{"id":488396,"date":"2021-12-01T09:15:36","date_gmt":"2021-12-01T08:15:36","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hashtag.al\/?p=488396"},"modified":"2021-12-01T09:25:41","modified_gmt":"2021-12-01T08:25:41","slug":"gjigantet-e-energjise-perballen-me-makthin-e-gjelber-prej-3-3-trilion-dollaresh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2021\/12\/01\/gjigantet-e-energjise-perballen-me-makthin-e-gjelber-prej-3-3-trilion-dollaresh\/","title":{"rendered":"Gjigant\u00ebt e energjis\u00eb p\u00ebrballen me makthin \u2018e gjelb\u00ebr\u2019 prej 3.3 trilion\u00eb dollar\u00ebsh","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-488397\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/energji.jpg\" alt=\"\" width=\"1920\" height=\"1080\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/energji.jpg 1920w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/energji-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/energji-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/energji-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/energji-1536x864.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 1920px) 100vw, 1920px\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Firmat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit humb\u00ebn asete me vler\u00eb 150 miliard\u00eb dollar\u00eb vitin e kaluar, kur \u00e7mimet ran\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb r\u00ebnies s\u00eb k\u00ebrkes\u00ebs gjat\u00eb pandemis\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrkund\u00ebr faktit se \u00e7mimet e naft\u00ebs p\u00ebr k\u00ebt\u00eb vit jan\u00eb gati dyfish n\u00eb krahasim me mesataren e vitit 2020, industria e energjis\u00eb p\u00ebrballet me d\u00ebmtime shtes\u00eb n\u00eb vitet dhe dekadat e ardhshme, k\u00ebt\u00eb her\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb presionit t\u00eb investitor\u00ebve p\u00ebr t\u00eb ulur emetimet dhe p\u00ebr t\u00eb filluar llogaritjen e ndryshimeve n\u00eb k\u00ebrkes\u00ebn p\u00ebr energji, teksa kalohet n\u00eb burime me nivel t\u00eb ul\u00ebt t\u00eb cllirimit t\u00eb karbonit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">T\u00eb gjitha industrit\u00eb jan\u00eb n\u00ebn presion p\u00ebr t\u00eb riorganizuar praktikat e tyre t\u00eb kontabilitetit dhe financimit me rreziqet q\u00eb lidhen me ndryshimet klimatike, por jo m\u00eb shum\u00eb se kompanit\u00eb e m\u00ebdha n\u00eb sektorin e energjis\u00eb, biznesi kryesor i t\u00eb cilave vazhdon t\u00eb jet\u00eb nafta, gazi dhe qymyri.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Rritja e kontrollit dhe presionit mbi kompanit\u00eb nga investitor\u00ebt dhe shoq\u00ebria, si dhe pasigurit\u00eb mbi k\u00ebrkes\u00ebn afatgjat\u00eb p\u00ebr l\u00ebnd\u00eb djeg\u00ebse fosile, mund t\u00eb l\u00ebn\u00eb t\u00eb bllokuara asetet q\u00eb aktualisht vler\u00ebsohen n\u00eb triliona dollar\u00eb amerikan\u00eb n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Studimet e fundit kan\u00eb sugjeruar se m\u00eb shum\u00eb se gjysma e rezervave t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit duhet t\u00eb mbeten n\u00eb tok\u00eb n\u00ebse bota do t\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb kufizoj\u00eb ngrohjen globale n\u00eb 1.5 grad\u00eb Celsius mbi nivelet paraindustriale deri n\u00eb vitin 2050.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u00c7mimet e karbonit dhe rregulloret shtes\u00eb p\u00ebr t\u00eb kufizuar emetimet e karbonit mund t\u00eb b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb num\u00ebr m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb aseteve t\u00eb l\u00ebnd\u00ebve djeg\u00ebse fosile &#8211; ve\u00e7an\u00ebrisht qymyrin &#8211; joprofitabile pasi qeverit\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb vendet e zhvilluara, k\u00ebrkojn\u00eb q\u00eb ekonomit\u00eb t\u00eb jen\u00eb me emetime neto zero deri n\u00eb vitin 2050.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Bizneset jan\u00eb duke pritur p\u00ebr holl\u00ebsi mbi tregjet e karbonit dhe rregullat e emetimit t\u00eb karbonit dhe, potencialisht, taksat e karbonit, p\u00ebrpara se t\u00eb rivler\u00ebsojn\u00eb asetet e tyre, thon\u00eb analist\u00ebt p\u00ebr The Wall Street Journal.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>&#8220;Taksat p\u00ebr karbonin ka t\u00eb ngjar\u00eb t\u00eb vijn\u00eb dhe ato do t\u00eb shnd\u00ebrrojn\u00eb sektorin e rrjedh\u00ebs s\u00eb sip\u00ebrme, duke ndikuar si n\u00eb vlerat e aseteve ashtu edhe n\u00eb ekonomin\u00eb e industris\u00eb,&#8221;<\/em> than\u00eb analist\u00ebt e WoodMac n\u00eb fillim t\u00eb k\u00ebtij viti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Me taksat dhe \u00e7mimet e karbonit, m\u00eb shum\u00eb rezerva dhe operacione t\u00eb kompanive t\u00eb energjis\u00eb, jo vet\u00ebm n\u00eb sektorin e rrjedh\u00ebs s\u00eb sip\u00ebrme, mund t\u00eb lihen si \u2018asete t\u00eb bllokuara\u2019.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-488399\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/BBVA-Energias-renovables-EU-11062020-1920x1180-1.jpg\" alt=\"\" width=\"1920\" height=\"1180\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/BBVA-Energias-renovables-EU-11062020-1920x1180-1.jpg 1920w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/BBVA-Energias-renovables-EU-11062020-1920x1180-1-300x184.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/BBVA-Energias-renovables-EU-11062020-1920x1180-1-1024x629.jpg 1024w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/BBVA-Energias-renovables-EU-11062020-1920x1180-1-768x472.jpg 768w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/BBVA-Energias-renovables-EU-11062020-1920x1180-1-1536x944.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 1920px) 100vw, 1920px\" \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Firmat energjetike p\u00ebrballen me triliona asete t\u00eb bllokuara deri n\u00eb vitin 2050<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb raportin e saj <em>&#8220;Perspektiva e Shnd\u00ebrrimit Bot\u00ebror t\u00eb Energjis\u00eb: 1.5\u00b0C&#8221;<\/em> nga qershori 2021, Agjencia Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Energjis\u00eb s\u00eb Rinovueshme (IRENA) p\u00ebrs\u00ebriti vler\u00ebsimet e saj nga dy vjet m\u00eb par\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>\u201cVonesat e veprimit mund t\u00eb shkaktojn\u00eb q\u00eb kjo vler\u00eb t\u00eb rritet n\u00eb 6.5 trilion dollar\u00eb deri n\u00eb vitin 2050 \u2013 pothuajse dyfish. Planifikimi paraprak gjithashtu mb\u00ebshtet nj\u00eb tranzicion t\u00eb drejt\u00eb, duke ndihmuar n\u00eb rialokimin dhe krijimin e vendeve t\u00eb pun\u00ebs dhe sh\u00ebrbimeve,\u201d<\/em> sipas IRENA.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Vitin e kaluar, vet\u00ebm firmat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit n\u00eb Amerik\u00ebn e Veriut dhe Evrop\u00eb sh\u00ebnuan mbi 150 miliard\u00eb dollar\u00eb ulje nga vlera e aseteve t\u00eb tyre, m\u00eb e larta q\u00eb nga t\u00eb pakt\u00ebn viti 2010 dhe q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson rreth 10% t\u00eb kapitalizimit t\u00eb kombinuar t\u00eb tregut t\u00eb kompanive, sipas nj\u00eb analize nga Wall Street Journal q\u00eb u shfaq n\u00eb dhjetor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Rivler\u00ebsimi i aseteve t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit ishte aq i p\u00ebrhapur sa edhe ExxonMobil &#8211; e cila, deri vitin e kaluar, nuk e kishte rregulluar v\u00ebrtet\u00eb vler\u00ebn e aseteve t\u00eb saj p\u00ebr shum\u00eb vite &#8211; paralajm\u00ebroi p\u00ebr fshirje masive prej 17 miliard\u00eb deri n\u00eb 20 miliard\u00eb dollar\u00eb pas taksave. n\u00eb tremujorin e kat\u00ebrt n\u00eb asetet e saj t\u00eb gazit n\u00eb Shtetet e Bashkuara, Kanada dhe Argjentin\u00eb, p\u00ebr shkak t\u00eb pandemis\u00eb dhe efektit t\u00eb saj n\u00eb industri. TotalEnergies madje p\u00ebrdori \u2018asetet e bllokuara\u2019 n\u00eb kualifikimin e projekteve kanadeze t\u00eb naft\u00ebs n\u00eb Fort Hills dhe Surmont..<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nd\u00ebrsa zhvler\u00ebsimet e vitit 2020 ishin rezultat i drejtp\u00ebrdrejt\u00eb i r\u00ebnies s\u00eb \u00e7mimeve q\u00eb \u00e7uan n\u00eb uljen e vler\u00ebs s\u00eb aktiveve, zhvler\u00ebsimet e ardhshme ka t\u00eb ngjar\u00eb t\u00eb shkaktohen nga rreziqet e lidhura me klim\u00ebn, thon\u00eb analist\u00ebt dhe grupet e mendimit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Jo t\u00eb gjitha asetet do ta kalojn\u00eb shqyrtimin p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb elastik dhe fitimprur\u00ebs n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb q\u00eb do t\u00eb ket\u00eb ende nevoj\u00eb p\u00ebr naft\u00eb dhe gaz, por synon t\u00eb kufizoj\u00eb ndjesh\u00ebm emetimet e lidhura me energjin\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-488400\" src=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/petrol.jpg\" alt=\"\" width=\"1280\" height=\"720\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/petrol.jpg 1280w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/petrol-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/petrol-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/petrol-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1280px) 100vw, 1280px\" \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Rreziku afatgjat\u00eb i aseteve t\u00eb bllokuara<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00ebse 60 kompanit\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb listuara n\u00eb bot\u00eb t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit vazhdojn\u00eb me nj\u00eb qasje biznesi si zakonisht, m\u00eb shum\u00eb se 1 trilion dollar\u00eb investime jan\u00eb n\u00eb rrezik, duke p\u00ebrfshir\u00eb 480 miliard\u00eb dollar\u00eb n\u00eb projekte t\u00eb naft\u00ebs argjilore dhe 240 miliard\u00eb dollar\u00eb n\u00eb at\u00eb n\u00eb uj\u00ebra t\u00eb thella, tha n\u00eb nj\u00eb raport n\u00eb shtator nga instituti financiar Carbon Tracker.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>&#8220;Kompanit\u00eb dhe investitor\u00ebt duhet t\u00eb p\u00ebrgatiten p\u00ebr nj\u00eb bot\u00eb me \u00e7mime m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta afatgjata t\u00eb karburanteve fosile dhe nj\u00eb industri m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit, dhe t\u00eb njohin tani rrezikun e aseteve t\u00eb bllokuara q\u00eb kjo krijon,&#8221;<\/em> tha Mike Coffin, shefi i \u2018Carbon Tracker\u2019 p\u00ebr Naft\u00ebn, Gazin e Minierat. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sipas nj\u00eb studimi t\u00eb fundit t\u00eb studiuesve nga Kolegji Universitar i Londr\u00ebs (UCL), gati 60% e naft\u00ebs dhe gazit fosil t\u00eb metanit dhe pothuajse 90% e qymyrit duhet t\u00eb mbeten n\u00eb tok\u00eb deri n\u00eb vitin 2050 n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb mbahet ngrohja globale n\u00ebn 1.5 grad\u00eb Celsius. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Gjetjet, t\u00eb publikuara n\u00eb \u2018Nature\u2019 n\u00eb shtator, bazohen n\u00eb nj\u00eb probabilitet prej 50% p\u00ebr t\u00eb kufizuar ngrohjen n\u00eb 1.5 grad\u00eb Celsius k\u00ebt\u00eb shekull. Kjo do t\u00eb n\u00ebnkuptonte se arritja e k\u00ebtij objektivi do t\u00eb k\u00ebrkonte nj\u00eb r\u00ebnie edhe m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb t\u00eb prodhimit dhe m\u00eb shum\u00eb l\u00ebnd\u00eb djeg\u00ebse fosile t\u00eb mbetura n\u00eb tok\u00eb, thon\u00eb studiuesit e UCL.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Megjithat\u00eb, bota do t\u00eb ket\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr naft\u00eb dhe gaz p\u00ebr dekadat e ardhshme. Presioni p\u00ebr t\u00eb llogaritur rrezikun e lidhur me klim\u00ebn ndaj aseteve mund t\u00eb sjell\u00eb miliarda zhvler\u00ebsime t\u00eb aseteve n\u00eb industrin\u00eb e energjis\u00eb \u00e7do vit dhe t\u00eb l\u00ebr\u00eb t\u00eb bllokuara asetet e karburanteve fosile me vler\u00eb triliona dollar\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>\u201cVet\u00ebm disa vite m\u00eb par\u00eb, pak n\u00eb industrin\u00eb e naft\u00ebs dhe gazit do pranonin idet\u00eb e rrezikut t\u00eb klim\u00ebs, k\u00ebrkes\u00ebs maksimale, aseteve t\u00eb bllokuara, modeleve t\u00eb biznesit t\u00eb likuidimit e k\u00ebshtu me radh\u00eb. Sot, kompanit\u00eb po nd\u00ebrtojn\u00eb strategji rreth k\u00ebtyre ideve,&#8221;<\/em> tha Luke Parker, zv.presidenti n\u00eb \u2018\u00cbood Mackenzie\u2019 vitin e kaluar, duke komentuar reduktimet masive n\u00eb Shell dhe BP.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>\u201cK\u00ebrkesa mund t\u00eb rritet ende dhe shum\u00eb kompani jan\u00eb ende duke ndjekur nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj rritjeje. Por mos u gaboni, peizazhi i korporat\u00ebs po ndryshon dhe kompanit\u00eb kryesore po ndryshojn\u00eb bashk\u00eb me t\u00eb.\u201d<\/em> \u2013 theksoi ai.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrgatiti p\u00ebr <span style=\"color: #0000ff;\">Hashtag.al,<\/span> Klodian Manjani<\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Firmat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb naft\u00ebs dhe gazit humb\u00ebn asete me vler\u00eb 150 miliard\u00eb dollar\u00eb vitin e kaluar, kur \u00e7mimet ran\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb r\u00ebnies s\u00eb k\u00ebrkes\u00ebs gjat\u00eb pandemis\u00eb. P\u00ebrkund\u00ebr faktit se \u00e7mimet e naft\u00ebs p\u00ebr k\u00ebt\u00eb vit jan\u00eb gati dyfish n\u00eb krahasim me mesataren e vitit 2020, industria e energjis\u00eb p\u00ebrballet me d\u00ebmtime [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":51,"featured_media":488399,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22,53],"tags":[],"class_list":["post-488396","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ballina","category-fast-foodi"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/488396","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=488396"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/488396\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/488399"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=488396"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=488396"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=488396"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}