{"id":362719,"date":"2020-03-24T07:34:58","date_gmt":"2020-03-24T06:34:58","guid":{"rendered":"https:\/\/hashtag.al\/?p=362719"},"modified":"2020-03-24T07:36:47","modified_gmt":"2020-03-24T06:36:47","slug":"semundjet-qe-rendojne-shqiptaret-duhet-te-kene-me-shume-kujdes-nga-covid-19","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2020\/03\/24\/semundjet-qe-rendojne-shqiptaret-duhet-te-kene-me-shume-kujdes-nga-covid-19\/","title":{"rendered":"S\u00ebmundjet q\u00eb r\u00ebndojn\u00eb shqiptar\u00ebt, duhet t\u00eb ken\u00eb m\u00eb shum\u00eb kujdes nga Covid-19","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/spital.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-362722\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/spital.jpg\" alt=\"\" width=\"800\" height=\"450\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/spital.jpg 800w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/spital-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/spital-768x432.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ashtu si shumica e vendeve europiane, barra e s\u00ebmundjeve n\u00eb Shqip\u00ebri anon m\u00eb s\u00eb shumti nga \u00e7rregullimet e aparatit t\u00eb qarkullimit t\u00eb gjakut dhe tumoret.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Sipas t\u00eb dh\u00ebnave zyrtare t\u00eb INSTAT, n\u00eb vitin 2018 k\u00ebto dy s\u00ebmundje ishin p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr 70 p\u00ebr qind t\u00eb vdekjeve n\u00eb vend. Duke qen\u00eb se k\u00ebto dy s\u00ebmundje kan\u00eb p\u00ebrhapje gjithnj\u00eb e n\u00eb rritje, mjeket sugjerojn\u00eb q\u00eb t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb kujdessh\u00ebm ndaj Covid 19. Statistikat q\u00eb ka prodhuar Kina dhe Italia tregojn\u00eb se t\u00eb vdekurit nga Covid-19 m\u00eb s\u00eb shumti vuanin nga k\u00ebto s\u00ebmundje.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb vitin 2018, numri i vdekjeve t\u00eb regjistruara n\u00eb Shqip\u00ebri \u00ebsht\u00eb 21.804, duke sh\u00ebnuar 428 vdekje m\u00eb pak se n\u00eb vitin paraardh\u00ebs me nj\u00eb ulje prej 1,9 %. Numri mesatar i vdekjeve natyrore \u00e7do dit\u00eb \u00ebsht\u00eb rreth 60.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Vdekjet nga grup s\u00ebmundja \u201cAparati i qarkullimit t\u00eb gjakut\u201d z\u00ebn\u00eb 53,2 % t\u00eb vdekjeve gjithsej. Ky grup s\u00ebmundje vazhdon t\u00eb jet\u00eb shkaku kryesor i vdekjeve, me nj\u00eb nivel vdekshm\u00ebrie 404,7 p\u00ebr 100 mij\u00eb banor\u00eb dhe krahasuar me vitin paraardh\u00ebs ka nj\u00eb ulje prej 2,7 %. N\u00eb vitin 2018 nd\u00ebrruan jet\u00eb rreth 11.6 mij\u00eb persona nga kjo s\u00ebmundje, ose rreth 32 n\u00eb dit\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Brenda grup s\u00ebmundjes t\u00eb \u201cAparatit t\u00eb qarkullimit t\u00eb gjakut\u201d p\u00ebrqindjen m\u00eb t\u00eb lart\u00eb e z\u00eb vdekshm\u00ebria nga \u201cS\u00ebmundje t\u00eb en\u00ebve t\u00eb trurit\u201d me 31,7 %, \u201cS\u00ebmundjeve kronike t\u00eb zemr\u00ebs\u201d me 27,2 % dhe \u201cS\u00ebmundjet ishemike t\u00eb zemr\u00ebs\u201d me 24,3 %.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Vdekjet nga grup s\u00ebmundja \u201cTumore\u201d z\u00ebn\u00eb 16,9 % t\u00eb vdekjeve gjithsej, duke u renditur si grupi i dyt\u00eb kryesor referuar numrit t\u00eb vdekjeve t\u00eb shkaktuara. N\u00eb vitin 2018 nd\u00ebrruan jet\u00eb 3,695 persona nga kjo s\u00ebmundje, ose rreth 10 n\u00eb dit\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Niveli i vdekshm\u00ebris\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb grup s\u00ebmundjesh \u00ebsht\u00eb 128,9 p\u00ebr 100 mij\u00eb banor\u00eb dhe ka nj\u00eb rritje prej 1,4 % krahasuar me vitin 2017. N\u00eb grupin \u201cTumore\u201d p\u00ebrqindjen m\u00eb t\u00eb lart\u00eb e z\u00eb n\u00ebngrupi \u201cTumore t\u00eb aparatit t\u00eb tretjes\u201d, me 34,5 % dhe n\u00ebngrupi \u201cTumore t\u00eb aparatit t\u00eb frym\u00ebmarrjes\u201d me 24,1 %.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Vdekjet nga grup s\u00ebmundja \u201cSimptoma, shenja dhe s\u00ebmundje t\u00eb pap\u00ebrcaktuara mir\u00eb\u201d, sh\u00ebnon nj\u00eb rritje prej 3,4 %, krahasuar me vitin 2017. N\u00eb k\u00ebt\u00eb grup, 50,0 % t\u00eb rasteve e z\u00ebn\u00eb vdekjet mbi mosh\u00ebn 84 vje\u00e7 dhe shkaku specifik i vdekjes \u201cVdekje nga pleq\u00ebria\u201d z\u00eb 97,2 % t\u00eb vdekjeve n\u00eb k\u00ebt\u00eb grup.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb Itali, sipas Institutit sh\u00ebndet\u00ebsor Italian (ISS), s\u00ebmundjet e v\u00ebrejtura n\u00eb mesin e pacient\u00ebve q\u00eb vdiq\u00ebn nga koronavirusi shpesh jan\u00eb t\u00eb shumta. T\u00eb dh\u00ebnat jan\u00eb studuar n\u00eb n\u00eb 268 nga 1016 t\u00eb ndjer\u00eb (26.4% e kampionit s\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm). Numri mesatar i patologjive t\u00eb v\u00ebrejtura n\u00eb k\u00ebt\u00eb popullat\u00eb \u00ebsht\u00eb 2.7 (mesatarja 2, Devijimi Standard 1.5). N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, 3 pacient\u00eb (1.1% t\u00eb kampionit) kishin 0 patologji, 7 (26.1%) kishin 1 patologji, 69 kishin 2 patologji (25.7%) dhe 126 (47.0%) kishin 3 ose m\u00eb shum\u00eb patologji.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">Shqiptar\u00ebt kan\u00eb barr\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb s\u00ebmundjes, Koronavirusi i rrezikon<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Me gjith\u00eb mang\u00ebsit\u00eb n\u00eb statistikat e treguesve t\u00eb sh\u00ebndetit t\u00eb popullat\u00ebs, trendi tregon p\u00ebr rritje t\u00eb shpejt\u00eb t\u00eb s\u00ebmundjeve t\u00eb zemr\u00ebs, tumoreve, diabetit etj., gjat\u00eb viteve t\u00eb fundit, teksa ekspert\u00ebt lajm\u00ebrojn\u00eb p\u00ebr nj\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsim t\u00eb m\u00ebtejsh\u00ebm n\u00eb vitet e ardhshme si rezultat i plakjes t\u00eb popullat\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">T\u00eb dh\u00ebnat nga Instituti i Sh\u00ebndetit Publik q\u00eb u referohen raportimeve spitalore tregojn\u00eb se prevalenca p\u00ebr t\u00eb s\u00ebmur\u00ebt me tumor \u00ebsht\u00eb rritur nga viti 2002 n\u00eb vitin 2014 me mbi 70%.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00ebse n\u00eb vitin 2002, p\u00ebr 10 mij\u00eb banor\u00eb u diagnostikuan 41 persona me s\u00ebmundje tumorale, n\u00eb vitin 2014, t\u00eb diagnostikuarit me k\u00ebt\u00eb s\u00ebmundje ishin 73 persona (p\u00ebr 10 mij\u00eb banor\u00eb) pa p\u00ebrfshir\u00eb diagnozat e v\u00ebna nga qendrat ambulatore. Me mbi 60% jan\u00eb rritur s\u00ebmundjet kardiovaskulare, teksa shihet rritje e s\u00ebmundshm\u00ebris\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjitha llojet e diagnozave.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">T\u00eb dh\u00ebnat nga portali global \u00eb\u00eb\u00eb.healthdata.org tregojn\u00eb se n\u00eb fund t\u00eb 2015-s, shqiptar\u00ebt kishin barr\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb s\u00ebmundjeve n\u00eb rajon, gjithashtu edhe vdekshm\u00ebrin\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb p\u00ebr \u00e7do diagnoz\u00eb. Shqip\u00ebria renditet n\u00eb zon\u00ebn e kuqe p\u00ebr vdekjet e parakohshme, t\u00eb cilat ishin mbi parashikimet.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Vdekshm\u00ebria nga s\u00ebmundja ishemike e zemr\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri \u00ebsht\u00eb m\u00eb e larta n\u00eb rajonin e Europ\u00ebs Juglindore referuar Barr\u00ebs Globale e S\u00ebmundjeve, gjithashtu tumoret jan\u00eb n\u00eb rritje. P\u00ebrpos shifrave t\u00eb frikshme t\u00eb rritjes s\u00eb nivelit t\u00eb s\u00ebmundshm\u00ebris\u00eb, shqiptar\u00ebt kan\u00eb b\u00ebr\u00eb p\u00ebrpara me jet\u00ebgjat\u00ebsin\u00eb. P\u00ebr vitin 2015, jet\u00ebgjat\u00ebsia n\u00eb lindje \u00ebsht\u00eb llogaritur t\u00eb jet\u00eb 76,1 vite p\u00ebr meshkujt dhe 79,7 vite p\u00ebr femrat. N\u00eb vitin 1990, jet\u00ebgjat\u00ebsia p\u00ebr femrat ishte 71 vje\u00e7 dhe p\u00ebr meshkujt 67 vje\u00e7.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por ekspert\u00ebt n\u00eb Institutin e Sh\u00ebndetit Publik pohojn\u00eb se rritja e jet\u00ebgjat\u00ebsis\u00eb lidhet me p\u00ebrmir\u00ebsimin e nivelit t\u00eb jetes\u00ebs n\u00eb popullat\u00ebn shqiptare, por nga ana tjet\u00ebr, rritja e barr\u00ebs s\u00eb s\u00ebmundjeve tregon p\u00ebr nivelin e lart\u00eb t\u00eb pabarazis\u00eb dhe nj\u00eb nivel m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb diagnostikimit. Doktor Petrit Mali, mjek pneumolog, thot\u00eb se p\u00ebr s\u00ebmundjet respiratore q\u00eb jan\u00eb shkaktari i tret\u00eb i vdekjeve n\u00eb bot\u00eb, por edhe n\u00eb Shqip\u00ebri ka avancuar trajtimi, duke e rritur ndjesh\u00ebm jet\u00ebgjat\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb s\u00ebmur\u00ebt e k\u00ebsaj kategorie. Dy dekada m\u00eb par\u00eb, s\u00ebmundjet e mushk\u00ebrive shkaktonin vdekje t\u00eb parakohshme n\u00eb fillimet e mosh\u00ebs s\u00eb tret\u00eb. Por diagnostikimi i hersh\u00ebm dhe avancimi i trajtimit mjek\u00ebsor b\u00ebn sot q\u00eb kjo kategori pacient\u00ebsh t\u00eb ket\u00eb jet\u00ebgjat\u00ebsi shum\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por situata shihet t\u00eb jet\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsuar n\u00eb shtimin e rasteve t\u00eb kancerit. Edmond Gashi, mjek n\u00eb klinik\u00ebn onkologjike n\u00eb QSUT, pohon se vitet e fundit jan\u00eb shtuar rastet tumorale sidomos n\u00eb moshat e reja. Ato tipologji tumoresh q\u00eb ishin karakteristik\u00eb e moshave t\u00eb vjetra, kan\u00eb zbritur te moshat e reja. Femrat gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb po preken nga kanceri i gjirit dhe i uterusit, nd\u00ebrsa meshkujt nga prostata.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Burimet n\u00eb onkologjik pohojn\u00eb se rastet me kancer jan\u00eb dhjet\u00ebfishuar vitet e fundit dhe statistikat nuk jan\u00eb t\u00eb sakta. Shum\u00eb persona operohen dhe diagnostikohen jasht\u00eb, nd\u00ebrsa ka shum\u00eb raste nga Kosova q\u00eb trajtohen n\u00eb Shqip\u00ebri. Por, p\u00ebrpos numrit n\u00eb rritje, mjek\u00ebt jan\u00eb t\u00eb shqet\u00ebsuar se po preket grup mosha e re 20-40 vje\u00e7.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"color: #ff0000;\">VINI RE:<\/span> Ky artikull \u00ebsht\u00eb pron\u00eb intelektuale e <span style=\"color: #0000ff;\"><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.monitor.al\/ja-semundjet-qe-rendojne-shqiptaret-duhet-te-kene-me-shume-kujdes-nga-covid-19\/\">Monitor.al<\/a><\/span><\/span><\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Capture-28.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-362720\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Capture-28.png\" alt=\"\" width=\"487\" height=\"476\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Capture-28.png 487w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Capture-28-300x293.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 487px) 100vw, 487px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/semundjet-burime.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-362721\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/semundjet-burime.jpg\" alt=\"\" width=\"589\" height=\"539\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/semundjet-burime.jpg 589w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/semundjet-burime-300x275.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 589px) 100vw, 589px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Ashtu si shumica e vendeve europiane, barra e s\u00ebmundjeve n\u00eb Shqip\u00ebri anon m\u00eb s\u00eb shumti nga \u00e7rregullimet e aparatit t\u00eb qarkullimit t\u00eb gjakut dhe tumoret. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave zyrtare t\u00eb INSTAT, n\u00eb vitin 2018 k\u00ebto dy s\u00ebmundje ishin p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr 70 p\u00ebr qind t\u00eb vdekjeve n\u00eb vend. Duke qen\u00eb se k\u00ebto dy s\u00ebmundje kan\u00eb p\u00ebrhapje [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":30,"featured_media":362722,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-362719","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/362719","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/30"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=362719"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/362719\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/362722"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=362719"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=362719"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=362719"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}