{"id":399956,"date":"2020-09-15T12:52:57","date_gmt":"2020-09-15T10:52:57","guid":{"rendered":"https:\/\/hashtag.al\/?p=399956"},"modified":"2020-09-15T12:50:19","modified_gmt":"2020-09-15T10:50:19","slug":"a-ka-jete-ne-rete-e-venusit-pyetja-qe-po-mundon-shkencetaret-pas-zbulimit-te-nje-gazi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2020\/09\/15\/a-ka-jete-ne-rete-e-venusit-pyetja-qe-po-mundon-shkencetaret-pas-zbulimit-te-nje-gazi\/","title":{"rendered":"A ka jet\u00eb n\u00eb ret\u00eb e Venusit? Pyetja q\u00eb po mundon shkenc\u00ebtar\u00ebt pas zbulimit t\u00eb nj\u00eb gazi","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Venus.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-399958\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Venus.jpg\" alt=\"\" width=\"660\" height=\"369\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Venus.jpg 660w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Venus-300x168.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/a><br \/>\n<span style=\"color: #000000;\">N\u00eb planetin m\u00eb t\u00eb af\u00ebrt t\u00eb tok\u00ebs n\u00eb Af\u00ebrdit\u00eb (Venus) mund t\u00eb jetohet, kjo \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb astronom\u00ebt po konsiderojn\u00eb tani pasi zbuluan nj\u00eb gaz n\u00eb atmosfer\u00eb t\u00eb cilin nuk mund ta shpjegojn\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb nj\u00eb artikull t\u00eb botuar n\u00eb revist\u00ebn Nature Astronomy, m\u00eb 14 shtator, shkenc\u00ebtar\u00ebt than\u00eb se prania e gazit fosfin\u00eb n\u00eb ret\u00eb e Af\u00ebrdit\u00ebs tregon se n\u00eb k\u00ebt\u00eb planet mund t\u00eb banojn\u00eb mikrobe.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Fosfina \u00ebsht\u00eb nj\u00eb molekul\u00eb e p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga nj\u00eb atom fosfori dhe tre atome hidrogjeni.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb Tok\u00eb, fosfina \u00ebsht\u00eb e lidhur me jet\u00ebn, me mikrobe q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb zorr\u00ebt e kafsh\u00ebve si pinguin\u00ebt, ose n\u00eb mjedise t\u00eb varf\u00ebra nga oksigjeni, si\u00e7 jan\u00eb k\u00ebnetat.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pse \u00ebsht\u00eb ky gaz atje, 50 kilometra lart nga sip\u00ebrfaqja e planetit? Kjo \u00ebsht\u00eb pyetja q\u00eb i b\u00ebjn\u00eb vetes, Prof Jane Greaves dhe e koleg\u00ebt e tij nga Universiteti i Cardiff-it.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ata kan\u00eb botuar nj\u00eb punim n\u00eb revist\u00ebn Nature Astronomy duke detajuar v\u00ebzhgimet e tyre t\u00eb fosfin\u00ebs n\u00eb Af\u00ebrdit\u00eb, si dhe hetimet q\u00eb ata kan\u00eb b\u00ebr\u00eb p\u00ebr t\u00eb provuar se kjo molekul\u00eb mund t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb origjin\u00eb natyrore.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por p\u00ebr momentin, ata kan\u00eb ngecur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>&#8220;Gjat\u00eb gjith\u00eb karrier\u00ebs sime kam qen\u00eb i interesuar n\u00eb k\u00ebrkimin e jet\u00ebs diku tjet\u00ebr n\u00eb Univers, k\u00ebshtu q\u00eb un\u00eb besoj se kjo \u00ebsht\u00eb e mundur&#8221;<\/em>&#8211; tha Prof Greaves. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>&#8220;Por, ne po inkurajojm\u00eb v\u00ebrtet njer\u00ebzit e tjer\u00eb t\u00eb na tregojn\u00eb se \u00e7far\u00eb mund t\u00eb kemi humbur. Dokumenti dhe t\u00eb dh\u00ebnat tona jan\u00eb t\u00eb hapura k\u00ebshtu funksionon shkenca&#8221;-<\/em> shtoi ai p\u00ebr <span style=\"color: #0000ff;\"><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/science-environment-54133538\">BBC<\/a><\/span>.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dr William Bains, i cili punon dhe tek Instituti i Teknologjis\u00eb n\u00eb Massachusetts (MIT) n\u00eb SHBA, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb biokimist n\u00eb ekip. Ai ka studiuar kombinime t\u00eb ndryshme t\u00eb p\u00ebrb\u00ebrjeve t\u00eb ndryshme q\u00eb pritet t\u00eb jen\u00eb n\u00eb Venus; ai ka ekzaminuar n\u00ebse vullkanet, rrufet\u00eb dhe madje meteorit\u00ebt mund t\u00eb luajn\u00eb nj\u00eb rol n\u00eb krijimin e PH3 &#8211; dhe t\u00eb gjitha reagimet kimike q\u00eb ai ka hetuar, sipas tij jan\u00eb 10,000 her\u00eb shum\u00eb t\u00eb dob\u00ebta p\u00ebr t\u00eb prodhuar sasin\u00eb e fosfin\u00ebs q\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebrejtur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Af\u00ebrdita, deri m\u00eb tani, nuk ka qen\u00eb fokusi i k\u00ebrkimeve t\u00eb jet\u00ebs gjetk\u00eb n\u00eb sistemin diellor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pjesa m\u00eb e madhe e p\u00ebrpjekjeve p\u00ebr jet\u00eb p\u00ebrtej Tok\u00ebs \u00ebsht\u00eb p\u00ebrqendruar n\u00eb Mars, ku dihet se dikur kan\u00eb ekzistuar t\u00eb gjith\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00ebsit e nevojsh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb mb\u00ebshtetur organizmat me baz\u00eb karboni.<\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb planetin m\u00eb t\u00eb af\u00ebrt t\u00eb tok\u00ebs n\u00eb Af\u00ebrdit\u00eb (Venus) mund t\u00eb jetohet, kjo \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb astronom\u00ebt po konsiderojn\u00eb tani pasi zbuluan nj\u00eb gaz n\u00eb atmosfer\u00eb t\u00eb cilin nuk mund ta shpjegojn\u00eb. N\u00eb nj\u00eb artikull t\u00eb botuar n\u00eb revist\u00ebn Nature Astronomy, m\u00eb 14 shtator, shkenc\u00ebtar\u00ebt than\u00eb se prania e gazit fosfin\u00eb n\u00eb ret\u00eb e [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":30,"featured_media":399958,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-399956","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nderkombetare"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/399956","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/30"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=399956"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/399956\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/399958"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=399956"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=399956"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=399956"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}