{"id":555925,"date":"2022-10-18T16:30:44","date_gmt":"2022-10-18T14:30:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=555925"},"modified":"2022-10-18T16:30:44","modified_gmt":"2022-10-18T14:30:44","slug":"pika-e-shkrirjes-mes-se-majtes-dhe-kapitalit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2022\/10\/18\/pika-e-shkrirjes-mes-se-majtes-dhe-kapitalit\/","title":{"rendered":"Pika e shkrirjes mes s\u00eb majt\u00ebs dhe kapitalit","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><strong><a href=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/plasari-perkthim.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-555926\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/plasari-perkthim.jpg\" alt=\"\" width=\"620\" height=\"350\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/plasari-perkthim.jpg 620w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/plasari-perkthim-300x169.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Nga Marcello Veneziani<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kur \u00ebsht\u00eb kryer kalimi i s\u00eb majt\u00ebs nga kund\u00ebrpushteti n\u00eb pushtet, nga Sheshi n\u00eb Pallat? \u00c7far\u00eb ka ndodhur q\u00eb e shnd\u00ebrroi nj\u00eb forc\u00eb antagoniste t\u00eb kapitalit n\u00eb nj\u00eb roj\u00eb t\u00eb kuqe t\u00eb kapitalit dhe pjes\u00eb integrale t\u00eb shtres\u00ebs sunduese? Q\u00eb kjo ka ndodhur e pranojm\u00eb, por na shp\u00ebton kalesa \u00e7el\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Treguesit sip\u00ebrfaq\u00ebsor\u00eb jan\u00eb t\u00eb shum\u00ebfisht\u00eb dhe madje tep\u00ebr t\u00eb njohur: n\u00eb Lindje d\u00ebshtimi i p\u00ebrvojave komuniste, n\u00eb Per\u00ebndim kolapsi i shtet\u00ebzimit asistencial; n\u00eb rrafshin intelektual per\u00ebndimi i Marksit dhe i ides\u00eb s\u00eb Revolucionit, nd\u00ebrsa n\u00eb rrafshin social p\u00ebrfshirja e militant\u00ebve, agjent\u00ebve dhe zyrtar\u00ebve t\u00eb s\u00eb majt\u00ebs n\u00eb aparatin publik, n\u00eb sektorin privat dhe n\u00eb sistemin e drejt\u00ebsis\u00eb, n\u00eb shkoll\u00eb, n\u00eb universitet, n\u00eb editori, n\u00eb spektak\u00ebl. P\u00ebrfshirje q\u00eb, p\u00ebrve\u00e7 efekteve t\u00eb njohura politike e ideologjike, solli edhe \u201cborgjezimin\u201d e pashmangsh\u00ebm t\u00eb shtres\u00ebs progresiste dhe ngritjen n\u00eb detyr\u00eb n\u00eb establishment.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">K\u00ebt\u00eb proces mund edhe ta periodizojm\u00eb: ka ndodhur pas 68-s, gjat\u00eb viteve \u201970, duke u p\u00ebrhapur dhe shtrir\u00eb m\u00eb pas n\u00eb vitet n\u00eb vijim derisa t\u00eb integrohej dhe nd\u00ebrdep\u00ebrtohej me pushtetet dhe institucionet. P\u00ebrfitimi qe i dyansh\u00ebm: kapitalit i dha nj\u00eb \u201cnd\u00ebrgjegje t\u00eb mir\u00eb\u201d n\u00eb kuptimin etik dhe legjitimitet kulturor n\u00eb drejtim t\u00eb emancipimit dhe t\u00eb mbrojtjes s\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut e qytetarit, nd\u00ebrsa s\u00eb majt\u00ebs i dha nj\u00eb fuqi ndikimi dhe ndalimi, si dhe lidershipin kulturor e civil.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por e gjitha kjo ende nuk shpjegon arsyen kryesore t\u00eb krushqis\u00eb anormale mes s\u00eb majt\u00ebs dhe kapitalit, puqjen tok t\u00eb dy hegjemonive: t\u00eb pushtetit ekonomik dhe pushtetit kulturor. \u00c7far\u00eb e p\u00ebrcaktoi k\u00ebt\u00eb aleanc\u00eb? Synimi i p\u00ebrbashk\u00ebt p\u00ebr t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsuar bot\u00ebn e p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb bazuar n\u00eb realitetin konkret me nj\u00eb bot\u00eb uniforme t\u00eb bazuar n\u00eb d\u00ebshirat e induktuara. Me fjal\u00eb t\u00eb tjera: d\u00ebshira e s\u00eb majt\u00ebs p\u00ebr nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb re dhe nevoja e kapitalit p\u00ebr tregje t\u00eb reja.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Si ndodh ky ndryshim? Duke fshir\u00eb, duke zhvler\u00ebsuar, duke thyer lidhjet, kufijt\u00eb, caqet: ato q\u00eb tek e majta i quajn\u00eb emancipim, \u00e7lirim, progres, nd\u00ebrsa n\u00eb zhargonin kapitalist i quajn\u00eb zhvillim, konsum, modernizim. Fjala \u00e7el\u00ebs e t\u00eb dyjave \u00ebsht\u00eb \u00e7rr\u00ebnjosja. Identiteti shp\u00ebrb\u00ebhet: njeri i lir\u00eb quhet ai q\u00eb nuk ka lidhje as p\u00ebrkat\u00ebsi, njeriu \u201ci rrjedhsh\u00ebm\u201d n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb \u201ct\u00eb l\u00ebngshme\u201d, i projektuar n\u00eb d\u00ebshirat e tij, por pa lidhje me trash\u00ebgimin\u00eb e tij dhe me natyr\u00ebn e tij; njeriu i lidhur me koh\u00ebn dhe me web-in e tij, por i shk\u00ebputur nga vendi i tij dhe nga lidhjet me komunitetin e tij. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb ai b\u00ebhet qytetar i bot\u00ebs, njeri pa kufij (edhe seksual\u00eb), individ i emancipuar dhe global, sipas \u00ebndrr\u00ebs konverguese t\u00eb internacionalizmit t\u00eb majt\u00eb dhe t\u00eb globalizimit kapitalist.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ky konvergim ka nj\u00eb ndikim t\u00eb qart\u00eb social: t&#8217;i shpall\u00ebsh luft\u00eb bot\u00ebs s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, realitetit, natyr\u00ebs, kontekstit n\u00eb t\u00eb cilin njeriu ka jetuar gjithmon\u00eb. Shkurt do t\u00eb thot\u00eb t\u00eb shk\u00ebputesh nga popujt dhe rifillosh nga elitat. Oligarki ekonomike dhe financiare, politike dhe intelektuale, armike t\u00eb gjykimeve t\u00eb sh\u00ebndosha, t\u00eb ndjenjave t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta, t\u00eb rr\u00ebnj\u00ebve popullore dhe t\u00eb lidhjeve njer\u00ebzore. \u00cbsht\u00eb rebelimi i elitave p\u00ebr t\u00eb cilin shkroi m\u00eb 1994 nj\u00eb sociolog i kthjell\u00ebt amerikan, Cristopher Lasch, duke imituar\u2018Rebelimin e masave\u2019 t\u00eb Ortega y Gasset-it (1930).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb veprat e tij Lasch-i v\u00ebrente at\u00eb q\u00eb v\u00ebzhgues t\u00eb mpreht\u00eb tan\u00ebt me prejardhje t\u00eb p\u00ebrkund\u00ebrt, si Augusto del Noce dhe Pierpaolo Pasolini,e kishin p\u00ebrkapur tanim\u00eb: protestuesit, revolucionar\u00ebt, e majta radikale i shpallnin luft\u00eb kapitalizmit, porse m\u00eb pas luftonin patriotizmin, fen\u00eb, familjen tradicionale, me pretendimin se k\u00ebsi soji godisnin zemr\u00ebn dhe prapavijat e kapitalizmit. Lufta e tyre, p\u00ebrkundrazi, ishte t\u00ebr\u00ebsisht funksionale p\u00ebr kapitalizmin, i cili donte t\u00eb rr\u00ebzonte pik\u00ebrisht ato barriera dhe t\u00eb hiqte qafe ato lidhje q\u00eb i kund\u00ebrviheshin instaurimit t\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebrie p\u00ebrfundimisht t\u00eb \u00e7rr\u00ebnjosur individ\u00ebsh t\u00eb vetmuar, pr\u00e9 e leht\u00eb e konsumizmit. Edhe Marksi te \u2018Manifesti\u2019 e kishte shpjeguar se me kapitalizmin &#8220;shprishen t\u00eb gjitha marr\u00ebdh\u00ebniet shoq\u00ebrore t\u00eb q\u00ebndrueshme e t\u00eb ngulitura tok me koncepte dhe ide t\u00eb nderuara tradicionale si bishtra t\u00eb tyre\u201d. A nga topitja, a nga mendjemadh\u00ebsia, a nga pabesia,e majta e ka injoruar \u2018Manifestin\u2019 e Marksit (jo autor reaksionar) dhe \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb vras\u00ebse me pages\u00eb e shoq\u00ebris\u00eb tradicionale me bekimin e kapitalit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke fshir\u00eb besimtar\u00ebt, familjar\u00ebt, patriot\u00ebt, mbeten vet\u00ebm konsumator\u00ebt: t\u00eb mallrave dhe t\u00eb ideologjive. &#8220;\u00c7lirohesh nga tradita vet\u00ebm p\u00ebr t\u2019iu n\u00ebnshtruar tiranis\u00eb s\u00eb mod\u00ebs&#8221;, v\u00ebren Lasch-i n\u00eb esen\u00eb \u2018Kund\u00ebr kultur\u00ebs masive\u2019. Liria q\u00ebndron n\u00eb t\u00eb zgjedhurit mes markash, produktesh, \u201copinionesh paraprakisht t\u00eb gatshme dhe ideologjish t\u00eb p\u00ebrftuara prej opinionb\u00ebr\u00ebsish\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Procesi do t\u00eb kryhet, vinte re Lasch-i k\u00ebtu e tridhjet\u00eb vjet m\u00eb par\u00eb, &#8220;duke shkat\u00ebrruar kujtes\u00ebn kolektive, duke z\u00ebvend\u00ebsuar nj\u00eb autoritet t\u00eb p\u00ebrgjegjsh\u00ebm me nj\u00eb \u201cstar system\u201d t\u00eb ri&#8221;, sot do t\u00eb thoshim me ndikuesit e opinionit publik dhe fabrikat e konsensit t\u00eb manipuluar. Do t\u00eb mbetet si nj\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsi iluziore &#8220;narcisizmi masiv&#8221;, p\u00ebr t\u00eb cilin Lasch-i shkroi te \u2018Kultura e narcisizmit\u2019: \u00ebsht\u00eb opiumi i ri i popujve, t\u00eb reduktuar n\u00eb nj\u00eb format single para pasqyr\u00ebs, me fjal\u00eb t\u00eb sotme nj\u00eb smartphone.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Lasch-i uronte krijimin e nj\u00eb aleance p\u00ebr t&#8217;i rezistuar asimilimit, \u00e7rr\u00ebnjosjes dhe modernizimit t\u00eb detyruar. P\u00ebr Simone Weil-in kush \u00ebsht\u00eb \u00e7rr\u00ebnjosur \u00e7rr\u00ebnjos. P\u00ebr Lasch-in &#8220;\u00e7rr\u00ebnjosja \u00e7rr\u00ebnjos gjith\u00e7ka, p\u00ebrve\u00e7 nevoj\u00ebs p\u00ebr rr\u00ebnj\u00eb&#8221;.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ja tek \u00ebsht\u00eb pika e shkrirjes mes s\u00eb majt\u00ebs dhe kapitalit: n\u00eb shprishjen e lidhjeve natyrore, fetare dhe komunitare, shprishje e propaganduar si emancipim dhe \u00e7lirim nga p\u00ebrbind\u00ebshat. T\u00eb heqin gjith\u00e7ka dhe pastaj t\u00eb thon\u00eb: ke m\u00eb pak pesha dhe lidhje, tani je i lir\u00eb t\u00eb vraposh. M\u00eb pas t\u00eb tregojn\u00eb edhe se ku t\u00eb vesh, \u00e7far\u00eb t\u00eb blesh dhe nga \u00e7&#8217;rrug\u00eb t\u2019i biesh.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>VINI RE:<\/strong><\/span> Artikulli \u00ebsht\u00eb prone intelektuale e \u00a0\u2018La Verit\u00e0\u2019 publikuar m\u00eb 14 tetor 2022. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Marr\u00eb nga Facebook-u i Aurel Plasarit<\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Marcello Veneziani Kur \u00ebsht\u00eb kryer kalimi i s\u00eb majt\u00ebs nga kund\u00ebrpushteti n\u00eb pushtet, nga Sheshi n\u00eb Pallat? \u00c7far\u00eb ka ndodhur q\u00eb e shnd\u00ebrroi nj\u00eb forc\u00eb antagoniste t\u00eb kapitalit n\u00eb nj\u00eb roj\u00eb t\u00eb kuqe t\u00eb kapitalit dhe pjes\u00eb integrale t\u00eb shtres\u00ebs sunduese? Q\u00eb kjo ka ndodhur e pranojm\u00eb, por na shp\u00ebton kalesa \u00e7el\u00ebs. Treguesit sip\u00ebrfaq\u00ebsor\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":32,"featured_media":555926,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23,13],"tags":[],"class_list":["post-555925","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-editorial","category-te-fundit"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/555925","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=555925"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/555925\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/555926"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=555925"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=555925"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=555925"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}