{"id":640193,"date":"2023-12-17T11:09:28","date_gmt":"2023-12-17T10:09:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=640193"},"modified":"2023-12-17T11:09:28","modified_gmt":"2023-12-17T10:09:28","slug":"vrima-e-ozonit-ne-permasa-rekord-paraqet-kercenime-te-renda-per-token-dhe-njerezimin-paralajmeron-ekspertja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2023\/12\/17\/vrima-e-ozonit-ne-permasa-rekord-paraqet-kercenime-te-renda-per-token-dhe-njerezimin-paralajmeron-ekspertja\/","title":{"rendered":"Vrima e ozonit n\u00eb p\u00ebrmasa rekord, paraqet k\u00ebrc\u00ebnime t\u00eb r\u00ebnda p\u00ebr Tok\u00ebn dhe njer\u00ebzimin, paralajm\u00ebron ekspertja","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-640194 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/thumbs_b_c_4385e24f51cdca6ddc290da3b03d847a.jpg\" alt=\"\" width=\"785\" height=\"442\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/thumbs_b_c_4385e24f51cdca6ddc290da3b03d847a.jpg 785w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/thumbs_b_c_4385e24f51cdca6ddc290da3b03d847a-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/thumbs_b_c_4385e24f51cdca6ddc290da3b03d847a-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 785px) 100vw, 785px\" \/><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><i><span style=\"font-weight: 400;\">\u201cVrima mbi shtres\u00ebn e ozonit t\u00eb Tok\u00ebs n\u00eb Antarktid\u00eb do t\u00eb ket\u00eb ndikime t\u00eb d\u00ebmshme n\u00eb planet dhe n\u00eb jet\u00ebn njer\u00ebzore\u201d<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">, i tha nj\u00eb ekspert Anadolu pasi vrima \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhat\u00eb e regjistruara, rreth tri her\u00eb m\u00eb e madhe se Brazili.\u00a0\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Shtresa e ozonit vepron si nj\u00eb mburoj\u00eb natyrore, duke filtruar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb efikase rrezatimin e d\u00ebmsh\u00ebm diellor, ve\u00e7an\u00ebrisht rrezet ultravjollc\u00eb (UV).\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Variabiliteti i madh\u00ebsis\u00eb s\u00eb vrim\u00ebs ndikohet nga nj\u00eb fash\u00eb e fort\u00eb ere rreth Antarktid\u00ebs, rezultat i rrotullimit t\u00eb Tok\u00ebs dhe dallimeve t\u00eb temperatur\u00ebs. Banda vepron si nj\u00eb penges\u00eb, duke izoluar masat e ajrit mbi gjer\u00ebsit\u00eb polare.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Profesoresha Parisa Ariya, eksperte n\u00eb kimi dhe shkencat atmosferike dhe oqeanike n\u00eb Universitetin McGill, tha p\u00ebr Anadolu se si substancat shkat\u00ebrrojn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb katalitike ozonin, duke paraqitur rreziqe p\u00ebr sh\u00ebndetin e njeriut dhe mjedisin.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"font-weight: 400;\">Ariya tha se molekulat e gazuara dhe halogjenizuara t\u00eb emetuara nga njeriu kan\u00eb shkaktuar nj\u00eb r\u00ebnie t\u00eb ndjeshme t\u00eb shtres\u00ebs s\u00eb ozonit, <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">&#8220;dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb, aft\u00ebsia e shtres\u00ebs s\u00eb ozonit p\u00ebr t\u00eb filtruar rrezatimin e ashp\u00ebr dhe p\u00ebr t\u00eb na ekspozuar ndaj rrezatimit m\u00eb t\u00eb fort\u00eb me efekte t\u00eb d\u00ebmshme p\u00ebr sh\u00ebndetin&#8221;.\u00a0\u00a0<\/span><\/i><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">N\u00eb vitin 1987, dy vjet pas zbulimit t\u00eb shtres\u00ebs s\u00eb ozonit, krer\u00ebt e shteteve dhe qeverive u mblodh\u00ebn p\u00ebr t\u00eb n\u00ebnshkruar Protokollin e Montrealit mbi Substancat q\u00eb shterojn\u00eb shtres\u00ebn e ozonit, duke ndaluar p\u00ebrdorimin e klorofluorokarboneve (CFC), kimikate q\u00eb shterojn\u00eb shtres\u00ebn mbrojt\u00ebse.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Pavar\u00ebsisht n\u00ebnshkrimit t\u00eb Protokollit t\u00eb Montrealit, Ariya k\u00ebmb\u00ebngul se vigjilenca dhe protokollet e p\u00ebrdit\u00ebsuara jan\u00eb t\u00eb domosdoshme.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><i><span style=\"font-weight: 400;\">&#8220;Ne duhet t\u00eb jemi m\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr k\u00ebto zhvillime dhe t\u00eb kemi masa mbrojt\u00ebse duke ndryshuar edhe m\u00eb tej Protokollin origjinal t\u00eb Montrealit,&#8221;<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> tha ajo.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Ozoni, i identifikuar gjithashtu si nj\u00eb &#8220;gaz serr\u00eb&#8221;, luan nj\u00eb rol vendimtar n\u00eb rregullimin e klim\u00ebs duke kapur nxeht\u00ebsin\u00eb, tha Ariya.\u00a0 P\u00ebrparimet shkencore, duke p\u00ebrfshir\u00eb teknologjin\u00eb satelitore dhe spektrometrat, mund\u00ebsojn\u00eb monitorimin e sakt\u00eb t\u00eb nivelit t\u00eb ozonit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Ariya raportoi prirje t\u00eb q\u00ebndrueshme t\u00eb rim\u00ebk\u00ebmbjes, por k\u00ebrkoi vigjilenc\u00eb dhe v\u00ebzhgim t\u00eb vazhduesh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb siguruar p\u00ebrparim t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Ajo theksoi se disa nga komponimet halogjene q\u00eb nuk jan\u00eb ende t\u00eb ndaluara dhe p\u00ebrdoren, p\u00ebr shembull, n\u00eb Azi, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb Kin\u00eb, p\u00ebr bujq\u00ebsi dhe q\u00ebllime t\u00eb tjera, po emetojn\u00eb dhe do t\u00eb ken\u00eb efekte t\u00eb d\u00ebmshme mbi planetin dhe njer\u00ebzit.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Ajo theksoi se ekzistojn\u00eb disa alternativa t\u00eb q\u00ebndrueshme, megjithat\u00eb, vigjilenca \u00ebsht\u00eb vendimtare p\u00ebr t\u00eb parandaluar lirimin e materialeve t\u00eb rrezikshme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Ariya k\u00ebrkoi nj\u00eb reduktim drastik t\u00eb emetimeve q\u00eb prekin ndryshimet klimatike, cil\u00ebsin\u00eb e ajrit dhe sh\u00ebndetin.\u00a0 P\u00ebr t\u00eb mbrojtur shtres\u00ebn e ozonit, Ariya k\u00ebrkoi p\u00ebrpjekje t\u00eb synuara n\u00eb qytetet ku emetohet nj\u00eb pjes\u00eb e konsiderueshme e ndot\u00ebsve.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400; color: #000000;\">Avokimi p\u00ebr qytetet m\u00eb t\u00eb pastra, transporti i q\u00ebndruesh\u00ebm dhe ndryshimet e stilit t\u00eb jetes\u00ebs jan\u00eb thelb\u00ebsore n\u00eb reduktimin e efekteve njer\u00ebzore.\u00a0 Ariya theksoi r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e mbrojtjes afat-gjat\u00eb duke bashkuar pal\u00ebt e interesuara.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><i><span style=\"font-weight: 400;\">&#8220;Ne duhet t\u00eb q\u00ebndrojm\u00eb vigjilent\u00eb dhe t\u00eb v\u00ebzhgojm\u00eb p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb p\u00ebr t\u00eb siguruar se do t\u00eb rim\u00ebk\u00ebmbet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme n\u00eb afat t\u00eb gjat\u00eb,&#8221; <\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\">tha ajo. &#8220;Ne gjithashtu duhet t\u00eb p\u00ebrshtatim rregulloren si\u00e7 duhet me ndryshimin e emetuesve dhe proceseve t\u00eb tjera q\u00eb jan\u00eb t\u00eb lidhura me transformimin e ozonit n\u00eb t\u00eb ardhmen.&#8221;<\/span><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"font-weight: 400;\"><span style=\"color: #ff0000;\">VINI RE:<\/span> Ky material \u00ebsht\u00eb pron\u00ebsi intelektuale e<\/span><span style=\"color: #0000ff;\"><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/en\/environment\/ozone-hole-at-record-size-posing-grave-threats-to-earth-humanity-scientist-warns\/3084811\"><span style=\"font-weight: 400;\"> AA<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cVrima mbi shtres\u00ebn e ozonit t\u00eb Tok\u00ebs n\u00eb Antarktid\u00eb do t\u00eb ket\u00eb ndikime t\u00eb d\u00ebmshme n\u00eb planet dhe n\u00eb jet\u00ebn njer\u00ebzore\u201d, i tha nj\u00eb ekspert Anadolu pasi vrima \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhat\u00eb e regjistruara, rreth tri her\u00eb m\u00eb e madhe se Brazili.\u00a0\u00a0 Shtresa e ozonit vepron si nj\u00eb mburoj\u00eb natyrore, duke filtruar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":4,"featured_media":640194,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[53],"tags":[],"class_list":["post-640193","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-fast-foodi"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/640193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=640193"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/640193\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/640194"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=640193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=640193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=640193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}