u00eb dy p\u00ebrfaq\u00ebsime t\u00eb tjera t\u00eb lashta, madje edhe t\u00eb shekullit t\u00eb V p.e.s., nga ku mund t\u00eb themi se n\u00ebse nuk kemi n\u00eb t\u00eb treja k\u00ebto p\u00ebrfaq\u00ebsime t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn grua, se ikona e Sh\u00ebn CECILIA ose CAECILIA, si model i saj, ka k\u00ebto p\u00ebrfaq\u00ebsime para krisht\u00ebrimit.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715032\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121258.png\" alt=\"\" width=\"533\" height=\"353\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121258.png 533w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121258-300x199.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 533px) 100vw, 533px\" \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715033\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121401.png\" alt=\"\" width=\"726\" height=\"337\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121401.png 726w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121401-300x139.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 726px) 100vw, 726px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke e p\u00ebrg\u00ebnjeshtruar shkrimin tim, thjesht do t\u00eb them k\u00ebtu se karakterizimi , q\u00eb kemi n\u00eb tekstin e m\u00ebsip\u00ebrm p\u00ebr , n\u00eb p\u00ebrkthim t\u00eb lir\u00eb do t\u00eb thot\u00eb Mbret\u00ebresha e mbretit t\u00eb gjasht\u00eb t\u00eb dinastis\u00eb pelasgjiane, tem\u00eb, t\u00eb cil\u00ebn do t\u00eb trajtojm\u00eb n\u00eb nj\u00eb artikull tjet\u00ebr.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke pasur si \u00ebnd\u00ebrr t\u00eb jet\u00ebs sime t\u00eb kthej sa m\u00eb shum\u00eb shqiptar\u00eb p\u00ebr t&#8217;u marr\u00eb me historin\u00eb e tyre antike, e cila nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb e varf\u00ebr nga ato t\u00eb popujve t\u00eb tjer\u00eb mesdhetar\u00eb, transferoj p\u00ebrfaq\u00ebsimin e m\u00ebposht\u00ebm nga nj\u00eb pasqyr\u00eb e shqiptar\u00ebve n\u00eb Praenesto, ku paraqitet edhe Allkmene, dhe em\u00ebrtohet nga Albanor\u00ebt n\u00eb Lacio t\u00eb Italis\u00eb, nga ku besoj se hagiografi i ikon\u00ebs s\u00eb m\u00ebsip\u00ebrme t\u00eb CECILIA-s, \u03bajo paraqitje e i ishte b\u00ebr\u00eb e njohur.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715034\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121501.png\" alt=\"\" width=\"761\" height=\"476\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121501.png 761w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121501-300x188.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 761px) 100vw, 761px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke marr\u00eb parasysh se pran\u00eb Allkmene \u00a0posht\u00eb ulur \u00ebsht\u00eb Oinea em\u00ebruar nga grek\u00ebt dhe (EPIUR) nga Pellasg\u00eb Tyrrene, transferoj dhe foton m\u00eb poshte t\u00eb nj\u00eb statuje q\u00eb \u00ebsht\u00eb gjetur n\u00eb Amantia dhe sot gendet n\u00eb Muzeun Arkeologjik n\u00eb Tiran\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-715035\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121530.png\" alt=\"\" width=\"610\" height=\"281\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121530.png 610w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/Screenshot-2024-12-16-121530-300x138.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 610px) 100vw, 610px\" \/><\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Niko Stillo Mbishkrim nga Bylisi i Epirit q\u00eb gjendet n\u00eb Muzeun e Apolonis\u00eb. N\u00eb librin &#8220;Albanien, Sch\u00e4tze aus dem Land der Skipetaren&#8221;1 gjejm\u00eb edhe mbishkrimin e m\u00ebsip\u00ebrm q\u00eb \u00ebsht\u00eb gjetur n\u00eb qytetin antik t\u00eb Bylisit n\u00eb Epir dhe sot ndodhet n\u00eb Muzeun e qytetit fqinj t\u00eb Apolonis\u00eb, nd\u00ebrtimi i t\u00eb cilit n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":49,"featured_media":715036,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":["post-715016","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/715016","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/49"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=715016"}],"version-history":[{"count":99999,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/715016\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":715116,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/715016\/revisions\/715116"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/715036"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=715016"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=715016"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=715016"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}