{"id":353284,"date":"2020-02-13T07:42:03","date_gmt":"2020-02-13T06:42:03","guid":{"rendered":"https:\/\/hashtag.al\/?p=353284"},"modified":"2020-02-13T07:42:32","modified_gmt":"2020-02-13T06:42:32","slug":"koronavirusi-indeksi-i-the-economist-si-renditet-shqiperia-per-kapacitetet-shendetesore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/2020\/02\/13\/koronavirusi-indeksi-i-the-economist-si-renditet-shqiperia-per-kapacitetet-shendetesore\/","title":{"rendered":"Koronavirusi, Indeksi i &#8220;The Economist&#8221;: Si renditet Shqip\u00ebria p\u00ebr kapacitetet sh\u00ebndet\u00ebsore","gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"text"}]},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/koronavirus-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-352559\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/koronavirus-1.jpg\" alt=\"\" width=\"660\" height=\"371\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/koronavirus-1.jpg 660w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/koronavirus-1-300x169.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">Indeksi i sh\u00ebndetit 2019: Shqip\u00ebria renditet e 39 n\u00eb bot\u00eb, n\u00ebn mesataren bot\u00ebrore; m\u00eb dob\u00ebt kapacitet n\u00eb spitale dhe qendra sh\u00ebndet\u00ebsore\u2026<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur sh\u00ebndeti bot\u00ebror po rrezikohet nga p\u00ebrhapja e Koronavirusit, shtetet po b\u00ebjn\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb masa p\u00ebr frenimin e k\u00ebsaj epidemie. Por sa t\u00eb p\u00ebrgatitur jan\u00eb shtetet p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar nj\u00eb pandemi?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">The Economist ka publikuar Indeksin Bot\u00ebror t\u00eb Siguris\u00eb n\u00eb Sh\u00ebndet. Shqip\u00ebria ka sh\u00ebnuar 52.9 pik\u00eb, duke u renditur n\u00eb vendin e 39-t\u00eb nga 195 ekonomi t\u00eb marra n\u00eb shqyrtim. \u00a0P\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar Indeksin e Siguris\u00eb n\u00eb Sh\u00ebndet pik\u00ebt dhe renditja bazohet n\u00eb gjasht\u00eb kategori kryesore: Parandalim, Evidentim t\u00eb s\u00ebmundjes, P\u00ebrgjigje, Sh\u00ebndet, Ligje, dhe Rrezik.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">M\u00eb dob\u00ebt n\u00eb sh\u00ebndet<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Shqip\u00ebria, pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta i ka sh\u00ebnuar n\u00eb kategorin\u00eb e sh\u00ebndetit, me nj\u00eb total prej 35.9 pik\u00eb nga 59 q\u00eb \u00ebsht\u00eb mesatarja bot\u00ebrore p\u00ebr k\u00ebt\u00eb kategori.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb kategorin\u00eb e sh\u00ebndetit hartuesit e indeksit kan\u00eb vler\u00ebsuar indikator\u00eb si kapaciteti i klinikave, spitaleve dhe qendrave sh\u00ebndet\u00ebsore, e cila ka sh\u00ebnuar nd\u00ebr pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta (10.8 nga 100) duke u renditur k\u00ebshtu e 128 n\u00eb bot\u00eb nga 195 vende. Po ashtu ka marr\u00eb zero pik\u00eb p\u00ebr indikatorin mbi praktikat e kontrollit t\u00eb infeksioneve dhe t\u00eb disponueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb mjeteve.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">Evidentimi i s\u00ebmundjes, dob\u00ebt me laborator\u00ebt<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb larta Shqip\u00ebria i ka sh\u00ebnuar n\u00eb kategorin\u00eb e evidentimit t\u00eb s\u00ebmundjeve, me 74.4 pik\u00eb, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb mesatarja bot\u00ebrore \u00ebsht\u00eb 25. P\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar pik\u00ebt p\u00ebr evidentimin e s\u00ebmundjeve hartuesit jan\u00eb bazuar n\u00eb kat\u00ebr indikator\u00eb, por pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta jan\u00eb sh\u00ebnuar n\u00eb sistemin e laborator\u00ebve ku Shqip\u00ebria renditet e 87 nga 195 vende me 58.3 pik\u00eb nga 100 t\u00eb mundshme. Po ashtu ka sh\u00ebnuar pik\u00eb t\u00eb ul\u00ebta n\u00eb indikatorin e v\u00ebzhgimit dhe raportimit n\u00eb koh\u00eb reale, me 45 nga 100 pik\u00eb, apo e renditur n\u00eb vendin e 75.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Por nga ana tjet\u00ebr Shqip\u00ebria ka sh\u00ebnuar pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb larta p\u00ebr forc\u00ebn pun\u00ebtore p\u00ebr situatat epidemike, si dhe integrimin e t\u00eb dh\u00ebnave n\u00eb sektor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm t\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, ku renditet n\u00eb vendin e par\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">Kategoria e rrezikut, dob\u00ebt infrastruktura e p\u00ebrshtatshme<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Edhe pse \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr kategorit\u00eb ku ka sh\u00ebnuar pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb larta, krahasuar me mesataren bot\u00ebrore, Shqip\u00ebria ka arritur vet\u00ebm 55.7 pik\u00eb nga 100 q\u00eb \u00ebsht\u00eb mesatarja e p\u00ebrgjithshme. Pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta jan\u00eb sh\u00ebnuar p\u00ebr indikatorin e infrastruktur\u00ebs s\u00eb p\u00ebrshtatshme n\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsi, ku jan\u00eb sh\u00ebnuar vet\u00ebm 33.3 pik\u00eb nga 100 t\u00eb mundshme, duke u renditur k\u00ebshtu n\u00eb vendin e 124. Po ashtu pik\u00eb t\u00eb ul\u00ebta jan\u00eb sh\u00ebnuar edhe n\u00eb indikatorin e rreziqeve t\u00eb mjedisit, ku Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar me 50.4 pik\u00eb nga 100 t\u00eb mundshme duke u renditur k\u00ebshtu n\u00eb vendin e 119.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Edhe p\u00ebr rreziqet e lidhura me sigurin\u00eb dhe politikat e nd\u00ebrmarra Shqip\u00ebria pozicionohet n\u00eb vendin e\u00a0 88-t\u00eb, me nj\u00eb total pik\u00ebsh prej 64.3.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">Ligjet, m\u00eb dob\u00ebt n\u00eb financim<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr sa i p\u00ebrket kategoris\u00eb s\u00eb ligjeve, Shqip\u00ebria ka sh\u00ebnuar 53 pik\u00eb, nd\u00ebrsa mesatarja bot\u00ebrore p\u00ebr k\u00ebt\u00eb 65.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pik\u00eb t\u00eb ul\u00ebta p\u00ebr k\u00ebt\u00eb kategori i ka sh\u00ebnuar n\u00eb indikatorin e financimit, ku Shqip\u00ebria renditet e 108 me 33.3 pik\u00eb n\u00eb total.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Po ashtu pik\u00ebt kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb ul\u00ebta p\u00ebr sa i p\u00ebrket angazhimit nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb me 46.9 pik\u00eb, e renditur n\u00eb vendin e 81. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb kategori pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb larta jan\u00eb sh\u00ebnuar p\u00ebr indikatorin q\u00eb i referohet marr\u00ebveshjeve nd\u00ebrkufitare n\u00eb p\u00ebrgjigje t\u00eb emergjencave t\u00eb sh\u00ebndetit publik, ku Shqip\u00ebria renditet n\u00eb vendin e par\u00eb n\u00eb bot\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar me 100 pik\u00ebt e mundshme.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebrgjigje ndaj emergjencave, pika e fort\u00eb kufizimet e udh\u00ebtimeve dhe tregtis\u00eb<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nj\u00eb tjet\u00ebr kategori e r\u00ebnd\u00ebsishme \u00ebsht\u00eb edhe p\u00ebrgjigja ndaj krizave t\u00eb tilla sh\u00ebndet\u00ebsore. Shqip\u00ebria ka sh\u00ebnuar 52 pik\u00eb nga 100 t\u00eb mundshme, por mesatarja e p\u00ebrgjithshme bot\u00ebrore \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb e ul\u00ebt, me rreth 34 pik\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr sa i p\u00ebrket k\u00ebsaj kategorie, indikatori i kufizimit t\u00eb udh\u00ebtimeve dhe tregtis\u00eb ka sh\u00ebnuar pik\u00ebt m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb mundshme, ku Shqip\u00ebria vler\u00ebsohet me 100 pik\u00ebt e mundshme duke u renditur n\u00eb vendin e par\u00eb. Po ashtu edhe n\u00ebp\u00ebr sa i p\u00ebrket indikatorit t\u00eb rrezikut n\u00eb komunikim, ku Shqip\u00ebria ka sh\u00ebnuar po 100 pik\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Nd\u00ebrsa m\u00eb dob\u00ebt \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar indikatori q\u00eb lidhet me aksesin n\u00eb komunikim, duke u renditur n\u00eb vendin 86.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">Parandalimi, m\u00eb dob\u00ebt se mesatarja bot\u00ebrore<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Parandalimi i s\u00ebmundjeve \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr t\u00eb frenuar p\u00ebrhapjen e s\u00ebmundjeve. N\u00eb total Shqip\u00ebria ka sh\u00ebnuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb kategori 43.8 pik\u00eb nga 57 pik\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb mesatarja bot\u00ebrore p\u00ebr k\u00ebt\u00eb kategori.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">P\u00ebr p\u00ebrcaktimin e k\u00ebtyre kategorive jan\u00eb vler\u00ebsuar 6 indikator\u00eb, ku p\u00ebrfshihet rezistenca antimikrobike, s\u00ebmundjet e kafsh\u00ebve, siguria bio, imuniteti dhe p\u00ebrdorimi i dyansh\u00ebm dhe i p\u00ebrgjegjsh\u00ebm i shkenc\u00ebs.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\">\u00a0Shqip\u00ebria e 24-ta nga 43 vende n\u00eb Europ\u00eb<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">The Economist ka grupuar 195 ekonomit\u00eb e bot\u00ebs n\u00eb tre kategori t\u00eb m\u00ebdha, m\u00eb pak t\u00eb p\u00ebrgatitur, t\u00eb p\u00ebrgatitur dhe shum\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb Europ\u00eb, Shqip\u00ebria renditet e 24 nga 43 vende dhe \u00ebsht\u00eb n\u00eb nj\u00eb grup s\u00eb bashku me vende si Greqia, Kroacia, Turqia, Serbia, Gjeorgjia dhe Republika \u00c7eke.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Krahasuar me vendet e rajonit, Shqip\u00ebria renditet m\u00eb lart. Pas saj renditet Serbia n\u00eb vendin e 41-t\u00eb me 52.3 pik\u00eb n\u00eb total, ndjekur nga Mali i Zi me 43.7 pik\u00eb renditur n\u00eb vendin e 68 nga 195, Bosnje dhe Hercegovina me 42.8 pik\u00eb n\u00eb vendin e 79 dhe\u00a0 Maqedonia e Veriut me 39.1 pik\u00eb n\u00eb vendin 90.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Mesatarja e p\u00ebrgjithshme e pik\u00ebve t\u00eb Indeksit \u00ebsht\u00eb 40.2 pik\u00eb nga 100 t\u00eb mundshme. Vendet me t\u00eb ardhura t\u00eb larta sh\u00ebnojn\u00eb nj\u00eb mesatare pik\u00ebsh prej 51.9. Megjithat\u00eb t\u00eb marra s\u00eb bashku p\u00ebrgatitjet p\u00ebr t\u00eb tilla epidemi dhe pandemi mbeten shum\u00eb t\u00eb dob\u00ebta.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">N\u00eb bot\u00eb vendi m\u00eb i p\u00ebrgatitur p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar situata t\u00eb paparashikuara sh\u00ebndet\u00ebsore \u00ebsht\u00eb SHBA-ja, e cila renditet n\u00eb vend t\u00eb par\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">M\u00eb pas ndiqet nga Mbret\u00ebria e Bashkuar, Holanda, Australia dhe Kanadaja.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Po ashtu n\u00eb list\u00ebn e vendeve m\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitura p\u00ebrfshihen edhe Tajlanda, Suedia, Danimarka, Koreja e Jugut, Finlanda, Franca, Sllovenia dhe Zvicra.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Vendet m\u00eb pak t\u00eb pap\u00ebrgatitura p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar dhe p\u00ebr t\u2019ju p\u00ebrgjigjur emergjencave sh\u00ebndet\u00ebsore jan\u00eb vendet e Afrik\u00ebs, Venezuela, Iraku dhe Siria, Afganistani.<\/span><\/p>\n<p><em><strong><span style=\"color: #000000;\">\u00c7far\u00eb \u00ebsht\u00eb Indeksi Global i Siguris\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsore?<\/span><\/strong><\/em><\/p>\n<ul>\n<li><em><span style=\"color: #000000;\">Indeksi Global i Siguris\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsore (GHS) \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsimi i par\u00eb dhe krahasimi i plot\u00eb i siguris\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsore dhe aft\u00ebsive t\u00eb lidhura me t\u00eb gjitha 195 vendet q\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb Shtetet Pal\u00eb n\u00eb Rregulloret Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Sh\u00ebndetit (IHR [2005]). Indeksi GHS \u00ebsht\u00eb nj\u00eb projekt i Nism\u00ebs K\u00ebrc\u00ebnuese B\u00ebrthamore (NTI) dhe Qendr\u00ebs Johns Hopkins p\u00ebr Sigurin\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsore (JHU) dhe \u00ebsht\u00eb zhvilluar me Nj\u00ebsin\u00eb e Inteligjenc\u00ebs Ekonomiste (EIU). K\u00ebto organizata besojn\u00eb se me kalimin e koh\u00ebs, Indeksi GHS do t\u00eb nxis\u00eb ndryshime t\u00eb matshme n\u00eb sigurin\u00eb e sh\u00ebndetit komb\u00ebtar dhe do t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsoj\u00eb aft\u00ebsin\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr t\u00eb adresuar nj\u00eb nga rreziqet m\u00eb t\u00eb gjith\u00ebpranishme n\u00eb bot\u00eb: shp\u00ebrthime t\u00eb s\u00ebmundjeve infektive q\u00eb mund t\u00eb \u00e7ojn\u00eb n\u00eb epidemi dhe pandemit\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/span><\/em><\/li>\n<\/ul>\n<p><strong><span style=\"color: #000000;\"><span style=\"color: #ff0000;\">VINI RE:<\/span> Ky artikull \u00ebsht\u00eb pron\u00eb intelektuale e <span style=\"color: #0000ff;\"><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.monitor.al\/koronavirusi-indeksi-i-the-economist-si-renditet-shqiperia-per-kapacitetet-shendetesore\/\">Monitor.al<\/a><\/span><\/span><\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Capture-41-768x465.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-353285\" src=\"https:\/\/hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Capture-41-768x465.png\" alt=\"\" width=\"768\" height=\"465\" srcset=\"https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Capture-41-768x465.png 768w, https:\/\/www.hashtag.al\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Capture-41-768x465-300x182.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"excerpt":{"rendered":"<p>Indeksi i sh\u00ebndetit 2019: Shqip\u00ebria renditet e 39 n\u00eb bot\u00eb, n\u00ebn mesataren bot\u00ebrore; m\u00eb dob\u00ebt kapacitet n\u00eb spitale dhe qendra sh\u00ebndet\u00ebsore\u2026 N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur sh\u00ebndeti bot\u00ebror po rrezikohet nga p\u00ebrhapja e Koronavirusit, shtetet po b\u00ebjn\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb masa p\u00ebr frenimin e k\u00ebsaj epidemie. Por sa t\u00eb p\u00ebrgatitur jan\u00eb shtetet p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballuar [&hellip;]<\/p>\n","protected":false,"gt_translate_keys":[{"key":"rendered","format":"html"}]},"author":30,"featured_media":353285,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-353284","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme"],"gt_translate_keys":[{"key":"link","format":"url"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/353284","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/30"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=353284"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/353284\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/353285"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=353284"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=353284"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hashtag.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=353284"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}