{"id":376328,"date":"2020-05-26T15:27:16","date_gmt":"2020-05-26T13:27:16","guid":{"rendered":"https:\/\/hashtag.al\/?p=376328"},"modified":"2020-05-26T15:27:30","modified_gmt":"2020-05-26T13:27:30","slug":"kapur-pas-hoxhes-ruajtja-e-statujes-se-fundit-te-shqiperise-komuniste","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2020\/05\/26\/kapur-pas-hoxhes-ruajtja-e-statujes-se-fundit-te-shqiperise-komuniste\/","title":{"rendered":"Kapur pas Hoxh\u00ebs: Ruajtja e statuj\u00ebs s\u00eb fundit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb komuniste","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

N\u00eb bodrumin e nj\u00eb muzeu t\u00eb vjet\u00ebr n\u00eb nj\u00eb fshat n\u00eb Shqip\u00ebri, nj\u00eb grua 78-vje\u00e7are ruan mbetjen e fundit t\u00eb nj\u00eb diktatori.<\/em><\/span><\/p>\n

Nga Fatjona Mejdini p\u00ebr Al Jazeera<\/strong><\/span><\/p>\n

Labinot dhe Tiran\u00eb, Shqip\u00ebri \u2014 Sabire Plaku dyshon p\u00ebr \u00e7do t\u00eb huaj q\u00eb v\u00eb k\u00ebmb\u00eb n\u00eb fshatin e saj t\u00eb larg\u00ebt, Labinot, n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb e mesme.<\/span><\/p>\n

N\u00ebse sheh vizitor\u00eb, ose d\u00ebgjon p\u00ebr ardhjen e tyre, 78-vje\u00e7arja ndalon gjith\u00e7ka q\u00eb b\u00ebn dhe del me nxitim nga sht\u00ebpia q\u00eb ndan me vajz\u00ebn e saj, kalon p\u00ebrmes nj\u00eb kopshti me perime, pem\u00eb frutore dhe pula q\u00eb v\u00ebrtiteten t\u00eb lira, drejt atij q\u00eb dikur ka qen\u00eb muzeu i fshatit.<\/span><\/p>\n

Me shpatullat e r\u00ebna n\u00ebn nj\u00eb xhaket\u00eb blu t\u00eb lirshme, me m\u00ebng\u00eb t\u00eb varur, Sabirja ndalon dhe mbushet me frym\u00eb. Edhe pse sht\u00ebpia e saj ka pamje nga ish-muzeu, ajo duhet t\u00eb ec\u00eb 100 metra para se t\u00eb ngjitet n\u00eb nj\u00eb shpat t\u00eb pjerr\u00ebt me balt\u00eb p\u00ebr t\u00eb arritur aty.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrgjat\u00eb tre dekadave t\u00eb fundit, Sabirja ka sh\u00ebrbyer si kujdestare e struktur\u00ebs s\u00eb braktisur dykat\u00ebshe n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb Labinotit dhe e statuj\u00ebs prej bronzi tre metra t\u00eb gjat\u00eb, q\u00eb q\u00ebndron e fshehur n\u00eb bodrumin e saj \u2014 nj\u00eb statuj\u00eb e udh\u00ebheq\u00ebsit t\u00eb par\u00eb komunist t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Enver Hoxha.<\/span><\/p>\n

Ish-diktatori qeverisi brutalisht vendin e vog\u00ebl t\u00eb Evrop\u00ebs Juglindore nga fundi i Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore deri n\u00eb vdekjen e tij m\u00eb 1985. Qindra portrete t\u00eb tij ishin t\u00eb vendosura n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb vendin gjat\u00eb dhe pas asaj kohe, por tani, kjo statuj\u00eb q\u00eb Sabirja e ruan me aq kujdes \u00ebsht\u00eb statuja e fundit e pad\u00ebmtuar.<\/span><\/p>\n

Rreth 6,000 banor\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb Labinot, n\u00eb bashkin\u00eb e Elbasanit. Rruga q\u00eb t\u00eb \u00e7on atje \u2014 si edhe ato brenda fshatit \u2014 \u00ebsht\u00eb e pjerr\u00ebt, e ngusht\u00eb dhe jo e mir\u00ebmbajtur. Njer\u00ebzit merren me bujq\u00ebsi dhe blegtori p\u00ebr t\u00eb siguruar jetes\u00ebn, nd\u00ebrsa shum\u00eb t\u00eb rinj emigrojn\u00eb p\u00ebrkoh\u00ebsisht n\u00eb Greqi dhe Itali p\u00ebr t\u00eb gjetur pun\u00eb.<\/span><\/p>\n

Banor\u00ebt jan\u00eb t\u00eb kujdessh\u00ebm, posa\u00e7\u00ebrisht ndaj njer\u00ebzve q\u00eb interesohen p\u00ebr muzeun e vjet\u00ebr. Me kalimin e viteve, ata q\u00eb kund\u00ebrshtojn\u00eb trash\u00ebgimin\u00eb e Hoxh\u00ebs e kan\u00eb vandalizuar sht\u00ebpin\u00eb p\u00ebr shkaqe morale, nd\u00ebrsa t\u00eb tjer\u00eb jan\u00eb p\u00ebrpjekur t\u00eb vjedhin statuj\u00ebn e Hoxh\u00ebs p\u00ebr ta p\u00ebrdorur p\u00ebr hekurishte.<\/span><\/p>\n

Por, pasi fshatar\u00ebt sigurohen q\u00eb nj\u00eb vizitor nuk ka ndonj\u00eb q\u00ebllim \u2018t\u00eb lig\u2019, ata e ftojn\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi p\u00ebr kafe ose p\u00ebr drek\u00eb. Kur pyeten p\u00ebr t\u00eb kaluar\u00ebn historike t\u00eb Labinotit, syt\u00eb e tyre gjall\u00ebrohen dhe nj\u00eb shp\u00ebrthim energjie duket se mbush trupat e tyre.<\/span><\/p>\n

Nj\u00eb barr\u00eb e r\u00ebnd\u00eb<\/strong><\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 1943, kur Shqip\u00ebria u pushtua nga fashist\u00ebt italian\u00eb, partizan\u00ebt komunist\u00eb p\u00ebrdor\u00ebn zon\u00ebn malore t\u00eb Labinotit si nj\u00eb nga bazat e tyre t\u00eb luft\u00ebs dhe, n\u00eb mars t\u00eb atij viti, mbajt\u00ebn atje konferenc\u00ebn e par\u00eb komb\u00ebtare t\u00eb Partis\u00eb Komuniste.<\/span><\/p>\n

Kjo konferenc\u00eb u b\u00eb nj\u00eb gur themeli p\u00ebr karrier\u00ebn politike t\u00eb Hoxh\u00ebs. Aty, ai u zgjodh si udh\u00ebheq\u00ebsi i ri i komunist\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, gj\u00eb e cila hapi rrug\u00ebn p\u00ebr udh\u00ebheqjen komuniste t\u00eb vendit gjat\u00eb kat\u00ebr dekadave q\u00eb pasuan. Disa muaj m\u00eb von\u00eb, n\u00eb Labinot u formua edhe Shtabi i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i Ushtrise Nacional\u00e7lirimtare \u2014 nj\u00eb organ q\u00eb ndihmoi n\u00eb intensifikimin e rezistenc\u00ebs deri n\u00eb fund t\u00eb okupimit.<\/span><\/p>\n

T\u00eb dyja ngjarjet historike ndodh\u00ebn n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb t\u00eb cil\u00ebn Sabirja tani e ruan me devotshm\u00ebri \u2014 sht\u00ebpi e cila pas luft\u00ebs u shnd\u00ebrrua n\u00eb nj\u00eb muze p\u00ebr t\u00eb dokumentuar t\u00eb kaluar\u00ebn e saj.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

M\u00eb 1968, gjat\u00eb p\u00ebrkujtimit t\u00eb 25-vjetorit t\u00eb formimit t\u00eb Shtabit, para muzeut u ngrit statuja e Hoxh\u00ebs n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb re me veshje ushtarake.<\/span><\/p>\n

M\u00eb 1991, kur ra sundimi komunist n\u00eb Shqip\u00ebri, muzeu mbylli dyert dhe statuja e Hoxh\u00ebs u rr\u00ebzua.<\/span><\/p>\n

Por iu la n\u00eb dor\u00eb fshatar\u00ebve t\u00eb vendosnin se \u00e7far\u00eb t\u00eb b\u00ebnin me statuj\u00ebn. N\u00eb vend q\u00eb t\u00eb shp\u00ebtonin prej saj, ata e ruajt\u00ebn n\u00eb bodrum, pa e imagjinuar se do t\u00eb mbetej atje p\u00ebr dekada t\u00eb t\u00ebra.<\/span><\/p>\n

E inkurajuar nga bashk\u00ebfshatar\u00ebt e saj, Sabirja ndjeu nj\u00eb detyr\u00eb morale p\u00ebr t\u00eb ruajtur sht\u00ebpin\u00eb dhe statuj\u00ebn, n\u00eb kujtim t\u00eb bashk\u00ebshortit t\u00eb saj t\u00eb ndjer\u00eb, i cili kishte sh\u00ebrbyer si pergjegjes i muzeut.<\/span><\/p>\n

Sabirja nuk e p\u00ebrmend politik\u00ebn. Kur pyetet p\u00ebr arsyen se pse vazhdon t\u00eb ruaj\u00eb statuj\u00ebn e diktatorit, ajo ngre syt\u00eb lart si e habitur nga vet\u00eb pyetja, dhe p\u00ebrgjigjet: \u201cUn\u00eb thjesht nuk mund ta flak tutje\u2026\u201d<\/span><\/p>\n

Por nd\u00ebrsa vitet kalojn\u00eb, dhe me k\u00ebrc\u00ebnimet e hajdut\u00ebve dhe vandal\u00ebve, ajo e di se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb detyr\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb.<\/span><\/p>\n

\u201cP\u00ebrkujdesja p\u00ebr sht\u00ebpin\u00eb dhe statuj\u00ebn n\u00eb gjith\u00eb k\u00ebto vite ka qen\u00eb emocionalisht sfilit\u00ebse dhe shum\u00eb sfiduese\u201d,<\/em> thot\u00eb ajo. \u201cUn\u00eb kam patur mb\u00ebshtetje edhe nga fqinj\u00ebt, por p\u00ebrgjegj\u00ebsia m\u00eb e madhe ka qen\u00eb e imja\u201d.<\/em><\/span><\/p>\n

Sabirja ec\u00ebn ngadal\u00eb duke \u00e7aluar. Ajo mendon se roli i kujdestarit po b\u00ebhet nj\u00eb barr\u00eb e r\u00ebnd\u00eb dhe do t\u00eb jet\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb bartet p\u00ebr shum\u00eb gjat\u00eb. Ajo mezi pret dit\u00ebn kur autoritetet t\u00eb marrin administrimin e sht\u00ebpis\u00eb n\u00eb duart e tyre dhe t\u00eb gjejn\u00eb nj\u00eb vend p\u00ebr statuj\u00ebn e fshehur n\u00eb bodrum.<\/span><\/p>\n

\u201cUn\u00eb nuk i kam ruajtur sht\u00ebpin\u00eb dhe statuj\u00ebn p\u00ebr veten time, ato i p\u00ebrkasin shtetit dhe dua t\u2019ia dor\u00ebzoj sa m\u00eb shpejt. \u00cbsht\u00eb koha q\u00eb ata t\u00eb veprojn\u00eb dhe t\u00eb na tregojn\u00eb se \u00e7far\u00eb duan t\u00eb b\u00ebjn\u00eb\u201d,<\/em> thot\u00eb ajo.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Sht\u00ebpia e ish-muzeut n\u00eb Labinot, e nd\u00ebrtuar n\u00eb fillim t\u00eb shekullit XX, zyrtarisht \u00ebsht\u00eb njohur si nj\u00eb monument kulture. Vila dykat\u00ebshe prej guri q\u00ebndron hijer\u00ebnd\u00eb n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb fshatit, aq e ndryshme nga nd\u00ebrtesat q\u00eb e rrethojn\u00eb at\u00eb sa t\u00eb krijon p\u00ebrshtypjen sikur ka ardhur nga nj\u00eb koh\u00eb tjet\u00ebr.<\/span><\/p>\n

Projektuar nga arkitekt\u00eb italian\u00eb n\u00eb vitet 1920-t\u00eb, sht\u00ebpia i p\u00ebrkiste nj\u00eb familjeje t\u00eb pasur (Baholli) nga Elbasani, q\u00eb p\u00ebrdorej si rezidenc\u00eb verore. N\u00eb fillim t\u00eb viteve 1940-t\u00eb, familja ndihmoi rezistenc\u00ebn antifashiste dhe ia dhuroi sht\u00ebpin\u00eb Ushtris\u00eb Nacional\u00e7lirimtare.<\/span><\/p>\n

Tashm\u00eb hyrja kryesore e saj \u00ebsht\u00eb e mbyllur, por nga plasaritjet n\u00eb der\u00ebn prej druri mund t\u00eb shihen korridoret e saj t\u00eb gjera dhe boshe si dhe shkall\u00ebt e shembura. Nj\u00ebher\u00eb e nj\u00eb koh\u00eb n\u00eb muret e saj shfaqeshin fotografi t\u00eb ngjarjeve historike, letra dhe municione t\u00eb p\u00ebrdorura n\u00eb luft\u00ebn antifashiste. Kujtimi i asaj \u00e7far\u00eb ishte dikur \u00ebsht\u00eb mbajtur gjall\u00eb vet\u00ebm nga statuja e r\u00ebn\u00eb e Hoxh\u00ebs, t\u00eb cil\u00ebn mund ta gjesh n\u00eb bodrumin n\u00eb t\u00eb cilin hyjet nga nj\u00eb dere e pasme e padallueshme.<\/span><\/p>\n

Kulti i diktatorit<\/strong><\/span><\/p>\n

Duke njohur rrezikun q\u00eb muzeu mund t\u00eb shembej me kalimin e koh\u00ebs, Instituti i Monumenteve t\u00eb Kultur\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb shkurt miratoi nj\u00eb plan restaurimi. Por mbetet e paqart\u00eb se kur do t\u00eb filloj\u00eb puna.<\/span><\/p>\n

Kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr gjetjen e nj\u00eb vendi p\u00ebr t\u00eb strehuar statuj\u00ebn, gj\u00ebrat b\u00ebhen m\u00eb t\u00eb nd\u00ebrlikuara. Duket se asnj\u00eb institucion nuk d\u00ebshiron t\u00eb ngrej\u00eb barr\u00ebn e r\u00ebnd\u00eb t\u00eb Hoxh\u00ebs n\u00eb bronz.<\/span><\/p>\n

N\u00eb kryeqytet, rreth 70 kilometra larg Labinotit, pjesa e pasme e Galeris\u00eb s\u00eb Arteve \u00ebsht\u00eb i vetmi vend i mundsh\u00ebm ku mund t\u00eb zhvendosej statuja. Atje, nj\u00eb bust i vjet\u00ebruar i Hoxh\u00ebs me hund\u00eb t\u00eb thyer tashm\u00eb q\u00ebndron i fshehur pran\u00eb statujave t\u00eb Leninit dhe Stalinit.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Hoxha u frym\u00ebzua dhe u ndikua tej mase nga Stalini.<\/span><\/p>\n

Idet\u00eb q\u00eb rrodh\u00ebn nga revolucioni bolshevik dhe u zbatuan nga Lenini e m\u00eb von\u00eb nga Stalini \u2014 p\u00ebrfshir\u00eb krijimin e nj\u00eb partie-shtet dhe spastrimin e armiqve politik\u00eb me \u00e7do m\u00ebnyr\u00eb \u2014 e josh\u00ebn Hoxh\u00ebn. Ai ishte t\u00ebrhequr edhe nga krijimi e t\u00eb ashtuquajtur\u00ebs \u2018diktatur\u00eb e proletariatit\u2019 \u2014 ku klasa pun\u00ebtore mban pushtet politik dhe nacionalizon mjetet e prodhimit.<\/span><\/p>\n

Duke ndjekur hapat e tyre, Hoxha p\u00ebrqafoi nj\u00eb ekonomi t\u00eb centralizuar ku industria dhe aktivitetet e tjera ekonomike ishin pron\u00eb e shtetit. Marksizmi-Leninizmi u m\u00ebsua n\u00eb shkollat shqipe, nd\u00ebrsa bustet e Stalinit u ngrit\u00ebn n\u00eb shum\u00eb qytete.<\/span><\/p>\n

Brenda nj\u00eb periudhe t\u00eb shkurt\u00ebr kohore, Hoxha u b\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsi absolut i Partis\u00eb Komuniste (m\u00eb von\u00eb u quajt Partia e Pun\u00ebs) dhe i Shqip\u00ebris\u00eb. Gjat\u00eb kat\u00ebr dekadave t\u00eb tij n\u00eb pushtet, ai p\u00ebrndoqi dhe eliminoi mizorisht \u00e7do kund\u00ebrshtar politik t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ose imagjinar.<\/span><\/p>\n

Komunizmi shqiptar u nd\u00ebrtua mbi kultin e nj\u00eb diktatori.<\/span><\/p>\n

Regjimi Hoxha krijoi shqiptar\u00ebt e izoluar nga bota tjet\u00ebr dhe i dha fund jo vet\u00ebm lirive t\u00eb tyre politike por edhe atyre personale. Njer\u00ebzit do t\u00eb burgoseshin dhe familjet e tyre do t\u00eb d\u00ebboheshin n\u00eb qendrat e internimit. Askush nuk ishte imun.<\/span><\/p>\n

N\u00eb 46 vitet e ekzistenc\u00ebs s\u00eb tij, regjimi shp\u00ebrnguli mbi 30,000 shqiptar\u00eb n\u00eb kampe pune dhe zona internimi. Rreth 18,000 t\u00eb tjer\u00eb u burgos\u00ebn p\u00ebr arsye politike dhe 6.000 u ekzekutuan, shum\u00eb prej t\u00eb cil\u00ebve pa gjyq. Sot ka m\u00eb shum\u00eb se 4,000 njer\u00ebz ende t\u00eb zhdukur \u2014 shum\u00eb prej t\u00eb cil\u00ebve mendohet se jan\u00eb varrosur n\u00eb varre masive.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

P\u00ebr t\u00eb konsoliduar regjimin e dhunsh\u00ebm, Partia krijoi nj\u00eb makin\u00eb t\u00eb sofistikuar t\u00eb p\u00ebrhapjes s\u00eb propagand\u00ebs, e nxitur nga lart\u00ebsimi i udh\u00ebheq\u00ebsit t\u00eb saj, Hoxha.<\/span><\/p>\n

Radio, gazetat dhe televizioni do ta p\u00ebrshkruanin at\u00eb si \u201ckomandantin legjendar\u201d i cili po nd\u00ebrtonte nj\u00eb Shqip\u00ebri t\u00eb re dhe m\u00eb t\u00eb mir\u00eb, frym\u00ebzuar nga ideologjia marksiste-leniniste.<\/span><\/p>\n

Ide t\u00eb tilla si nevoja p\u00ebr t\u00eb eliminuar klasat n\u00eb shoq\u00ebri, nevoja p\u00ebr t\u2019u dh\u00ebn\u00eb t\u00eb gjith\u00ebve t\u00eb nj\u00ebjtat shanse dhe nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb sigurt, dhe nevoja p\u00ebr t\u00eb mbrojtur vendin nga armiqt\u00eb e huaj, ve\u00e7an\u00ebrisht nga Per\u00ebndimi \u201ci lig\u201d, u p\u00ebrdor\u00ebn p\u00ebr t\u00eb justifikuar dhun\u00ebn.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrjet\u00ebsimi i trash\u00ebgimis\u00eb s\u00eb Hoxh\u00ebs<\/strong><\/span><\/p>\n

Hoxha ishte n\u00eb ball\u00eb t\u00eb p\u00ebrpjekjeve p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar kultin e tij t\u00eb individit. Ai shkroi gjithsej 71 libra \u2014 13 prej t\u00eb cil\u00ebve me kujtime \u2014 duke falsifikuar dhe shtremb\u00ebruar shum\u00eb element\u00eb t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij dhe historis\u00eb s\u00eb vendit. Burimet alternative t\u00eb informacionit thjesht nuk ishin t\u00eb disponueshme.<\/span><\/p>\n

Fiksimi i tij me pushtetin pa rival\u00eb \u00e7oi n\u00eb armiq\u00ebsi t\u00eb pashembullt ndaj fes\u00eb. Imam\u00ebt, prift\u00ebrinjt\u00eb dhe udh\u00ebheq\u00ebsit e tjer\u00eb shpirt\u00ebror\u00eb u burgos\u00ebn dhe u vran\u00eb.<\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 1967, Hoxha u b\u00ebri thirrje shqiptar\u00ebve t\u00eb marrin nj\u00eb q\u00ebndrim kund\u00ebr fes\u00eb dhe dhjet\u00ebra mij\u00ebra prej tyre u bind\u00ebn duke shkat\u00ebrruar m\u00eb shum\u00eb se 2,000 objekte t\u00eb kultit n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb. <\/span><\/p>\n

Xhamit\u00eb dhe teqet\u00eb, kishat ortodokse dhe katolike u vandalizuan dhe u shnd\u00ebrruan n\u00eb zyra t\u00eb propagand\u00ebs komuniste, qendra kulturore ose depo. N\u00eb vitin 1976, praktikimi i fes\u00eb u ndalua nga Kushtetuta dhe komunist\u00ebt krenoheshim p\u00ebr krijimin e atij q\u00eb u quajt \u201cvendi i par\u00eb ateist n\u00eb bot\u00eb\u201d.<\/span><\/p>\n

N\u00eb prill 1985, Hoxha vdiq n\u00eb mosh\u00ebn 77-vje\u00e7are pas nd\u00ebrlikimeve t\u00eb shkaktuara nga s\u00ebmundja e diabetit. Megjithat\u00eb, Partia ishte e p\u00ebrgatitur t\u00eb shp\u00ebtonte pushtetin q\u00eb ai kishte akumuluar. Ata e ndjenin se kulti i Hoxh\u00ebs nuk duhet t\u00eb p\u00ebrfundonte me jet\u00ebn e tij dhe p\u00ebr ta mbajtur at\u00eb gjall\u00eb u p\u00ebrdor\u00ebn mjete t\u00eb reja.<\/span><\/p>\n

Piktori dhe arkitekti Maks Velo u akuzua p\u00ebr p\u00ebrhapje t\u00eb propagand\u00ebs p\u00ebrmes artit dhe u burgos p\u00ebr 10 vjet n\u00eb periudh\u00ebn komuniste n\u00eb vitin 1978 kur ishte 43 vjec. Ai nd\u00ebrroj jet\u00eb k\u00ebt\u00eb muaj n\u00eb mosh\u00ebn 85 vjec, por u intervistua nga Al Jazeera p\u00ebrpara vdekjes, ku shpjegoj se komunist\u00ebt u mb\u00ebshtet\u00ebn n\u00eb artet pamore n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb p\u00ebrjet\u00ebsonin trash\u00ebgimin\u00eb e udh\u00ebheq\u00ebsit t\u00eb tyre t\u00eb ndjer\u00eb.<\/span><\/p>\n

\u201cPas vdekjes s\u00eb Hoxh\u00ebs u k\u00ebrkua q\u00eb artist\u00ebt t\u00eb krijojnin buste, statuja dhe p\u00ebrmendore q\u00eb portretizonin diktatorin. K\u00ebto krijime kishin p\u00ebr q\u00ebllim t\u00eb lart\u00ebsonin m\u00eb tej kultin e tij dhe karakterizoheshin nga falsiteti, mania e madh\u00ebshtis\u00eb dhe mungesa e sensit artistik\u201d,<\/em> thot\u00eb ai.<\/span><\/p>\n

P\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb, artist\u00ebt vendas u kthyen n\u00eb \u201cmjete t\u00eb propagand\u00ebs dhe u zhvesh\u00ebn nga shqisat e v\u00ebrteta artistike, k\u00ebshtu q\u00eb ata mbet\u00ebn n\u00eb dispozicion t\u00eb regjimit dhe i sh\u00ebrbenin q\u00ebllimeve t\u00eb tij politike\u201d, shton ai.<\/span><\/p>\n

Shum\u00eb shpejt statujat e Hoxh\u00ebs u ngrit\u00ebn n\u00eb sheshet dhe hyrjet e institucioneve t\u00eb qyteteve kryesore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Bustet u p\u00ebrdor\u00ebn p\u00ebr t\u00eb dekoruar \u00e7do zyr\u00eb t\u00eb shtetit dhe kopjet e tyre gjendeshin edhe n\u00eb dhomat e ndenjes t\u00eb shqiptar\u00ebve t\u00eb zakonsh\u00ebm.<\/span><\/p>\n

Projekte m\u00eb ambicioze u nd\u00ebrmorr\u00ebn n\u00eb qytetin e lindjes s\u00eb Hoxh\u00ebs n\u00eb Gjirokast\u00ebr dhe kryeqytetin e Tiran\u00ebs. Nj\u00eb monument, me nj\u00eb statuj\u00eb t\u00eb Hoxh\u00ebs i ulur n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb tij, u nd\u00ebrtua n\u00eb nj\u00eb tarrac\u00eb panoramike n\u00eb hyrje t\u00eb Gjirokastr\u00ebs. P\u00ebr nd\u00ebrtimin e tij u p\u00ebrdor\u00ebn rreth 80 ton\u00eb mermer t\u00eb ardhur nga Italia. Pas r\u00ebnies s\u00eb komunizmit m\u00eb 1991, memoriali u shkat\u00ebrrua.<\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 1988, nj\u00eb statuj\u00eb 12 metra e gjat\u00eb e Hoxh\u00ebs u ngrit n\u00eb sheshin kryesor te Tiran\u00ebs \u2018Sk\u00ebrderbej\u2019. Po at\u00eb vit u hap\u00ebn dyert e Piramid\u00ebs, nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb masive p\u00ebrkrah bulevardit kryesor t\u00eb Tiran\u00ebs e parashikuar t\u00eb strehonte nj\u00eb muze p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrkujtuar jet\u00ebn e diktatorit. Piramida mbetet nj\u00eb nga nd\u00ebrtesat m\u00eb ikonike t\u00eb kryeqytetit shqiptar edhe sot e k\u00ebsaj dite.<\/span><\/p>\n

R\u00ebnia<\/strong><\/span><\/p>\n

Si pjes\u00eb e nj\u00eb p\u00ebrpjekjeje t\u00eb p\u00ebrgjithshme p\u00ebr t\u00eb mbajtur gjall\u00eb kultin e diktatorit, menj\u00ebher\u00eb pas vdekjes s\u00eb Hoxh\u00ebs, Universiteti i Tiran\u00ebs mori emrin e tij. Ironikisht, n\u00eb dhjetor 1990 student\u00ebt e k\u00ebtij universiteti u b\u00ebn\u00eb t\u00eb par\u00ebt q\u00eb protestuan kund\u00ebr regjimit, duke dal\u00eb n\u00eb rrug\u00eb me brohoritje p\u00ebr \u2018liri dhe demokraci\u2019 \u2014 fjal\u00eb t\u00eb pad\u00ebgjuara n\u00eb vend prej gati nj\u00eb gjysm\u00eb shekulli.<\/span><\/p>\n

Protestat e tyre masive hap\u00ebn rrug\u00ebn p\u00ebr pluralizmin politik dhe Partia Demokratike e Shqip\u00ebris\u00eb u formua n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin muaj.<\/span><\/p>\n

Megjithat\u00eb, n\u00eb shkurt 1991, student\u00ebt rifilluan protestat e tyre, k\u00ebt\u00eb her\u00eb duke k\u00ebrkuar heqjen e simboleve komuniste, duke filluar me emrin \u201cEnver Hoxha\u201d nga universiteti i tyre. P\u00ebrball\u00eb refuzimit t\u00eb autoriteteve p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb k\u00ebt\u00eb, 726 prej tyre filluan nj\u00eb grev\u00eb urie m\u00eb 18 shkurt.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Blendi Gonxhja, n\u00eb at\u00eb koh\u00eb nj\u00eb student rebel 21-vje\u00e7ar i Universitetit t\u00eb Arteve, drejtoi k\u00ebt\u00eb grev\u00eb historike. Rezistenca e tyre krijoi nj\u00eb solidaritet t\u00eb madh me qindra mij\u00ebra student\u00eb dhe qytetar\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb vendin q\u00eb protestuan n\u00eb mb\u00ebshtetje t\u00eb tyre.<\/span><\/p>\n

\u201cMb\u00ebshtetja popullore p\u00ebr grev\u00ebn e student\u00ebve u rrit shpejt dhe u b\u00eb aq e madhe sa p\u00ebrfshiu rrug\u00ebt e Tiran\u00ebs dhe \u00e7oi n\u00eb nj\u00eb tubim masiv n\u00eb sheshin \u201cSkenderbej\u201d. Zem\u00ebrimi i tyre u b\u00eb i pamundur t\u00eb kontrollohej\u201d,<\/em> kujton Gonxhja.<\/span><\/p>\n

Qytetar\u00ebt kishin vendosur t\u00eb hiqnin vet\u00eb simbolet komuniste. Qindra mij\u00ebra prej tyre q\u00eblluan me zem\u00ebrim statuj\u00ebn 12 metra t\u00eb lart\u00eb t\u00eb Hoxh\u00ebs n\u00eb k\u00ebt\u00eb shesh, hodh\u00ebn nj\u00eb kavo rreth qaf\u00ebs dhe e t\u00ebrhoq\u00ebn posht\u00eb mes nj\u00eb entuziazmi t\u00eb shfrenuar nga turma.<\/span><\/p>\n

Pas nj\u00eb kohe, turma e zvarriti statuj\u00ebn p\u00ebr dy kilometra deri n\u00eb dyert e nd\u00ebrtes\u00ebs ku student\u00ebt po mbanin grev\u00ebn e uris\u00eb.<\/span><\/p>\n

\u201cAta na soll\u00ebn statuj\u00ebn n\u00eb k\u00ebmb\u00ebt tona, ishte e pabesueshme. Mesazhi ishte i qart\u00eb: demokracia nuk mund t\u00eb rritet n\u00ebn hijen e kultit t\u00eb diktatorit\u201d,<\/em> thot\u00eb Gonxhja.<\/span><\/p>\n

At\u00eb nat\u00eb, autoritetet mor\u00ebn vendimin p\u00ebr heqjen e emrit t\u00eb Enver Hoxh\u00ebs nga universiteti. 20 shkurti hyri n\u00eb librat e historis\u00eb dhe n\u00eb vitin 2010 kjo dat\u00eb u shpall dita e p\u00ebrkujtimit p\u00ebr viktimat e krimeve t\u00eb komunizmit.<\/span><\/p>\n

Nd\u00ebrkoh\u00eb, vite m\u00eb von\u00eb, nj\u00eb pjes\u00eb e bronzit nga statuja e Hoxh\u00ebs n\u00eb Tiran\u00eb u shit n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb private nga nj\u00eb skulptor shqiptar tek nj\u00eb koleg gjerman. Pjesa e bronzit u rivendos n\u00eb nj\u00eb statuj\u00eb t\u00eb vog\u00ebl t\u00eb fizikantit gjerman Georg Christoph Lichtenberg, e cila tani q\u00ebndron n\u00eb nj\u00eb treg n\u00eb qytetin G\u00f6ttingen.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrballja me t\u00eb kaluar\u00ebn<\/strong><\/span><\/p>\n

N\u00eb Labinot, fshatar\u00ebt jan\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr krimet e komunizmit dhe ndjejn\u00eb keqardhje p\u00ebr dhimbjen q\u00eb u \u00ebsht\u00eb dashur t\u00eb durojn\u00eb shum\u00eb nga bashkatdhetar\u00ebt e tyre. Etja e tyre p\u00ebr t\u00eb ringjallur nj\u00eb sht\u00ebpi t\u00eb pushtuar nga kujtimet e nj\u00eb t\u00eb kaluare t\u00eb palavdishme ndjehet m\u00eb shum\u00eb si nj\u00eb homazh p\u00ebr jet\u00ebn e tyre t\u00eb mir\u00eb n\u00ebn regjim.<\/span><\/p>\n

N\u00eb at\u00eb koh\u00eb, komunizmi e ktheu fshatin e larg\u00ebt n\u00eb nj\u00eb qend\u00ebr me reputacion ku njer\u00ebzit kishin pun\u00eb t\u00eb sigurta, shkolla, kujdes sh\u00ebndet\u00ebsor, muze dhe mij\u00ebra vizitor\u00eb \u00e7do vit, thon\u00eb ata.<\/span><\/p>\n

Shefqet Burraj, 62 vje\u00e7, kujton at\u00eb koh\u00eb me entuziaz\u00ebm, por entuziazmi i fashitet shpejt kur flet p\u00ebr t\u00eb tashmen.<\/span><\/p>\n

\u201cRrug\u00ebt q\u00eb t\u00eb \u00e7ojn\u00eb k\u00ebtu jan\u00eb duke u shkat\u00ebrruar; ne nuk kemi par\u00eb ndonj\u00eb investim infrastrukturor n\u00eb k\u00ebto tre dekada, autoritetet duket se kan\u00eb harruar ekzistenc\u00ebn ton\u00eb. F\u00ebmij\u00ebt tan\u00eb duhet t\u00eb emigrojn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb sigurojn\u00eb jetes\u00ebn\u201d<\/em>, ankohet ai.<\/span><\/p>\n

Por ndjenja e nostalgjis\u00eb e shprehur nga disa p\u00ebr \u201cjet\u00ebn e tyre t\u00eb sigurt n\u00ebn komuniz\u00ebm\u201d shkakton dhimbje dhe hap plag\u00eb p\u00ebr shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb.<\/span><\/p>\n

Uran Kostreci, nj\u00eb poet 82-vje\u00e7ar q\u00eb kaloi 20 vite n\u00eb burgjet e regjimit sepse tentoi t\u00eb arratisej nga vendi, mendon se krimet komuniste nuk u d\u00ebnuan kurr\u00eb plot\u00ebsisht n\u00eb Shqip\u00ebri dhe njer\u00ebzit q\u00eb i urdh\u00ebruan nuk mbajt\u00ebn p\u00ebrgjegj\u00ebsi.<\/span><\/p>\n

\u201cGjyqet n\u00eb fillim t\u00eb viteve \u201990 ndaj zyrtar\u00ebve t\u00eb lart\u00eb t\u00eb regjimit ishin nj\u00eb fars\u00eb dhe askush nuk u d\u00ebnua [p\u00ebr] m\u00eb shum\u00eb se pes\u00eb vite. Lustracioni nuk u zbatua kurr\u00eb plot\u00ebsisht dhe askush nga arkitekt\u00ebt e k\u00ebtij regjimi \u00e7njer\u00ebzor nuk shfaqi kurr\u00eb shenja pendimi\u201d<\/em>, thot\u00eb ai.<\/span><\/p>\n

Midis viteve 1993 dhe 1994, mbi 20 ish-zyrtar\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb Partis\u00eb s\u00eb Pun\u00ebs, p\u00ebrfshir\u00eb dhe t\u00eb ven\u00eb e diktatorit, Nexhmije Hoxha, u akuzuan p\u00ebr korrupsion dhe keqp\u00ebrdorim t\u00eb fondeve publike. Edhe pse ata u faj\u00ebsuan dhe u d\u00ebnuan nga tre deri n\u00eb 11 vite burg, gjykatat e apelit ul\u00ebn d\u00ebnimet e tyre dhe asnj\u00eb nuk mbeti n\u00eb burg p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se pes\u00eb vite. Nexhmije Hoxha doli nga burgu n\u00eb janar t\u00eb vitit 1997.<\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 1996, nj\u00eb grup tjet\u00ebr, i cili p\u00ebrfshinte pasardh\u00ebsin e Hoxh\u00ebs si kryetar t\u00eb Partis\u00eb, Ramiz Alia, u p\u00ebrball me gjyq p\u00ebr krime kund\u00ebr njer\u00ebzimit, p\u00ebrfshir\u00eb akuzat p\u00ebr gjenocid. Edhe pse disa u shpall\u00ebn fajtor\u00eb, nj\u00eb vit m\u00eb von\u00eb gjykata e apelit i anuloi d\u00ebnimet dhe i liroi.<\/span><\/p>\n

N\u00eb vitin 2016, Shqip\u00ebria themeloi Autoritetin p\u00ebr Informimin mbi Dokumentet e ish-Sigurimit t\u00eb Shtetit me q\u00ebllim t\u00eb mbledhjes dhe deklasifikimit t\u00eb dosjeve t\u00eb sh\u00ebrbimit sekret t\u00eb epok\u00ebs komuniste, \u2018Sigurimi\u2019, dhe p\u00ebr t\u2019iu v\u00ebn\u00eb n\u00eb dispozicion atyre q\u00eb u spiunuan dhe publikut t\u00eb gjer\u00eb.<\/span><\/p>\n

Sigurimi ishte nj\u00eb struktur\u00eb fam\u00ebkeqe dhe frik\u00ebndjell\u00ebse q\u00eb kishte n\u00eb dispozicion 15,000 bashk\u00ebpun\u00ebtor\u00eb t\u00eb angazhuar plot\u00ebsisht p\u00ebr t\u00eb spiunuar k\u00ebdo q\u00eb konsiderohet i dyshimt\u00eb, i ndihmuar edhe nga nj\u00eb rrjet i madh vullnetar\u00ebsh.<\/span><\/p>\n

Mij\u00ebra persona q\u00eb u p\u00ebrndoq\u00ebn kan\u00eb k\u00ebrkuar tashm\u00eb t\u00eb rimarrin dosjet e tyre, nd\u00ebrsa t\u00eb tjer\u00eb kan\u00eb p\u00ebrjetuar tronditje t\u00eb madhe kur kan\u00eb m\u00ebsuar se miqt\u00eb dhe t\u00eb af\u00ebrmit e tyre dikur i kan\u00eb spiunuar p\u00ebr llogari t\u00eb Sigurimit.<\/span><\/p>\n

\u2018Nj\u00eb gabim historik\u2019<\/strong><\/span><\/p>\n

Poeti dhe ish-i burgosuri Kostreci e konsideron hapjen e dosjeve si nj\u00eb hap pozitiv drejt s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs; megjith\u00ebse, si shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb, ai beson se ky proces filloi shum\u00eb von\u00eb.<\/span><\/p>\n

Ai u flet nx\u00ebn\u00ebsve t\u00eb shkollave t\u00eb mesme p\u00ebr komunizmin n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb ish-selin\u00eb e Sigurimit, e kthyer tashm\u00eb n\u00eb nj\u00eb muze, nj\u00eb her\u00eb n\u00eb jav\u00eb.<\/span><\/p>\n

\u201cAta jan\u00eb t\u00eb zgjuar dhe t\u00eb etur p\u00ebr t\u00eb m\u00ebsuar, por p\u00ebr fat t\u00eb keq ata din\u00eb shum\u00eb pak p\u00ebr at\u00eb koh\u00eb. Kurrikulat shkollore kurr\u00eb nuk kan\u00eb shpjeguar plot\u00ebsisht mizorit\u00eb q\u00eb kan\u00eb ndodhur dhe m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja ndikimin q\u00eb ato pat\u00ebn te shqiptar\u00ebt\u201d,<\/em> thot\u00eb Kostreci.<\/span><\/p>\n

Blendi Gonxhja, tashme nj\u00eb zyrtar i shtetit, beson se deri m\u00eb sot vendi nuk ka reflektuar n\u00eb gjith\u00e7ka q\u00eb shkoi keq gjat\u00eb sundimit komunist, dhe thot\u00eb se shoq\u00ebris\u00eb shqiptare i mungon vet\u00ebdija p\u00ebr \u00e7mimin real q\u00eb \u00ebsht\u00eb paguar p\u00ebr \u201cat\u00eb gabim historik\u201d.<\/span><\/p>\n

Ai mendon se p\u00ebr rrjedhoj\u00eb shum\u00eb nga problemet e s\u00eb kaluar\u00ebs u rishfaq\u00ebn edhe pse sistemi ishte rr\u00ebzuar.<\/span><\/p>\n

\u201cNdryshimi i sistemit nuk solli vlerat demokratike q\u00eb njer\u00ebzit prisnin. Si n\u00eb koh\u00ebn e vjet\u00ebr, k\u00ebto tre dekada u karakterizuan nga dhuna dhe shkelja e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut; diskriminimi politik dhe hakmarrja; bashkimi i partis\u00eb me shtetin dhe shum\u00eb m\u00eb tep\u00ebr\u201d<\/em>, thot\u00eb ai.<\/span><\/p>\n

P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, njer\u00ebzit q\u00eb kishin kontribuar n\u00eb disa nga aspektet m\u00eb kriminale t\u00eb regjimit t\u00eb kaluar u kthyen n\u00eb zyrat shtet\u00ebrore, p\u00ebrfshir\u00eb Parlamentin e Shqip\u00ebris\u00eb.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Blerina Gjoka, drejtoresha e fondacionit \u2018Kujto\u2019 q\u00eb arkivon krimet e komunizmit, thot\u00eb se \u201c\u00ebsht\u00eb e turpshme q\u00eb ata q\u00eb p\u00ebrndoq\u00ebn njer\u00ebz t\u00eb pafajsh\u00ebm vazhduan t\u00eb kishin nj\u00eb rol aktiv n\u00eb jet\u00ebn publike t\u00eb vendit, megjith\u00ebse [ata] kurr\u00eb nuk k\u00ebrkuan falje\u201d.<\/span><\/p>\n

Megjith\u00ebse komunizmi n\u00eb Shqip\u00ebri ishte nj\u00eb nga m\u00eb t\u00eb ashprit n\u00eb Evrop\u00ebn Lindore, duke l\u00ebn\u00eb nj\u00eb gjurm\u00eb t\u00eb gjat\u00eb mjerimi dhe dhjet\u00ebra mij\u00ebra vdekje, shfaqja publike e simboleve t\u00eb tij nuk u ndalua kurr\u00eb.<\/span><\/p>\n

Kostreci has \u00e7do dit\u00eb fotografi t\u00eb diktatorit dhe miqve t\u00eb tij komunist\u00eb, rrug\u00eb dhe shkolla q\u00eb mbanin emrat e persekutor\u00ebve t\u00eb miqve t\u00eb tij, dhe p\u00ebrpjekjet e vazhdueshme p\u00ebr t\u00eb rishikuar historin\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb s\u00eb kaluar\u00ebs s\u00eb dhimbshme t\u00eb vendit.<\/span><\/p>\n

Diku tjet\u00ebr, grupe t\u00eb t\u00eb ashtuquajturve \u2018nostalgjik\u00ebt\u2019 komunist\u00eb p\u00ebrkujtojn\u00eb ngjarje si Dita e D\u00ebshmor\u00ebve ose data e lindjes s\u00eb Hoxh\u00ebs, duke mbajtur fotografi t\u00eb diktatorit dhe simbole komuniste si yje t\u00eb kuq me pes\u00eb cepa.<\/span><\/p>\n

Filmat e vjet\u00ebr q\u00eb lavd\u00ebrojn\u00eb komunizmin ende transmetohen n\u00eb televizion, nd\u00ebrsa n\u00eb internet, jan\u00eb t\u00eb shumta faqet dhe forumet q\u00eb adhurojn\u00eb trash\u00ebgimin\u00eb e Hoxh\u00ebs.<\/span><\/p>\n

N\u00eb Labinot, Sabirja nuk e di se sa koh\u00eb do t\u00eb duhet t\u00eb kujdeset p\u00ebr statuj\u00ebn e Hoxh\u00ebs, nd\u00ebrsa pret q\u00eb shteti ta marr\u00eb at\u00eb. Por ajo \u00ebsht\u00eb e vendosur q\u00eb rregullisht t\u00eb ngjitet n\u00eb shpatin e pjerr\u00ebt me balt\u00eb p\u00ebr t\u2019u kujdesur p\u00ebr statuj\u00ebn p\u00ebr sa koh\u00eb t\u00eb mundet.<\/span><\/p>\n

\u201cParadoksalisht, n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb e sotme mund t\u00eb nderosh haptazi nj\u00eb regjim kriminal, por nuk ka asnj\u00eb memorial p\u00ebr t\u00eb nderuar viktimat e tij\u201d<\/em>, thot\u00eb Gjoka.<\/span><\/p>\n

\u201cDeri m\u00eb sot, familjet e t\u00eb p\u00ebrndjekurve nuk kan\u00eb ende nj\u00eb vend ku t\u00eb vendosin lule n\u00eb kujtim t\u00eb vuajtjeve t\u00eb tyre\u201d.<\/em><\/span><\/p>\n

VINI RE<\/strong><\/span>: Ky material \u00ebsht\u00eb pron\u00ebsi intelektuale e Medium<\/span><\/a><\/span><\/p>\n

*<\/strong><\/span>Shkrimi origjinal:<\/span> https:\/\/www.aljazeera.com\/indepth\/features\/holding-hoxha-guarding-statue-communist-albania-200501133506686.html<\/a><\/span><\/em><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"

N\u00eb bodrumin e nj\u00eb muzeu t\u00eb vjet\u00ebr n\u00eb nj\u00eb fshat n\u00eb Shqip\u00ebri, nj\u00eb grua 78-vje\u00e7are ruan mbetjen e fundit t\u00eb nj\u00eb diktatori. Nga Fatjona Mejdini p\u00ebr Al Jazeera Labinot dhe Tiran\u00eb, Shqip\u00ebri \u2014 Sabire Plaku dyshon p\u00ebr \u00e7do t\u00eb huaj q\u00eb v\u00eb k\u00ebmb\u00eb n\u00eb fshatin e saj t\u00eb larg\u00ebt, Labinot, n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb e mesme. N\u00ebse […]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":51,"featured_media":376329,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65,13],"tags":[],"class_list":["post-376328","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme","category-te-fundit"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/376328","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=376328"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/376328\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/376329"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=376328"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=376328"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=376328"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}