{"id":554075,"date":"2022-10-09T09:55:28","date_gmt":"2022-10-09T07:55:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=554075"},"modified":"2022-10-09T12:49:33","modified_gmt":"2022-10-09T10:49:33","slug":"koncesioni-i-pullave-fiskale-60-mln-euro-kosto-per-bizneset-vetem-1-2-mln-euro-perfitime-per-shtetin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2022\/10\/09\/koncesioni-i-pullave-fiskale-60-mln-euro-kosto-per-bizneset-vetem-1-2-mln-euro-perfitime-per-shtetin\/","title":{"rendered":"Koncesioni i pullave fiskale, 60 mln euro kosto p\u00ebr bizneset, vet\u00ebm 1.2 mln euro p\u00ebrfitime p\u00ebr shtetin","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #000000;\"><a href=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/pulla-fiskale.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-554076\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/pulla-fiskale.jpg\" alt=\"\" width=\"900\" height=\"675\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/pulla-fiskale.jpg 900w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/pulla-fiskale-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/pulla-fiskale-768x576.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/a><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr shkak t\u00eb \u00e7mimit 10 her\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se rajoni dhe vendet e BE-s\u00eb, sip\u00ebrmarr\u00ebsit e akciz\u00ebs n\u00eb 9 vjet jan\u00eb r\u00ebnduar nga fatura shtes\u00eb prej 60 milion\u00eb eurosh. Kompanit\u00eb e mallrave t\u00eb akciz\u00ebs k\u00ebrkojn\u00eb njehsimin e \u00e7mimit t\u00eb pull\u00ebs n\u00eb nivelet e vendeve t\u00eb rajonit, pasi do t\u00eb rris\u00eb konsumin dhe t\u00eb ardhurat e buxhetit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrve\u00e7 \u00e7mimit t\u00eb lart\u00eb t\u00eb pull\u00ebs fiskale, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb koncesion vijojn\u00eb edhe paqart\u00ebsit\u00eb ligjore t\u00eb p\u00ebrfundimin t\u00eb afatit. Bizneset m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha e vler\u00ebsojn\u00eb situat\u00ebm anormale dhe paralajm\u00ebrojn\u00eb nisjen e luft\u00ebs ligjore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb 9 vjet, bizneset shqiptare t\u00eb tregtimit t\u00eb mallrave t\u00eb akciz\u00ebs kan\u00eb paguar rreth 60 milion\u00eb euro m\u00eb shum\u00eb n\u00eb raport me vendet e rajonit dhe Europ\u00ebs p\u00ebr shkak t\u00eb tarif\u00ebs s\u00eb lart\u00eb t\u00eb koncesionit t\u00eb pullave fiskale.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb Europ\u00eb, \u00e7mimi mesatar i pullave fiskale \u00ebsht\u00eb 3 USD p\u00ebr 1,000 cop\u00eb, n\u00eb Kosov\u00eb 2,2 USD, nd\u00ebrsa n\u00eb Shqip\u00ebri, 22,4 USD. Pavar\u00ebsisht kostove t\u00eb larta t\u00eb paguara nga sip\u00ebrmarrja, t\u00eb ardhurat e buxhetit t\u00eb shtetit n\u00eb 9 vjet llogariten t\u00eb jen\u00eb n\u00eb vler\u00ebn e 1,2 mln eurove, nd\u00ebrsa si\u00e7 pohojn\u00eb bizneset, efektet e luft\u00ebs s\u00eb informalitetit dhe tregtis\u00eb s\u00eb paligjshme nuk jan\u00eb zgjidhur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">T\u00eb dh\u00ebnat financiare dhe ekonomike t\u00eb kontrat\u00ebs s\u00eb koncesionit paraqiten n\u00eb studimin \u201cKoncesioni i pullave fiskale, midis kostove t\u00eb larta dhe logjik\u00ebs s\u00eb munguar ekonomike\u201d t\u00eb dekanit t\u00eb Fakultetit t\u00eb Ekonomis\u00eb, Biznesit dhe Zhvillimit, UET, Elvin Meka.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kostoja shtes\u00eb e bizneseve, krahasuar me vendet e BE-s\u00eb dhe Kosov\u00ebs n\u00eb studim \u00ebsht\u00eb llogaritur nga xhiroja vjetore e kompanis\u00eb SICPA Security Solutions Albania deri n\u00eb vitin 2020, nd\u00ebrsa t\u00eb ardhurat p\u00ebr buxhetin nga tarifa e koncesionit prej 2% t\u00eb t\u00eb ardhurave neto nga shitja e pullave fiskale q\u00eb paguan ndaj shtetit koncesionari.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por Ministria e Financave dhe Ekonomis\u00eb (MFE) ende nuk i ka b\u00ebr\u00eb publike t\u00eb dh\u00ebnat ekonomike nga p\u00ebrfitimi i k\u00ebtij koncesioni, i miratuar n\u00eb 2012 nga qeveria \u201cBerisha\u201d. Burime nga MFE than\u00eb p\u00ebr \u201cMonitor\u201d se jav\u00ebn e fundit t\u00eb muajit shtator do t\u00eb nis\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr grup pune p\u00ebr t\u00eb analizuar efektet e deritashme financiare dhe ekonomike t\u00eb koncesionit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por nd\u00ebrkoh\u00eb vijojn\u00eb t\u00eb mbeten t\u00eb paqarta afatet e p\u00ebrfundimit t\u00eb koncesionit. MFE nuk e ka nisur zbatimin e procedur\u00ebs s\u00eb mbylljes s\u00eb koncesionit t\u00eb pullave fiskale, e parashikuar m\u00eb 6 gusht 2022, sipas nenit 51 dhe aneksit 22 t\u00eb kontrat\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, nj\u00eb grup pune me ekspert\u00eb t\u00eb Ministris\u00eb dhe Avokatur\u00ebs s\u00eb Shtetit p\u00ebrcaktuan se data efektive e fillimit t\u00eb koncesionit ishte 6 shkurt 2013, data e p\u00ebrfundimit 6 shkurt 2023 dhe periudha e daljes s\u00eb koncesionit 6 gusht 2022. Data efektive e fillimit t\u00eb koncesionit n\u00eb gjith\u00eb k\u00ebto vite ka qen\u00eb ng\u00ebr\u00e7i ligjor i k\u00ebsaj kontrate.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">MFE s\u2019ka b\u00ebr\u00eb transparenc\u00eb p\u00ebr bizneset pse nuk kan\u00eb nisur procedurat e mbylljes s\u00eb koncesionit, nd\u00ebrsa pranon se referuar konkluzioneve t\u00eb grupit t\u00eb pun\u00ebs, ende nuk ka kaluar afati i p\u00ebrfundimit t\u00eb kontrat\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Edhe kompania koncesionare \u201cSicpa Security Solutions Albania\u201d sh.p.k. konfirmoi p\u00ebr \u201cMonitor\u201d se nuk ka marr\u00eb asnj\u00eb njoftim nga institucionet shqiptare p\u00ebr periudh\u00ebn e daljes. Sicpa vijon t\u2019i mbetet q\u00ebndrimit p\u00ebr shtyrje edhe me 10 vite t\u00eb kontrat\u00ebs, pasi nuk \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmbushur nj\u00eb komponent, ai i vendosjes s\u00eb pull\u00ebs te barnat.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Bizneset e tregtimit t\u00eb mallrave t\u00eb akciz\u00ebs vijojn\u00eb t\u00eb vuajn\u00eb nga kostoja e lart\u00eb e tarifave t\u00eb pullave fiskale. Kompanit\u00eb thon\u00eb se tarifa q\u00eb paguajn\u00eb prej 10 vitesh p\u00ebr pull\u00ebn fiskale \u00ebsht\u00eb nj\u00eb barr\u00eb e paarsyeshme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sip\u00ebrmarr\u00ebsit k\u00ebrkojn\u00eb barazim t\u00eb tarif\u00ebs s\u00eb pull\u00ebs fiskale me vendet e rajonit, p\u00ebr t\u2019i leht\u00ebsuar ata n\u00eb kosto, p\u00ebr t\u00eb nxitur rritjen e konsumit dhe t\u00eb ardhurat e buxhetit. P\u00ebr rrjedhoj\u00eb, prodhuesit dhe importuesit m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb mallrave t\u00eb akciz\u00ebs paralajm\u00ebrojn\u00eb se, n\u00ebse nuk respektohen afatet e koncesionit, do t\u2019i drejtohen rrug\u00ebs ligjore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Biznesi ka paguar 60 milion\u00eb euro shtes\u00eb prej koncesionit<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dekani i UET, Elvin Meka, shpjegoi p\u00ebr \u201cMonitor\u201d se kostoja shtes\u00eb prej 60 milion\u00eb eurosh q\u00eb kompanit\u00eb shqiptare kan\u00eb paguar m\u00eb shum\u00eb se vendet e rajonit p\u00ebr pullat fiskale n\u00eb vite \u00ebsht\u00eb bazuar te t\u00eb ardhurat e kompanis\u00eb Sicpa dhe tarifat deri 10 her\u00eb m\u00eb t\u00eb larta se vendet e BE-s\u00eb. Sipas Mek\u00ebs, nd\u00ebrkoh\u00eb kosto apo \u201cd\u00ebmi\u201d fiskal p\u00ebr konsumatorin final \u00ebsht\u00eb edhe m\u00eb i madh se kjo shif\u00ebr, p\u00ebr shkak t\u00eb efektit kaskad\u00eb mbi \u00e7mimin final t\u00eb produktit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cNisur nga raportimet zyrtare t\u00eb koncesionarit gjat\u00eb 9 viteve (deri n\u00eb 2020), pa llogaritur 2021-shin dhe vitin aktual, shoq\u00ebria koncesionare ka realizuar nj\u00eb xhiro totale prej rreth 8 miliard\u00eb lek\u00ebsh, ku xhiro mesatare vjetore \u00ebsht\u00eb luhatur n\u00eb kufijt\u00eb e 900 milion\u00eb lek\u00ebve.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Shifra prej rreth 60 eurosh e paguar \u201ctep\u00ebr\u201d nxirret me deduksion, pasi, n\u00ebse shoq\u00ebria koncesionare do t\u00eb aplikonte nj\u00eb \u00e7mim normal p\u00ebr shitjen e pullave fiskale, nga 7 deri n\u00eb 10 her\u00eb m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt, si \u00e7mimet e aplikuara r\u00ebndom n\u00eb vendet e rajonit dhe n\u00eb Europ\u00eb, shuma financiare e ark\u00ebtuar nga biznesi do t\u00eb luhatej n\u00eb kufirin e 1-2 miliard\u00eb lek\u00ebve, \u00e7ka n\u00ebnkupton leht\u00ebsisht se biznesit shqiptar, importues dhe prodhues t\u00eb k\u00ebtyre mallrave t\u00eb akciz\u00ebs, i jan\u00eb marr\u00eb rreth 7 miliard\u00eb lek\u00eb m\u00eb shum\u00eb, ose rreth 60 milion\u00eb euro m\u00eb shum\u00eb, gjat\u00eb periudh\u00ebs s\u00eb koncesionit (t\u00eb pakt\u00ebn deri n\u00eb vitin 2020)\u201d, pohon ai.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Studimi vler\u00ebson se Shqip\u00ebria ofron koncesionin m\u00eb t\u00eb shtrenjt\u00eb p\u00ebr pullat fiskale, madje ngarkon me kosto pulle fiskale edhe produkte q\u00eb normalisht nuk trajtohen si t\u00eb tilla n\u00eb gjith\u00eb vendet e BE-s\u00eb dhe rajonit (birra), duke ngarkuar me kosto t\u00eb tep\u00ebrta dhe t\u00eb panevojshme konsumatorin dhe prodhuesit shqiptar, duke r\u00ebnduar pa arsye buxhetet familjare.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Shoq\u00ebria koncesionare p\u00ebrdor nj\u00eb metod\u00eb t\u00eb prapambetur printimi t\u00eb pullave fiskale p\u00ebr birr\u00ebn, duke rritur kostot dhe shpenzimet e prodhimit dhe importit, e duke r\u00ebnduar m\u00eb tej konsumatorin final.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cProdhuesit vendas, n\u00eb p\u00ebrputhje me zbatimin korrekt t\u00eb sh\u00ebrbimit t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb koncesionare, jan\u00eb t\u00eb detyruar t\u00eb ndjekin nj\u00eb procedur\u00eb tejet komplekse, p\u00ebr blerjen dhe vendosjen e pullave fiskale n\u00eb mallrat q\u00eb i n\u00ebnshtrohen regjimit t\u00eb akciz\u00ebs, si cigare, birr\u00eb, ver\u00ebra dhe pije t\u00eb tjera alkoolike. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, edhe p\u00ebr importuesit e mallrave t\u00eb akciz\u00ebs, procedura e d\u00ebrgimit t\u00eb pullave fiskale te prodhuesit e mallrave q\u00eb i n\u00ebnshtrohen regjimit t\u00eb akciz\u00ebs, jasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, sjellin disa kosto ekstra.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kjo pasi p\u00ebrtej faktit se, p\u00ebr pullat fiskale, importuesit shqiptar\u00eb jan\u00eb t\u00eb detyruar t\u00eb depozitojn\u00eb garancit\u00eb bankare p\u00ebrkat\u00ebse, s\u00ebrish d\u00ebrgimi i tyre te prodhuesit (jasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb) duhet t\u00eb b\u00ebhet nga shoq\u00ebri transporti nd\u00ebrkomb\u00ebtare, e kjo rrit edhe m\u00eb tej kostot p\u00ebrkat\u00ebse t\u00eb biznesit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb jo pak raste, importuesit (p.sh. t\u00eb birr\u00ebs por jo vet\u00ebm), d\u00ebrgojn\u00eb te prodhuesit thuajse \u00e7do jav\u00eb pullat fiskale, duke akumuluar kosto gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb larta\u201d, theksohet n\u00eb dokument.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Po ashtu, edhe konsumatori final r\u00ebndohet, n\u00ebnvizon studimi jo vet\u00ebm me koston financiare t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb koncesionare, por dhe me koston e investimeve t\u00eb prodhuesve, pasi transferimi i \u00e7mimit nuk ndodh sipas parimit dollar-p\u00ebr-dollar (lek-p\u00ebr-lek), por sipas parimit t\u00eb kaskad\u00ebs, ku proceset sekuenciale shtojn\u00eb kostot p\u00ebrfundimtare m\u00eb shum\u00eb sesa shuma aritmetike e tyre pas \u00e7do hallke apo proces.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Kostoja vjetore e biznesit<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kompanit\u00eb e tregtimit t\u00eb mallrave t\u00eb akciz\u00ebs nj\u00ebz\u00ebri p\u00ebrs\u00ebrisin s\u00ebrish shqet\u00ebsimin p\u00ebr koston e lart\u00eb t\u00eb tarifave q\u00eb duhet t\u00eb paguajn\u00eb krahasuar me rajonin dhe vendet e BE-s\u00eb, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur efektet e luft\u00ebs s\u00eb informalitetit dhe tregtis\u00eb s\u00eb paligjshme nuk kan\u00eb qen\u00eb pozitive.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Administratori i nj\u00eb prej kompanive m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb prodhimit dhe importit t\u00eb mallrave ushqimore, Kristo Na\u00e7i, nga AGNA Group, pohoi p\u00ebr \u201cMonitor\u201d se kostoja vjetore q\u00eb paguhet p\u00ebr pullat fiskale \u00ebsht\u00eb rreth 2,8 mln euro.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb i vetmi vend n\u00eb Europ\u00eb q\u00eb paguan pull\u00eb fiskale p\u00ebr birr\u00ebn. Bizneset shqiptare, p\u00ebrve\u00e7se ngarkohen me nj\u00eb kosto shtes\u00eb q\u00eb nuk e ka rajoni dhe Europa, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb produkt ka nj\u00eb rritje kosto q\u00eb vjen nga garancit\u00eb p\u00ebr sigurimin e akciz\u00ebs, kosto administrative, kosto pullosje me makineri shtes\u00eb automatike apo manuale.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cDuke krahasuar me vler\u00ebn e mallit dhe t\u00eb akciz\u00ebs s\u00eb tyre, k\u00ebto kosto e r\u00ebndojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb \u00e7mimin e birrave sesa mallrat e tjer\u00eb\u201d, thekson Kristo Na\u00e7i.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Enzo Panteqi, administrator i kompanis\u00eb \u201cStefani &amp; Co\u201d, u shpreh p\u00ebr \u201cMonitor\u201d se n\u00eb rastin e birr\u00ebs, blerja e pullave fiskale \u00ebsht\u00eb sa 50% e vler\u00ebs s\u00eb akciz\u00ebs. \u201cP\u00ebrpara \u00e7do prodhimi, kompania \u00ebsht\u00eb e detyruar t\u00eb paguaj\u00eb pullat me vler\u00eb 22 euro, p\u00ebr 1000 cop\u00eb (pa TVSH).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr kompanin\u00eb ton\u00eb, konkretisht, pulla \u00ebsht\u00eb 4% e xhiros. N\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb produkteve tona, kjo vler\u00eb shkon deri n\u00eb 50% t\u00eb vler\u00ebs s\u00eb akciz\u00ebs. P\u00ebrve\u00e7 gjith\u00eb kostove m\u00eb sip\u00ebr, infrastruktura ka ndikuar gjithashtu n\u00eb buxhetin ton\u00eb\u201d, pohoi ai. N\u00eb total, n\u00eb vitin 2021, kompania Stefani &amp; Co i ka paguar kompanis\u00eb Sicpa 143,378 euro p\u00ebr pullat fiskale.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>T\u00eb ardhurat e buxhetit nga koncesioni<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Qeveria shqiptare \u00ebsht\u00eb nj\u00eb p\u00ebrfituese tejet modeste e t\u00eb ardhurave nga ky koncesion. P\u00ebr dekanin e UET, Elvin Meka, ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr faktor q\u00eb e b\u00ebn t\u00eb paarsyesh\u00ebm vijimin e tij, t\u00eb pakt\u00ebn n\u00eb k\u00ebt\u00eb regjim t\u00eb vendosjes s\u00eb vler\u00ebs dhe \u00e7mimit t\u00eb pullave fiskale.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cN\u00eb p\u00ebrputhje me klauzolat ligjore, sakt\u00ebsisht n\u00eb Aneksin 18 t\u00eb marr\u00ebveshjes koncesionare (pika 2.1), p\u00ebrcaktohet se koncesionari do t\u2019i paguaj\u00eb Autoritetit nj\u00eb Tarif\u00eb Koncesioni prej 2% t\u00eb t\u00eb Ardhurave Neto nga shitja e pullave fiskale p\u00ebr t\u00eb drejtat dhe privilegjet e akorduara n\u00eb k\u00ebt\u00eb Marr\u00ebveshje, sipas pasqyrave financiare t\u00eb audituara t\u00eb Kompanis\u00eb s\u00eb Koncesionit, p\u00ebr \u00e7do Vit Financiar.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Duke p\u00ebrllogaritur q\u00eb, koncesionari ka realizuar nj\u00eb xhiro prej 8 miliard\u00eb lek\u00ebsh deri n\u00eb vitin 2020, aplikimi i tarif\u00ebs prej 2% jep nj\u00eb t\u00eb ardhur\u00eb prej 161 milion\u00eb lek\u00ebsh p\u00ebr qeverin\u00eb shqiptare, p\u00ebr nj\u00eb horizont kohor 9- vje\u00e7ar, ose rreth 1,2 milion\u00eb euro, pra nj\u00eb e ardhur\u00eb tejet modeste, duke llogaritur dhe faktin q\u00eb p\u00ebr 5 vite koncesionari nuk ka rezultuar me fitim (pra nuk ka paguar as tatim-fitim)\u201d, n\u00ebnvizon dekani i UET.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Meka gjithashtu n\u00ebnvizon se nuk ekziston ndonj\u00eb raport, qoft\u00eb i qeveris\u00eb shqiptare, apo i vet\u00eb koncesionarit, q\u00eb t\u00eb evidentoj\u00eb nd\u00ebr vite ndonj\u00eb lloj suksesi, apo arritje n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr informalitetit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cP\u00ebrkundrazi, ajo q\u00eb evidentohet nga nj\u00ebri vit n\u00eb tjetrin \u00ebsht\u00eb rritja e nivelit t\u00eb informalitetit n\u00eb tregun shqiptar t\u00eb pijeve alkoolike. Nj\u00eb fakt i till\u00eb pohohet dhe nga vet\u00eb sip\u00ebrmarr\u00ebsit shqiptar\u00eb t\u00eb pijeve alkoolike. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, shumica e prodhimit vendas t\u00eb pijeve t\u00eb forta alkoolike, p\u00ebr arsye objektive dhe subjektive, as q\u00eb regjistrohet nga radari i koncesionarit dhe instancave t\u00eb qeveris\u00eb, duke kompromentuar thelb\u00ebsisht rolin e pullave fiskale si instrument p\u00ebr kontroll n\u00eb treg dhe p\u00ebr vet\u00eb sigurin\u00eb ushqimore\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Edhe administratori i kompanis\u00eb AGNA Group, Kristo Na\u00e7i shton se \u00e7mimi aktual shum\u00eb i lart\u00eb i pullave nuk ka asnj\u00eb ndikim n\u00eb buxhetin e shtetit dhe p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr nuk ka arritur t\u00eb adresoj\u00eb problemin e v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb tregtis\u00eb s\u00eb paligjshme me produktet e akciz\u00ebs, e cila vazhdon t\u00eb jet\u00eb e pranishme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cKjo pull\u00eb nuk mund t\u00eb shitet si zgjidhje p\u00ebr tregtin\u00eb e paligjshme pasi nuk e ka fuqin\u00eb e as nuk i mbron prodhuesit dhe importuesit e ndersh\u00ebm nga konkurrenca e pandershme e tregtis\u00eb s\u00eb paligjshme, por gjithashtu nuk ia mund\u00ebson qeveris\u00eb nj\u00eb mbledhje m\u00eb efektive t\u00eb taks\u00ebs s\u00eb akciz\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nga ana tjet\u00ebr, normalizimi i tarif\u00ebs s\u00eb pull\u00ebs fiskale do t\u00eb \u00e7onte n\u00eb \u00e7mime m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta p\u00ebr konsumator\u00ebt, do t\u00eb rriste konsumin dhe rrjedhimisht do t\u00eb kishte nj\u00eb efekt pozitiv n\u00eb buxhetin e shtetit\u201d, vler\u00ebson ai.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nd\u00ebrsa Enzo Panteqi nga Stefan and Co., thot\u00eb se n\u00eb nivelet e vler\u00ebs aktuale t\u00eb pull\u00ebs, kompania e pullave \u00ebsht\u00eb praktikisht nj\u00eb ortak gjob\u00ebv\u00ebn\u00ebs te bizneset. \u201cQeveria aktuale ka premtuar q\u00eb do t\u00eb hiqte pull\u00ebn dhe kurr\u00eb nuk u mbajt ky premtim. N\u00eb rastin q\u00eb pulla nuk mund t\u00eb hiqet, nuk mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 10% e vler\u00ebs aktuale\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>T\u00eb ardhurat e koncesionarit<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">T\u00eb ardhurat e kompanis\u00eb Sicpa, sipas bilanceve t\u00eb QKB-s\u00eb n\u00eb vitin 2012 ishin 7 mln euro dhe 8 mln euro n\u00eb vitin 2013. N\u00eb total, deri n\u00eb fund t\u00eb 2021, t\u00eb ardhurat e kompanis\u00eb jan\u00eb rreth 74 mln euro. P\u00ebr periudh\u00ebn 2010-2015, kompania ka raportuar humbje prej 4 mln euro, nd\u00ebrsa n\u00eb vijim ka rritur fitimet, duke kulmuar n\u00eb 2019 me 1,7 mln euro.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr periudh\u00ebn 2016-2019, kompania ka deklaruar fitime n\u00eb totalin e 5 milion\u00eb eurove. Fitimi i kompanis\u00eb n\u00eb vitin 2021 ishte 1,8 milion\u00eb euro dhe n\u00eb vitin 2020, 1,1 mln euro.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>\u00c7far\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb bizneset?<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Bizneset e mallrave t\u00eb akciz\u00ebs nuk jan\u00eb kund\u00ebr vendosjes s\u00eb pull\u00ebs fiskale, por ata kund\u00ebrshtojn\u00eb ashp\u00ebr \u00e7mimin e saj q\u00eb po paguhet p\u00ebr koncesionarin, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur edhe Kosova dhe vendet e BE-s\u00eb paguajn\u00eb 10 her\u00eb m\u00eb pak se ata.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb k\u00ebt\u00eb situat\u00eb, ulja e \u00e7mimit t\u00eb pull\u00ebs fiskale apo edhe njehsimi i saj me rajonin, jo vet\u00ebm do t\u00eb reduktonte kostot e r\u00ebnduara t\u00eb bizneseve shqiptare, por do t\u00eb ndikonte edhe te shtimi i konsumit, kaq i domosdosh\u00ebm n\u00eb k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb krize t\u00eb rritjes s\u00eb \u00e7mimeve t\u00eb l\u00ebnd\u00ebve t\u00eb para, energjis\u00eb dhe naft\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Administratori i AGNA z. Kristo Na\u00e7i, pohon se shpenzimet nd\u00ebr vite q\u00eb ata b\u00ebjn\u00eb p\u00ebr pull\u00ebn fiskale, jo vet\u00ebm q\u00eb nuk kan\u00eb shtuar t\u00eb ardhurat n\u00eb buxhet, por nuk kan\u00eb arritur t\u00eb adresojn\u00eb problematik\u00ebn e mpreht\u00eb me tregtin\u00eb e paligjshme, q\u00eb penalizon konkurrenc\u00ebn e ndershme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cNga nj\u00eb analiz\u00eb q\u00eb kemi b\u00ebr\u00eb p\u00ebr \u00e7mimet e pullave fiskale n\u00eb rajon dhe n\u00eb BE, konstatojm\u00eb se \u00e7mimi i pull\u00ebs fiskale n\u00eb Shqip\u00ebri arrin deri n\u00eb 10 her\u00eb me shtrenjt\u00eb se n\u00eb vendet e sip\u00ebrp\u00ebrmendura duke p\u00ebrb\u00ebr\u00eb k\u00ebshtu nj\u00eb barr\u00eb t\u00eb madhe parafiskale p\u00ebr bizneset.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Gjithashtu nuk besoj se koncesioni i pullave fiskale ka pasur ndikim t\u00eb madh n\u00eb uljen e informalitetit p\u00ebr tregtimin e mallrave t\u00eb akciz\u00ebs. Ne k\u00ebrkojm\u00eb nga qeveria q\u00eb \u00e7mimi i pullave fiskale t\u00eb shkoj\u00eb n\u00eb \u00e7mimet e rajonit\u201d, thot\u00eb ai.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Qasja \u00ebsht\u00eb e nj\u00ebjt\u00eb edhe p\u00ebr administratorin e Stefan and Co., z. Enzo Panteqi. Sipas tij, te birra, pagesat e pull\u00ebs arrijn\u00eb sa 50% e akciz\u00ebs. Panteqi rekomandon se, n\u00ebse nuk hiqet pulla fiskale, duhet t\u00eb minimizohet \u00e7mimi n\u00ebn 10% t\u00eb vler\u00ebs aktuale, pasi do t\u00eb leht\u00ebsonte kostot e biznesit dhe do t\u00eb nxiste rritjen e konsumit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Qeveria ende nuk ka marr\u00eb asnj\u00eb mas\u00eb p\u00ebr fillimin e procedurave t\u00eb mbylljes s\u00eb koncesionit q\u00eb parashikohej n\u00eb dat\u00ebn 6 gusht 2022. N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, kompania koncesionare pretendon se mosrealizimi i elementit p\u00ebr vendosjen e pullave te barnat do t\u00eb sjell\u00eb shtyrjen e afatit t\u00eb kontrat\u00ebs edhe p\u00ebr 10 vite t\u00eb tjera. Kjo ka krijuar nj\u00eb situat\u00eb anormale p\u00ebr bizneset, t\u00eb cilat n\u00eb k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb po vuajn\u00eb shtimin e kostove edhe nga dallga e rritjes s\u00eb \u00e7mimeve n\u00eb tregjet e huaja.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pas shqet\u00ebsimeve t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritshme p\u00ebr shtimin e kostove nga tarifa e lart\u00eb e pull\u00ebs fiskale, kompanit\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb prodhimit dhe tregtimit t\u00eb mallrave t\u00eb akciz\u00ebs paralajm\u00ebrojn\u00eb se n\u00ebse do t\u00eb shtyhet afati i koncesionit p\u00ebrtej atij 10-vje\u00e7ar do t\u00eb ndjekin rrug\u00ebt ligjore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cNe si pal\u00eb e interesuar i jemi drejtuar qeveris\u00eb dhe jemi optimist q\u00eb k\u00ebrkesa do t\u00eb merret parasysh. N\u00ebse qeveria nuk do t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb asnj\u00eb mas\u00eb, ne si sip\u00ebrmarrje do t\u2019i drejtohemi rrug\u00ebs ligjore\u201d, pohon z. Na\u00e7i.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr Enzo Panteqin, vijimi i kontrat\u00ebs konsiderohet vazhdimi i penalizimit t\u00eb sip\u00ebrmarr\u00ebsve me kosto t\u00eb larta n\u00eb situat\u00ebn e kriz\u00ebs aktuale. Ai thekson se, n\u00eb rast se qeveria vazhdon t\u00eb lejoj\u00eb k\u00ebt\u00eb situat\u00eb anormale, do t\u2019i drejtohen rrug\u00ebs ligjore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>\u00c7far\u00eb vendosi grupi i ekspert\u00ebve p\u00ebr p\u00ebrfundimin e kontrat\u00ebs<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb, nisur nga shqet\u00ebsimet e p\u00ebrs\u00ebritura t\u00eb bizneseve, Ministria e Financave dhe Avokatura e Shtetit ngriti nj\u00eb grup pune p\u00ebr t\u00eb zgjidhur ng\u00ebr\u00e7in e krijuar p\u00ebr p\u00ebrfundimin e kontrat\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Drejtori i koncesioneve n\u00eb Ministrin\u00eb e Financave dhe Ekonomis\u00eb, Edmond Ahmeti, n\u00ebnvizoi m\u00eb her\u00ebt p\u00ebr \u201cMonitor\u201d se pas konsultimeve me Avokatur\u00ebn e Shtetit, grupi i pun\u00ebs i strukturave t\u00eb ministris\u00eb, i cili mori n\u00eb shqyrtim kontrat\u00ebn koncesionare arriti n\u00eb p\u00ebrfundimin se data e nisjes t\u00eb kontrat\u00ebs \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrcaktuar n\u00eb procesverbalin e p\u00ebrbashk\u00ebt e mbajtur n\u00eb at\u00eb koh\u00eb kur autoriteti konfirmon, si dat\u00eb efektive 6 shkurt 2013.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cP\u00ebr sa m\u00eb sip\u00ebr, n\u00eb analiz\u00ebn e vler\u00ebsimit ligjor t\u00eb kontrat\u00ebs dhe t\u00eb dokumentacionit t\u00eb mbajtur n\u00eb lidhje me zbatimin dhe ecurin\u00eb e saj dhe rekomandimeve t\u00eb Avokatur\u00ebs t\u00eb Shtetit konkludojm\u00eb se data e p\u00ebrfundimit t\u00eb afatit \u00ebsht\u00eb 6 shkurt 2023. N\u00eb konsiderat\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj date, n\u00eb zbatim t\u00eb nenit 51, t\u00eb kontrat\u00ebs dhe aneksit 22 \u00ebsht\u00eb p\u00ebrcaktuar se periudha e daljes fillon 6 muaj m\u00eb par\u00eb. At\u00ebher\u00eb data e p\u00ebrcaktuar do t\u00eb jet\u00eb 6.08.2022.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Shoq\u00ebria koncesionare me p\u00ebrcaktimin e dat\u00ebs efektive me shkres\u00eb nga Autoriteti Kontraktues (AK) nuk mund t\u00eb ket\u00eb asnj\u00eb pretendim tjet\u00ebr n\u00eb t\u00eb ardhmen, apo k\u00ebrkes\u00eb p\u00ebr zbatim t\u00eb ndonj\u00eb penaliteti n\u00eb lidhje me kontrat\u00ebn\u201d, pohoi z. Ahmeti, duke cituar komunikimin zyrtar mes Ministris\u00eb s\u00eb Financave dhe kompanis\u00eb koncesionare.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb p\u00ebrmbushje t\u00eb k\u00ebtij afati t\u00eb kontrat\u00ebs (p\u00ebr zbatimin e procedurave t\u00eb mbylljes 6 muaj para se t\u00eb p\u00ebrfundoj\u00eb kontrata) Ministria e Financave nuk ka iniciuar asnj\u00eb proces.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nd\u00ebrsa p\u00ebr kompanin\u00eb koncesionare SICPA Security Solutions Albania, data efektive e kontrat\u00ebs konsiston nga fillimi i zbatimit t\u00eb komponentit t\u00eb plot\u00ebsuar, q\u00eb \u00ebsht\u00eb ai i pullave fiskale te barnat. Me fuqizimin e k\u00ebtij elementi, afati i zbatimit vijon edhe 10 vite t\u00eb tjera. Kompania, prej vitesh, mban t\u00eb pezulluar investimin e ngritur prej saj p\u00ebr v\u00ebnien n\u00eb pun\u00eb t\u00eb elementit t\u00eb kontrat\u00ebs p\u00ebr vendosjen e pullave fiskale te barnat.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Zgjatja e afatit t\u00eb kontrat\u00ebs p\u00ebrtej afatit 10-vje\u00e7ar, p\u00ebr shkak t\u00eb mosrealizimit t\u00eb nj\u00eb komponenti, u cil\u00ebsua absurditet juridik, sipas drejtorit t\u00eb koncesioneve n\u00eb MFE, Edmond Ahmeti, pasi n\u00eb nenin 4 t\u00eb kontrat\u00ebs parashikohej njoftimi i zgjidhjes t\u00eb saj n\u00eb rast mosp\u00ebrmbushje t\u00eb nj\u00eb kushti paraprak.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cK\u00ebt\u00eb t\u00eb drejt\u00eb nuk e ka realizuar asnj\u00ebra nga pal\u00ebt n\u00eb at\u00eb koh\u00eb. Pra nuk ka hequr dor\u00eb nga kontrata, ose t\u00eb ket\u00eb njoftuar pal\u00ebn tjet\u00ebr p\u00ebr zgjidhje t\u00eb kontrat\u00ebs p\u00ebr mosp\u00ebrmbushje t\u00eb nj\u00eb kushti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Si e till\u00eb, duke qen\u00eb se tarifa koncesionare kishte nisur t\u00eb paguhej q\u00eb n\u00eb vitin 2012, n\u00eb vijim t\u00eb diskutimeve n\u00eb mbledhjet e mbajtura nga bordi i zbatimit t\u00eb kontrat\u00ebs (p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e ministris\u00eb dhe t\u00eb kompanis\u00eb koncesionare) kan\u00eb r\u00ebn\u00eb dakord q\u00eb do t\u00eb konsiderohej 6 shkurti 2013 dat\u00eb e fillimit t\u00eb kontrat\u00ebs, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb data e p\u00ebrmbushjes t\u00eb kushteve paraprake.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kjo ishte pjesa q\u00eb nuk ishte p\u00ebrcaktuar zyrtarisht p\u00ebr hyrjen n\u00eb fuqi t\u00eb kontrat\u00ebs\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Pse u hetua kontrata e pullave fiskale t\u00eb Sicpa n\u00eb Brazil?<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb shkrimin investigativ me titull \u201cKostoja e fsheht\u00eb e shitjes s\u00eb besimit\u201d, i publikuar nga gazeta zvicerane \u201cswissinfo.ch\u201d m\u00eb 18 gusht 2022 (swissinfo.ch \u2013\u00a0<a style=\"color: #000000;\" href=\"https:\/\/stories.swissinfo.ch\/sicpa-the-hidden-cost-of-selling-trust\">https:\/\/stories.swissinfo.ch\/sicpa-the-hidden-cost-of-selling-trust<\/a>) hidhet drit\u00eb p\u00ebr aktivitetin e hetuar t\u00eb kompanis\u00eb Sicpa n\u00eb shum\u00eb shtete t\u00eb tjera q\u00eb nga 2015 nga Zyra e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb Zvicr\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Hetimet nisin n\u00eb lidhje me ngjarjet e ndodhura n\u00eb 14 shtete: Gana, Togo, Filipine, Egjipt, Brazil, Indi, Kazakistan, Kolumbi, Nigeri, Pakistan, Senegal, Ukrain\u00eb, Venezuel\u00eb dhe Vietnam. N\u00eb shkrim theksohet se zyra e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm ka konfirmuar q\u00eb hetimet vazhdojn\u00eb, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb refuzon t\u00eb jap\u00eb m\u00eb shum\u00eb detaje.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kompania ka kontrata n\u00eb shum\u00eb shtete t\u00eb bot\u00ebs p\u00ebr vendosjen e pullave fiskale, ku nga hetimet rezulton se dy shtete t\u00eb Amerik\u00ebs Latine jan\u00eb lidhur n\u00ebp\u00ebrmjet dh\u00ebnies s\u00eb ryshfeteve. Pik\u00ebrisht n\u00eb Brazil, sipas nj\u00eb hetimi t\u00eb policis\u00eb federale braziliane, rezultoi se zv.presidenti i Sicpa i kishte paguar 15 milion\u00eb USD ryshfet, inspektorit tatimor federal, Marcelo Fisch, p\u00ebr t\u00eb siguruar lidhjen e kontrat\u00ebs SICOBE n\u00eb gjurmimin e pijeve t\u00eb gazuara dhe shishes s\u00eb birr\u00ebs n\u00eb 2008.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb Brazil, kompania ka paguar 135 milion\u00eb franga zvicerane p\u00ebr t\u2019u dh\u00ebn\u00eb fund problemeve ligjore dhe p\u00ebr t\u00eb mund\u00ebsuar vazhdimin e bizneseve n\u00eb at\u00eb vend. Sicpa vazhdon t\u00eb deklarohet e pafajshme p\u00ebrball\u00eb autoriteteve zvicerane.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cP\u00ebr Sicpa, kjo ishte kontrata e shekullit: 3.3 miliard\u00eb real\u00eb, apo af\u00ebrsisht 2 miliard\u00eb franga zvicerane, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar gjurmimin e t\u00eb gjitha pijeve t\u00eb gazuara dhe shisheve t\u00eb birr\u00ebs t\u00eb shitura n\u00eb Brazil. Sistemi q\u00eb Sicpa u shiti ishte i shtrenjt\u00eb dhe kompleks. N\u00eb vend t\u00eb vendosjes s\u00eb etiketave me dor\u00eb n\u00eb fabrik\u00eb, prodhuesit e pijeve duhet t\u00eb instalonin makineri n\u00eb linjat e tyre t\u00eb prodhimit, t\u00eb cilat do t\u00eb etiketonin automatikisht secil\u00ebn shishe.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nuk kishte vend p\u00ebr improvizime. Sipas nj\u00eb studimi t\u00eb financuar nga lobi i pijeve, t\u00eb ardhurat nga taksat n\u00eb Brazil, u rrit\u00ebn me 20%, pasi u instalua sistemi SICOBE\u201d, thuhet n\u00eb shkrim e gazet\u00ebs zvicerane. N\u00eb vitin 2016, kontrata SICOBE nuk u rinovua. Makinerit\u00eb e Sicpa t\u00eb instaluara n\u00eb fabrika u \u00e7aktivizuan dhe prodhuesit e pijeve, duhet t\u2019i ktheheshin me shpejt\u00ebsi sistemit t\u00eb vjet\u00ebr manual.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Problemet ligjore p\u00ebr Sicpa nuk kufizohen vet\u00ebm n\u00eb Brazil. N\u00eb Malajzi kompania n\u00ebnshkroi aty, kontrat\u00ebn e par\u00eb n\u00eb sistemin e gjurmimit p\u00ebr sektorin e duhanit n\u00eb vitin 2004.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kontrata u n\u00ebnshkrua nga nj\u00eb kompani vendase Liberal Technology, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn Sicpa veproi vet\u00ebm si e n\u00ebnkontraktuar. Sipas nj\u00eb raporti t\u00eb 2015-s, i Universitetit t\u00eb Ilinoisit dhe Universitetit t\u00eb Cape Town, kontrata malajziane iu dha n\u00eb nj\u00eb proces \u201copak\u201d pa prokurim publik. Duke cituar persona t\u00eb brendsh\u00ebm t\u00eb biznesit t\u00eb duhanit, raporti thoshte, q\u00eb kompania vendase, s\u00eb cil\u00ebs iu dha kontrata, ishte e lidhur me politikan\u00ebt malajzian\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nj\u00eb kontrat\u00eb e re n\u00eb k\u00ebt\u00eb treg t\u00eb gjer\u00eb do t\u00eb ishte mund\u00ebsia p\u00ebr t\u2019u kthyer pas d\u00ebshtimit n\u00eb Malajzi. N\u00eb janar 2007, n\u00eb Davos, trash\u00ebgimtar\u00ebt e Philippe dhe Maurice Amon, kishin objektiv t\u00eb qart\u00eb. Negociatat me Filipinet duhet t\u00eb kishin sukses patjet\u00ebr.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cN\u00eb nj\u00eb dokument, q\u00eb kemi arritur t\u00eb marrim, sipas ligjit p\u00ebr informim dhe transparenc\u00eb, tregohen prapaskenat e dark\u00ebs s\u00eb famshme t\u00eb 2007 n\u00eb Forumin Bot\u00ebror t\u00eb Ekonomis\u00eb n\u00eb Davos. Kjo vjen nga hetimi n\u00eb zyrat e Sicpa t\u00eb Zyr\u00ebs s\u00eb Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm Zviceran, mbi dyshimet p\u00ebr korrupsion t\u00eb zyrtar\u00ebve publik\u00eb t\u00eb huaj. Ky hetim, q\u00eb ka n\u00eb sh\u00ebnjest\u00ebr aktivitetet e kompanis\u00eb n\u00eb shum\u00eb shtete, i nisur n\u00eb vitin 2014, vijon ende.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dokumenti daton n\u00eb shtator 2020. N\u00eb p\u00ebrmbledhje t\u00eb filles\u00ebs s\u00eb hetimeve federale, p\u00ebrmendet q\u00eb Maurice Amon dhe Hans Schwab lidh\u00ebn nj\u00eb marr\u00ebveshje t\u00eb fsheht\u00eb me njer\u00ebzit af\u00ebr Macapagal-Arroyo, vet\u00ebm pak muaj p\u00ebrpara vizit\u00ebs s\u00eb saj n\u00eb Forumin Bot\u00ebror t\u00eb Ekonomis\u00eb n\u00eb 2007.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Zyra e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm raporton nj\u00eb takim q\u00eb Hans Schwab dhe Maurice Amon mbajt\u00ebn me Anthony Arroyo, nipin e Jose Miguel Arroyo, gruan e presidentit. Anthony Arroyo, kishte lidhje t\u00eb forta n\u00eb Manila. P\u00ebrve\u00e7 lidhjes s\u00eb ve\u00e7ant\u00eb me \u201czot\u00ebrin\u00eb e par\u00eb\u201d t\u00eb Filipineve, ai kishte edhe mb\u00ebshtetjen e Iggy Arroyo, nj\u00eb kongresmen me shum\u00eb influenc\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dokumenti tregon, se n\u00eb takimin e 2006, Anthony Arroyo u rekrutua nga Sicpa si p\u00ebrfaq\u00ebsues p\u00ebr nj\u00eb shum\u00eb prej 5,000 USD n\u00eb muaj, nj\u00eb shif\u00ebr e cila tejkalonte disa her\u00eb pag\u00ebn mesatare vjetore n\u00eb Filipine (3,850 USD n\u00eb vit). Gjithashtu, ishte r\u00ebn\u00eb dakord edhe p\u00ebr nj\u00eb \u201ctarif\u00eb suksesi\u201d prej 200,000 USD.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb raport, p\u00ebrshkruhet se misioni i rekrutit t\u00eb ri, ishte t\u00eb ndihmonte Sicpa \u201ct\u00eb menaxhonte marr\u00ebdh\u00ebniet mes xhaxhait t\u00eb tij dhe presidenc\u00ebs.\u201d Gjendja b\u00ebhet m\u00eb serioze, pasi n\u00eb dokument p\u00ebrcaktohet se, \u201cishte e qart\u00eb q\u00eb n\u00eb at\u00eb koh\u00eb, komisioni ishte p\u00ebr llogari t\u00eb Jose Miguel Arroyo\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Me fjal\u00eb t\u00eb tjera, Sicpa po p\u00ebrgatitej t\u2019i paguante bonus bashk\u00ebshortit t\u00eb Presidentes s\u00eb Filipineve kundrejt dh\u00ebnies s\u00eb kontrat\u00ebs publike, e cila p\u00ebrb\u00ebn vepr\u00ebn e \u201ckorrupsionit t\u00eb nj\u00eb zyrtari publik t\u00eb huaj\u201d, \u2013 sipas Zyr\u00ebs s\u00eb Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm. Ky krim \u00ebsht\u00eb i d\u00ebnuesh\u00ebm me pes\u00eb vite burg sipas legjislacionit n\u00eb Zvic\u00ebr.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sipas Zyr\u00ebs s\u00eb Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm, pakti me familjen Arroyo nuk kufizohej vet\u00ebm tek SICPATRACE. Pas tri vitesh, n\u00eb 2009, nj\u00eb marr\u00ebveshje e re u lidh papritur, p\u00ebr furnizimin me boj\u00ebra t\u00eb Bank\u00ebs Qendrore t\u00eb Filipineve.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nj\u00eb \u201ctarif\u00eb suksesi\u201d e re u planifikua, k\u00ebsaj radhe p\u00ebr nj\u00eb shum\u00eb disa her\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe. Sipas dokumentit q\u00eb posedojm\u00eb, ky bonus i ri, kishte vler\u00eb prej 3 milion\u00eb USD n\u00eb vit p\u00ebr nj\u00eb periudh\u00eb 6 apo 7-vje\u00e7are, aq sa ishte edhe afati i kontrat\u00ebs s\u00eb furnizimit\u201d, citohen n\u00eb shkrimin e botuar nga gazeta zvicerane \u201cswissinfo.ch\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">M\u00eb tej, shkrimi vijon se edhe mes viteve 2009 \u2013 2014, aktivitetet e kompanis\u00eb Sicpa t\u00ebrhoq\u00ebn v\u00ebmendjen e autoriteteve n\u00eb disa shtete. K\u00ebto dyshime rrjedhimisht e bind\u00ebn Zyr\u00ebn e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm (OAG), t\u00eb niste hetimet.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb nj\u00eb kthes\u00eb t\u00eb papritur t\u00eb ngjarjeve, nxitja p\u00ebr fillimin e hetimeve n\u00eb Zvic\u00ebr erdhi nga Shtetet e Bashkuara. Bazuar n\u00eb informacionin e ardhur nga Shtetet e Bashkuara, Zyra e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm \u00e7eli hetimet kund\u00ebr Sicpa n\u00eb fillim t\u00eb 2015-s p\u00ebr \u201ckorrupsion t\u00eb zyrtar\u00ebve publik\u00eb t\u00eb huaj.\u201d<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb vitin 2021, Philipe Amon, drejtuesi i kompanis\u00eb, u akuzua gjithashtu p\u00ebr korrupsion t\u00eb zyrtar\u00ebve publik\u00eb t\u00eb huaj nga Zyra e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm n\u00eb Zvic\u00ebr.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sicpa pretendon se hetimet nga Prokuroria e P\u00ebrgjithshme tashm\u00eb jan\u00eb kufizuar n\u00eb 4 shtete, duke p\u00ebrfshir\u00eb Brazilin dhe Kolumbin\u00eb (pa specifikuar dy shtete e tjera). Zyra e Prokurorit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm konfirmoi me median zvicerane, se ka n\u00eb hetim aktivitetet e Sicpa n\u00eb k\u00ebto dy tregje t\u00eb Amerik\u00ebs Latine, por refuzoi t\u00eb specifikoj\u00eb numrin e sakt\u00eb t\u00eb shteteve n\u00eb t\u00eb cilat Sicpa \u00ebsht\u00eb n\u00ebn hetim n\u00eb Zvic\u00ebr.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Shkrimi gjithashtu trajton n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb holl\u00ebsishme fillimin e aktivitetit t\u00eb kompanis\u00eb 100 vite m\u00eb par\u00eb nga hebreu Maurice Amon i cili krijoi formul\u00ebn e yndyr\u00ebs s\u00eb qum\u00ebshtit q\u00eb p\u00ebrdorej p\u00ebr mjeljen e lop\u00ebve, deri n\u00eb prodhimin e boj\u00ebs p\u00ebr printimin e bank\u00ebnotave dhe pas vitit 2000, t\u00eb pullave fiskale.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kompania Sipca e ka selin\u00eb n\u00eb Prilly, Kantoni Vaud i Zvicr\u00ebs. Sipas raportimeve n\u00eb gazet\u00ebn e p\u00ebrditshme zvicerane \u201cLe Temps\u201d vler\u00ebsohet se xhiroja e kompanis\u00eb nga 750 milion\u00eb USD n\u00eb 2003, u rrit n\u00eb 1,5 miliard\u00eb USD n\u00eb 2015. Kompania nuk ka pranuar t\u00eb jap\u00eb shif\u00ebr t\u00eb p\u00ebrdit\u00ebsuar, por tha q\u00eb pjesa kryesore e t\u00eb ardhurave, vjen ende nga tregu i bank\u00ebnotave.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Tregu i pullave fiskale \u00ebsht\u00eb rritur nd\u00ebr vite megjith\u00ebse nuk \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht shum\u00eb i njohur. Ai p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb burim t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm t\u00eb ardhurash p\u00ebr vendet n\u00eb zhvillim. Kompania nuk thot\u00eb se sa \u00ebsht\u00eb sot, pjesa e shitjeve t\u00eb sistemit t\u00eb printimit dixhital t\u00eb pullave fiskale e quajtur SICPATRACE.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb dy dhjet\u00ebvje\u00e7ar\u00eb, Sicpa ka n\u00ebnshkruar m\u00eb shum\u00eb se 33 kontrata n\u00eb 22 shtete. Sipas kompanis\u00eb, ky sistem aktualisht operohet n\u00eb 17 shtete, duke p\u00ebrfshir\u00eb 6 shtete n\u00eb Afrik\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Drejtuesit e lart\u00eb t\u00eb kompanis\u00eb n\u00eb shkrim vler\u00ebsohen p\u00ebr hermetiz\u00ebm t\u00eb lart\u00eb ndaj medias. P\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb, m\u00eb 19 n\u00ebntor 2021, Ruggero Milanese, drejtori p\u00ebr zgjidhjet e markimit dhe gjurmimit, foli p\u00ebr mediat, duke p\u00ebrmendur vet\u00ebm efektet ekonomike q\u00eb kishin shtetet q\u00eb zbatonin kontratat me kompanin\u00eb. Sipas Milanese, n\u00eb vitin e par\u00eb t\u00eb implementimit t\u00eb sistemit n\u00eb Kenia, shteti p\u00ebrfitoi 45% m\u00eb shum\u00eb taksa mbi alkoolin dhe cigaret.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb Brazil, t\u00eb ardhurat nga taksat u rrit\u00ebn me 30% n\u00eb 2019. N\u00eb Malajzi, n\u00eb vitin e par\u00eb t\u00eb implementimit, u mblodh\u00ebn 100 milion\u00eb USD shtes\u00eb (2004). Dhe n\u00eb Shqip\u00ebri, prodhimi i birr\u00ebs n\u00eb 2010 u raportua me 50% m\u00eb shum\u00eb.\/Dorina Azo<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>VINI RE<\/strong>:<\/span> Artikulli \u00ebsht\u00eb pron\u00eb intelektuale e<a href=\"https:\/\/www.monitor.al\/koncesioni-i-pullave-fiskale-60-mln-euro-kosto-per-bizneset-vetem-1-2-mln-euro-perfitime-per-shtetin\/\"><span style=\"color: #0000ff;\"> <strong>Revista Monitor<\/strong><\/span><\/a><\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebr shkak t\u00eb \u00e7mimit 10 her\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se rajoni dhe vendet e BE-s\u00eb, sip\u00ebrmarr\u00ebsit e akciz\u00ebs n\u00eb 9 vjet jan\u00eb r\u00ebnduar nga fatura shtes\u00eb prej 60 milion\u00eb eurosh. Kompanit\u00eb e mallrave t\u00eb akciz\u00ebs k\u00ebrkojn\u00eb njehsimin e \u00e7mimit t\u00eb pull\u00ebs n\u00eb nivelet e vendeve t\u00eb rajonit, pasi do t\u00eb rris\u00eb konsumin dhe t\u00eb ardhurat [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":32,"featured_media":554076,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22,65,13],"tags":[],"class_list":["post-554075","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ballina","category-lajme","category-te-fundit"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/554075","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=554075"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/554075\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/554076"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=554075"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=554075"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=554075"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}