{"id":391046,"date":"2020-07-31T18:14:39","date_gmt":"2020-07-31T16:14:39","guid":{"rendered":"https:\/\/hashtag.al\/?p=391046"},"modified":"2020-07-31T18:14:39","modified_gmt":"2020-07-31T16:14:39","slug":"frika-nga-covid-19-na-mbron-apo-demton","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2020\/07\/31\/frika-nga-covid-19-na-mbron-apo-demton\/","title":{"rendered":"Frika nga Covid-19, na mbron apo d\u00ebmton?","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><em><strong><span style=\"color: #000000;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-385242\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/jetadedja-e1596212010829-300x152.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"152\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/jetadedja-e1596212010829-300x152.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/jetadedja-e1596212010829.jpg 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/>Nga Jeta Dedja<\/span><\/strong><\/em><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Frika ruan vreshtin thot\u00eb populli, po njeriun a e ruan?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> Njer\u00ebzit jan\u00eb t\u00eb pajisur me frik\u00ebn p\u00ebr t\u2019u mbrojtur nga rreziqet e mundshme dhe e shprehin at\u00eb var\u00ebsisht kontekstit por edhe formimit t\u00eb tyre. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dikush mund t\u00eb luftoj\u00eb, dikush mund t\u00eb vrapoj\u00eb, dikush mund t\u00eb mpihet, e dikush mund t\u00eb qaj\u00eb apo qesh\u00eb. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Frika m\u00ebsohet p\u00ebrmes p\u00ebrvojave q\u00eb kalojm\u00eb apo duke par\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt kur e p\u00ebsojn\u00eb. Njeriu e m\u00ebson frik\u00ebn edhe p\u00ebrmes fjal\u00ebs s\u00eb shkruar n\u00eb gazeta, libra apo duke d\u00ebgjuar n\u00eb media.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> Frika \u00ebsht\u00eb e dobishme p\u00ebr gjendjen e siguris\u00eb dhe p\u00ebrballimi i saj me sukses ve\u00e7an\u00ebrisht kur na shfaqet n\u00eb forma t\u00eb natyrshme na forcon sistemin imunitar t\u00eb sjelljes, por ka raste t\u00eb tjera q\u00eb mund t\u00eb na e d\u00ebmtoj\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>\u201cKujdes, laj duart, mbaj distanc\u00eb, v\u00ebr nj\u00eb mask\u00eb se p\u00ebrndryshe infektohesh me COVID.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Rritet numri i viktimave si pasoj\u00eb e Korona-virusit. Kaq e aq kan\u00eb vdekur sot.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Tashm\u00eb edhe f\u00ebmij\u00ebt mund t\u00eb infektohen dhe t\u00eb ken\u00eb pasoja tragjike.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Nj\u00eb val\u00eb tjet\u00ebr shp\u00ebrthimi me Covid do pllakos\u00eb vendin.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Vaksin\u00ebs i duhet koh\u00eb t\u00eb testohet.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Asnj\u00eb ila\u00e7 nuk i b\u00ebn derman Covidit prandaj hydroxychloroquina ndalohet t\u00eb p\u00ebrdoret.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><em>Mjek\u00ebt q\u00eb kurojn\u00eb \u00e7do dit\u00eb pacient\u00ebt me hydroxychloroquine nuk jan\u00eb t\u00eb besuesh\u00ebm\u201d.<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">K\u00ebto jan\u00eb disa fjali t\u00eb shk\u00ebputura nga informacionet q\u00eb mediat kryesore shp\u00ebrndajn\u00eb mbi COVID-19. Dikush mund t\u00eb thot\u00eb se k\u00ebto lajme sh\u00ebrbejn\u00eb p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsuar popullat\u00ebn \u201cinjorante\u201d q\u00eb \u00ebsht\u00eb kund\u00ebr p\u00ebrdorimit t\u00eb maskave p\u00ebr rrezikun q\u00eb i kanoset nga nj\u00eb virus vdekjeprur\u00ebs. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dikush mund t\u00eb thot\u00eb se jan\u00eb lajme frik\u00ebsuese t\u00eb orkestruara nga globalist\u00ebt p\u00ebr t\u00eb mbjell\u00eb frik\u00eb dhe terror tek njer\u00ebzit duke i ndar\u00eb n\u00eb grupe armiq\u00ebsore dhe miq\u00ebsore ndaj politikave globaliste.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb t\u00eb dyja grupet vihet re frika p\u00ebr jet\u00ebn, p\u00ebr t\u00eb ardhmen ku truri \u201cmendimtar\u201d i njeriut i jep sinjalin trurit \u201cemocional\u201d t\u00eb reagoj\u00eb me frik\u00eb, me ankth, t\u00eb alarmohet, t\u00eb \u00e7\u2019orientohet, t\u00eb mos mendoj\u00eb dot p\u00ebr gj\u00eb tjet\u00ebr ve\u00e7 p\u00ebr virusin. K\u00ebto reagime p\u00ebrcillen edhe tek t\u00eb af\u00ebrmit e k\u00ebshtu p\u00ebrhapet vala e frik\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kush m\u00eb shum\u00eb e kush m\u00eb pak, t\u00eb gjith\u00eb kan\u00eb frik\u00eb, por jo t\u00eb gjith\u00eb perceptojn\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin burim frike dhe jo t\u00eb gjith\u00eb reagojn\u00eb nj\u00eblloj, pasi \u00e7dokush ka bot\u00ebkuptimin, intelektin, historikun e tij t\u00eb edukimit, kultur\u00ebs e p\u00ebrvojave q\u00eb ndikojn\u00eb n\u00eb q\u00ebndrimin q\u00eb zgjedh t\u00eb mbaj\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb 1989 profesor Bedri Dedja n\u00eb librin \u201cDrejt enigmave t\u00eb psikik\u00ebs s\u00eb njeriut\u201d theksonte r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e psikoprofilaksis\u00eb dhe kultur\u00ebs psikike n\u00eb sh\u00ebndetin e njeriut.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> M\u00eb von\u00eb n\u00eb 2011 t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn ide e \u00e7oi m\u00eb tej Dr. Mark Schauller, profesori i psikologjis\u00eb n\u00eb Universitetin e British Columbia duke pag\u00ebzuar me emrin \u201cSistemi Imunitar Sjellor\u201d, nj\u00eb grup p\u00ebrgjigjesh t\u00eb pavet\u00ebdijshme psikologjike q\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb si ushtar\u00ebt e vij\u00ebs s\u00eb par\u00eb t\u00eb mbrojtjes ndaj nj\u00eb rreziku sh\u00ebndet\u00ebsor q\u00eb vjen p\u00ebrmes kontaktit fizik.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr shembull, ne i largohemi zjarrit, parvazit n\u00eb nj\u00eb lart\u00ebsi, kafsh\u00ebve t\u00eb eg\u00ebrsuara. Jan\u00eb mekanizmat tona mbrojt\u00ebse q\u00eb na mbajn\u00eb larg d\u00ebmtimit. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sot, gjat\u00eb frik\u00ebsimit prej Covid-19 t\u00eb bombarduar rregullisht mediatikisht me r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e distancimit social si mas\u00eb parandaluese e infektimit me Covid, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavet\u00ebdijshme ka njer\u00ebz sot q\u00eb nd\u00ebrrojn\u00eb rrug\u00eb apo largohen m\u00eb shum\u00eb se dy met\u00ebr larg kur pikasin njer\u00ebz q\u00eb u afrohen. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Prej m\u00ebse gjasht\u00eb muajsh kjo lloj sjelljeje \u00ebsht\u00eb p\u00ebrvet\u00ebsuar nga shum\u00eb syresh dhe \u00ebsht\u00eb automatizuar. Por nisur nga premisa q\u00eb njeriu ka edhe nj\u00eb sistem imunitar sjellor, synohet q\u00eb njer\u00ebzit n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn t\u2019u p\u00ebrgjigjen nj\u00eblloj situatave riskuese t\u00eb Covid-19 sipas udh\u00ebzimeve prokrustiane q\u00eb ekspert\u00ebt e fush\u00ebs rekomandojn\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Mund t\u00eb themi se disa njer\u00ebz kan\u00eb sistem imunitar sjellor delikat q\u00eb i b\u00ebn ata t\u00eb reagojn\u00eb fuqish\u00ebm dhe t\u00eb interpretojn\u00eb shum\u00eb\u00e7ka p\u00ebrreth mjedisit t\u00eb tyre si rreziqe potenciale p\u00ebr infektim. K\u00ebta mund t\u00eb mos p\u00ebrballojn\u00eb me sukses ngjarje q\u00eb emetojn\u00eb frik\u00eb t\u00eb vazhdueshme, pasi konsumohen psikologjikisht me shpejt\u00ebsi. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Mbyllen n\u00eb sht\u00ebpi, nuk takojn\u00eb njeri, maskohen kok\u00eb e k\u00ebmb\u00eb si punonj\u00ebs centralesh b\u00ebrthamore. Besojn\u00eb 100% \u00e7do informacion me argumentin se e dha televizioni, apo se ai q\u00eb foli ishte doktor me em\u00ebr. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ata priren t\u2019u binden masave, udh\u00ebzimeve pik\u00eb p\u00ebr pik\u00eb dhe t\u00eb angazhohen madje q\u00eb edhe t\u00eb tjer\u00ebt t\u00eb b\u00ebjn\u00eb si ata. N\u00ebse nuk ndodh, do t\u00eb acarohen e etiketojn\u00eb k\u00ebdo si \u201cinjorant\u00eb t\u00eb pashpirt\u201d q\u00eb nuk duan jet\u00ebn dhe d\u00ebmtojn\u00eb njer\u00ebzimin.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por k\u00ebta \u201ct\u00eb pashpirt\u00ebt dhe injorant\u00ebt\u201d mund t\u00eb jen\u00eb pjes\u00eb e atij grupi njer\u00ebzish q\u00eb pragun e perceptimit t\u00eb rrezikut Covid e kan\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb dhe nuk shkojn\u00eb kaq larg n\u00eb profilaksi. Ky grupim \u00ebsht\u00eb problem p\u00ebr k\u00ebt\u00eb kategorin\u00eb e m\u00ebsip\u00ebrme q\u00eb rri me maska e doreza edhe n\u00eb det. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Se k\u00ebtyre injektimi i doz\u00ebs s\u00eb frik\u00ebs u ka shkuar aq thell\u00eb sa u ka tronditur gjykimin, forcuar paragjykimet, konformizmin dhe bindjen e verb\u00ebr ndaj udh\u00ebzimeve. Pati nj\u00eb sherr prind\u00ebrish n\u00eb nj\u00eb park n\u00eb Toronto p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje. Grupi i maskave dhe dorezave kund\u00ebr atyre pa maska akuzonin k\u00ebta t\u00eb fundit si antihuman\u00eb q\u00eb ishin rrezik p\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb-raportonte Toronto Star.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">E kush ishte me t\u00eb drejt\u00ebn n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast? T\u00eb dy grupet kishin t\u00eb drejt\u00ebn e tyre bazuar n\u00eb sistemin e tyre sjellor imunitar, perceptimet, intelektin dhe kultur\u00ebn e vet. N\u00eb nj\u00eb periudh\u00eb kohore prej m\u00ebse 6 muajsh kur nj\u00eb virus ka patur kaq shum\u00eb politizim dhe shum\u00ebllojsh\u00ebmri q\u00ebndrimesh shkencore, \u00ebsht\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb ndash t\u00eb drejt\u00ebn nga e gabuara, frik\u00ebn reale nga ajo e kultivuar.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00ebse do pyesnit nga perspektiva anti-globaliste sesi po menaxhohet pandemia p\u00ebr \u201ct\u00eb ruajtur sh\u00ebndetin\u201d e popullat\u00ebs kudo n\u00eb bot\u00eb?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrgjigja \u00ebsht\u00eb duke sulmuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme e vazhdueshme sistemin imunitar sjellor p\u00ebrmes induktimit t\u00eb frik\u00ebs me propagand\u00eb agresive mediatike mbi situat\u00ebn e Covid-19, instalimit t\u00eb bindjes ndaj autoritetit t\u00eb ekspertit dhe konformizmit. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrshkrimi si rrezik i madh i kontakteve me njer\u00ebzit, me objektet, shifrat e larta t\u00eb vdekshm\u00ebris\u00eb dob\u00ebson sistemin imunitar sjellor, pasi njeriu ngre \u201carm\u00ebt\u201d kundrejt \u00e7do agjenti mjedisor e frymor q\u00eb i shfaqet p\u00ebrpara. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nj\u00eb gjendje konstante alarmi psikologjik padyshim q\u00eb \u00e7on drejt dob\u00ebsimit dhe sipas studimeve t\u00eb fundit, nj\u00eb mas\u00eb e madhe njer\u00ebzish kur vjen puna tek k\u00ebrc\u00ebnimi i sh\u00ebndetit, binden dhe shushaten para autoritetit t\u00eb ekspertit. Sot ekspert\u00eb quhen mjek\u00ebt e mediatizuar dhe organizatat e veshura me pushtet eksperti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sipas psikiatrit A.Troisi (2020), konformizmi dhe autoritarizmi jan\u00eb efekte sociale t\u00eb adaptimit psikologjik p\u00ebr t\u00eb shmangur infektimin. Dakord, mir\u00eb b\u00ebjn\u00eb, zgjedhje e tyre, por nga ana tjet\u00ebr k\u00ebta konformist\u00ebt me pushtetin, zhvillojn\u00eb q\u00ebndrime paragjykuese ndaj pjes\u00ebs tjet\u00ebr.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> \u201cNjer\u00ebzit konformohen dhe priren t\u00eb forcojn\u00eb q\u00ebndrimet e tyre negative ndaj gjith\u00eb t\u00eb tjer\u00ebve q\u00eb nuk mendojn\u00eb e veprojn\u00eb si ata apo si\u00e7 u thuhet t\u00eb veprojn\u00eb, pohojn\u00eb Murray, Schaller, dhe Suedfeld (2013), t\u00eb cil\u00ebt b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb lidhje direkte mes konformizmit, paragjykimeve dhe k\u00ebrc\u00ebnimeve nga viruset. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Studiuesit nuk duken t\u00eb surprizuar kur theksojn\u00eb lidhjet konsistente mes perceptimeve t\u00eb rrezikut nga infektimet dhe preferenc\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve p\u00ebr autoritariz\u00ebm, si n\u00eb nivelin individual ashtu edhe at\u00eb social.\u00a0 <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nuk ka problem q\u00eb mund t\u00eb c\u00ebnohet liria e individit kur merren masa n\u00eb situata infeksionesh thot\u00eb Koleva dhe Rip (2009), dometh\u00ebn\u00eb disa njer\u00ebzve mjafton q\u00eb t&#8217;u ofrohet siguri dhe mbrojtje, pavar\u00ebsisht se ato mund t\u00eb jen\u00eb falso apo iluzive dhe t\u2019u vijn\u00eb n\u00eb pjatanca diktature t\u00eb zbukuruara e servirura me stil modern.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">K\u00ebt\u00eb tak\u00ebm njer\u00ebzish mund ta ndeshim n\u00eb media e rrjete sociale n\u00eb trajt\u00ebn e lajm\u00ebtar\u00ebve t\u00eb vdekjeve covidiane, propagandues t\u00eb thekur distancimesh sociale, reklamues maskash dhe tellall\u00eb udh\u00ebzimesh OBSH-je, duke marr\u00eb pozicione ekspert\u00ebsh sh\u00ebndeti apo influencuesish social\u00eb. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Konformizmi i k\u00ebtyre me normat e propaganduara, bindja ndaj autoritetit pa v\u00ebn\u00eb trurin mendimtar n\u00eb pun\u00eb, por vet\u00ebm at\u00eb emocional jan\u00eb pasojat e frik\u00ebs ekstreme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Frika \u00ebsht\u00eb nj\u00eb reagim mbrojt\u00ebs p\u00ebr njeriun, por kur ajo nxitet artificialisht nga t\u00eb kat\u00ebr an\u00ebt at\u00ebher\u00eb ajo kthehet n\u00eb faktor shkat\u00ebrrues p\u00ebr sistemin imunitar sjellor. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Them artificialisht duke patur parasysh bombardimin 24\/24 or\u00eb me lajme me viruse nga \u00e7do burim mediatik dhe duke bllokuar n\u00eb faqe t\u00eb bot\u00ebs materiale me p\u00ebrmbajtje kund\u00ebrshtuese. Kam n\u00eb mendje k\u00ebtu konferenc\u00ebn e mjek\u00ebve q\u00eb u bllokua nga Facebook, Google, Youtube etj me argumentin q\u00eb nuk kishin baz\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb fakt pa dashur t\u2019i hyj pjes\u00ebs mjek\u00ebsore, ata mjek\u00eb pohuan nj\u00ebz\u00ebri disa fakte t\u00eb provuara nga praktika e tyre e p\u00ebrditshme me pacient\u00ebt. Ka nj\u00eb kur\u00eb parandaluese dhe kuruese p\u00ebr Covid-19 q\u00eb p\u00ebr shkaqe interesash ekonomike a politike nuk mb\u00ebshtetet si zgjidhje.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"> Tjetra, njer\u00ebzit jan\u00eb t\u00eb frik\u00ebsuar p\u00ebr vdekje dhe kjo gjendje emocionale, q\u00eb ka ndikuar n\u00eb shtim t\u00eb rasteve t\u00eb ankthit t\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsuar, stresit e depresionit po ndikon rrjedhimisht dhe sh\u00ebndetin fizik e mendor t\u00eb popullat\u00ebs. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dhe nuk \u00ebsht\u00eb \u00e7udi q\u00eb njer\u00ebzve mund t\u2019u shfaqen simptoma s\u00ebmundjesh k\u00ebto muaj distancimesh. Hawkley dhe Cacioppo (2010), kan\u00eb gjetur m\u00eb her\u00ebt se kur distancimi social \u00e7on n\u00eb izolim social, (n\u00eb kuptimin fizik t\u00eb izolimit) sistemi imunitar fizik dob\u00ebsohet. Dhe meq\u00ebn\u00ebse Covid-19 \u00ebsht\u00eb ylli i dit\u00ebs, shum\u00eb pacient\u00eb po i faturohen atij.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por \u00e7udit\u00ebrisht, ekspert\u00ebt vazhdojn\u00eb t\u00eb k\u00ebmb\u00ebngulin n\u00eb vazhdimin e distanc\u00ebs dhe maskave, duke injoruar t\u00ebr\u00ebsisht dobin\u00eb e nd\u00ebrlidhjes s\u00eb t\u00eb dy sistemeve imunitare n\u00eb sh\u00ebndetin e njeriut, theksuar si faktor me r\u00ebnd\u00ebsi edhe nga mjek\u00ebt \u201crebel\u00eb\u201d amerikan\u00eb n\u00eb daljen e tyre publike. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ekspert\u00ebt me kollare din\u00eb gjithashtu se nj\u00eb x medikament funksionon, por ata e ndalojn\u00eb me argumentin se duhet ta studiojn\u00eb mbi kaviet, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb mjek\u00ebt par\u00ebsor\u00eb deklarojn\u00eb se ila\u00e7i \u00ebsht\u00eb provuar dhe ka dh\u00ebn\u00eb sukses tek njer\u00ebzit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ju do thoni, se n\u00eb koh\u00ebt e sotme kur shkenca shitet e blihet dhe k\u00ebrkimi shkencor kryhet sipas interesave t\u00eb sponsorit, shum\u00eb studime nuk jan\u00eb t\u00eb besueshme. Keni t\u00eb drejt\u00eb! Ashtu si\u00e7 kemi t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb dyshojm\u00eb dhe t\u00eb vem\u00eb n\u00eb pik\u00ebpyetje gjith\u00e7ka q\u00eb na serviret (dhunsh\u00ebm edhe pse lustruar politikisht korrekt) pa u stigmatizuar dhe bllokuar nga \u201cpadron\u00ebt e t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs universale\u201d.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ne ende nuk dim\u00eb sakt\u00ebsisht n\u00ebse maska, doreza, distancimi social, mbyllja e kufijve, gjendjet e gatishm\u00ebris\u00eb sjellore p\u00ebr t\u2019u mbrojtur nga virusi i kudondodhur, jan\u00eb masa parandaluese n\u00eb dobi t\u00eb sh\u00ebndetit t\u00eb njeriut apo n\u00eb d\u00ebm t\u00eb interesave t\u00eb tij. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ende do shohim n\u00eb distanc\u00eb njer\u00ebz meraklinj me maska e doreza v\u00ebn\u00eb edhe brenda n\u00eb makin\u00ebn e tyre, n\u00eb sht\u00ebpi apo edhe n\u00eb mes t\u00eb liqenit duke u lar\u00eb. Ende nuk e dim\u00eb n\u00ebse frika ndaj Covid-19 po na mbron prej tij, apo po na hap vatra t\u00eb tjera d\u00ebmesh?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pse nuk i dim\u00eb k\u00ebto? Sepse nuk ka ende studime gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse do thon\u00eb Ekspert\u00ebt-Padron\u00eb t\u00eb s\u00eb V\u00ebrtet\u00ebs dhe Sakt\u00ebsis\u00eb Universale. <\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pra, p\u00ebrsa koh\u00eb q\u00eb nuk ka nj\u00eb q\u00ebndrim t\u00eb unifikuar, p\u00ebrsa koh\u00eb q\u00eb nuk kan\u00eb r\u00ebn\u00eb dakord n\u00eb pazare konkluzionesh kokat e m\u00ebdha t\u00eb shkenc\u00ebs, informacionit, e politik\u00ebs, ajo q\u00eb do dim\u00eb me siguri \u00ebsht\u00eb se jemi variabla n\u00eb nj\u00eb studim gjigand nd\u00ebrkomb\u00ebtar aspak etik.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Referencat:<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Dedja, B. (1989). Drejt enigmave t\u00eb psikik\u00ebs s\u00eb njeriut. 8 N\u00ebntori, Tiran\u00eb<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Hawkley, L.C., &amp; Cacioppo, J.T. (2010). Loneliness Matters: A Theoretical and Empirical Review of Consequences and Mechanisms. Annals of Behavioral Medicine, 40, 218-227.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Koleva, S.P., &amp; Rip, B. (2009). Attachment style and political ideology: A review of contradictory findings. Social Justice Research, 22, 241\u2013258.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Murray, D., Schaller, M., &amp; Suedfeld, P. (2013). Pathogens and Politics: Further Evidence That Parasite Prevalence Predicts Authoritarianism. PLS ONE, 8(5).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Schaller, M. (2011). The behavioral immune system and the psychology of human sociality. Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 366(1583).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Troisi, A. (2020). Fear of Covid-19: Insights from evolutionary behavioral science. Clinical Neuropsychiatry: Journal of Treatment Evaluation, 17(2), 72\u201375.<\/span><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Jeta Dedja Frika ruan vreshtin thot\u00eb populli, po njeriun a e ruan? Njer\u00ebzit jan\u00eb t\u00eb pajisur me frik\u00ebn p\u00ebr t\u2019u mbrojtur nga rreziqet e mundshme dhe e shprehin at\u00eb var\u00ebsisht kontekstit por edhe formimit t\u00eb tyre. Dikush mund t\u00eb luftoj\u00eb, dikush mund t\u00eb vrapoj\u00eb, dikush mund t\u00eb mpihet, e dikush mund t\u00eb qaj\u00eb apo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":51,"featured_media":385242,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-391046","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-editorial"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/391046","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=391046"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/391046\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/385242"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=391046"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=391046"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=391046"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}